Nowy szef, nowy iPhone: Apple po 50 latach – zdania przydawkowe: który, która, które

O tej lekcji

Lekcja polskiego B1 dla obcokrajowców o zdaniach przydawkowych z który: jak wybrać jego formę w każdym przypadku, na przykładzie wiadomości o nowym prezesie Apple i nowych iPhone'ach z 2026 roku.

Gramatyka
Który, która, które, którzy we wszystkich przypadkach: rodzaj od rzeczownika, przypadek od drugiej części zdania (szef, któremu ufam), biernik osób i rzeczy, przyimek przed który i przecinek.
Temat
W 2026 roku Apple skończył 50 lat, a 1 września prezesem został inżynier John Ternus. W salonie Ola i Bartek wybierają między iPhone'em 18 Pro a Pro Maxem.
Zadania
Artykuł o zmianie prezesa i reklama telefonów z quizami, rozmowa w salonie do wysłuchania, schemat z czterema ćwiczeniami, czat ze sprzedawcą i koło z pytaniami.

Co jest w środku

  1. Rozdział 1Rozgrzewka: ty i twój telefon

    • ObrazekOdblokuj
    • Otwórz pudełko i odpowiedz na pytanieOtwórz pudełkoOdblokuj
    • Zapamiętaj słowa: firma i technologiaSłownictwoWypróbuj
    • Posortuj słowa: ludzie, pieniądze, części telefonuPosortuj w kolumnyOdblokuj
  2. Rozdział 2Czytanie: nowy szef Apple

    • Przeczytaj artykuł: Apple ma nowego prezesaAutentyczny dokumentWypróbuj
    • Prawda czy fałsz? Sprawdź, co pamiętasz z artykułuPrawda czy fałszOdblokuj
    • Wybierz poprawną odpowiedź: pytania do artykułuQuizOdblokuj
  3. Rozdział 3W salonie: Pro czy Pro Max?

    • Przeczytaj reklamę nowych iPhone'ówAutentyczny dokumentOdblokuj
    • Wybierz poprawną odpowiedź: porównaj modeleQuizOdblokuj
    • Posłuchaj rozmowy Oli i Bartka w salonieSłuchanieWypróbuj
    • Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
    • Wybierz poprawną odpowiedź: o czym rozmawiają Ola i Bartek?QuizOdblokuj
  4. Rozdział 4Gramatyka: który, która, które

    • Przeanalizuj schemat: który, która, któreSchemat gramatycznyWypróbuj
    • Wybierz poprawną formę słowa „który”Wybierz odpowiedźOdblokuj
    • Uzupełnij zdania właściwą formą słowa „który”Uzupełnij lukiWypróbuj
    • Przeciągnij słowa w luki: zakupy w saloniePrzeciągnij i upuśćOdblokuj
    • Wybierz zdanie, które łączy dwa zdania w jednoQuizOdblokuj
  5. Rozdział 5Mówienie: telefon, o którym marzysz

    • Wybierz właściwe odpowiedzi: rozmowa ze sprzedawcąCzatWypróbuj
    • Zakręć kołem i odpowiedzZakręć kołemOdblokuj
  6. Rozdział 6Praca domowa

    • Uzupełnij post Kasi o jej telefonieUzupełnij lukiOdblokuj
    • Uzupełnij tabelę: formy słowa „który”Uzupełnij tabelęOdblokuj
    • Ułóż słowa z literAnagramOdblokuj
    • Napisz post albo komentarzPisanie, sprawdza nauczycielOdblokuj
    • Nagraj opinię: Pro czy Pro Max?Mówienie, sprawdza nauczycielOdblokuj

Firma i smartfony po polsku: słownictwo

Słowa i wyrażenia z lekcji (10), w edio każde z obrazkiem i nagraniem.

+7 w lekcji, z obrazkami i nagraniamiWięcej słówek

  • inżynier
  • wartość rynkowa
  • przychody
  • premiera
  • przedsprzedaż
  • bateria
  • pamięć

Gramatyka: zdania przydawkowe z „który”

Zdania przydawkowe opisują rzeczownik tak jak przymiotnik, tylko całym zdaniem. Lekcja uczy je budować z który, która, które i którzy w każdym przypadku. Najważniejsza zasada brzmi: rodzaj i liczba z rzeczownika, przypadek z drugiej części. Schemat dokłada biernik osób i rzeczy, przyimki, test na przypadek i przecinek.

Który, która, które: dwa zdania w jednym

Rodzaj i liczba: jak rzeczownik. Przypadek: jak w drugiej części zdania.

Dwa zdania w jednym

Zdanie z który stoi zaraz po rzeczowniku i dodaje o nim nową informację: Apple to firma, która ma już 50 lat, Mam telefon, który robi świetne zdjęcia. Dzięki temu dwa krótkie zdania łączą się w jedno.

rzeczownik, który / która / którenowa informacja

Apple to firma, która ma już 50 lat.

Mam telefon, który robi świetne zdjęcia.

Ternus to inżynier, którego wybrano na prezesa.

Rodzaj od rzeczownika, przypadek od zdania

Rodzaj i liczbę który bierze od rzeczownika: telefon, który, firma, która, inżynierowie, którzy. Przypadek zależy od czasownika w drugiej części: szef, któremu ufam (ufam komu?), telefon, którym robię zdjęcia (czym?). Tabela zbiera wszystkie formy w sześciu przypadkach.

Skąd wiem, jaka forma?

1. Rodzaj i liczba: patrz na rzeczownik

  • telefon, szef (on) → który
  • firma, wersja (ona) → która
  • urządzenie (ono) → które
  • inżynierowie, klienci (oni, osoby) → którzy
  • telefony, firmy (one) → które

2. Przypadek: patrz na drugą część zdania

  • telefon, który kosztuje 6299 zł → kto? co? kosztuje
  • telefon, którego nie kupię → nie kupię czego?
  • szef, któremu ufam → ufam komu?
  • telefon, którym robię zdjęcia → robię zdjęcia czym?
  • telefon, o którym marzę → marzę o czym?

Wszystkie formy

przypadekon: telefon / szefona: firmaono: urządzenieoni: inżynierowieone: telefony, firmy
mianownik (kto? co?)któryktóraktórektórzyktóre
dopełniacz (kogo? czego?)któregoktórejktóregoktórychktórych
celownik (komu? czemu?)któremuktórejktóremuktórymktórym
biernik (kogo? co?)telefon: który / szef: któregoktórąktórektórychktóre
narzędnik (z kim? z czym?)którymktórąktórymktórymiktórymi
miejscownik (o kim? o czym?)o którymo którejo którymo którycho których

Biernik: rzecz czy osoba?

W bierniku rodzaju męskiego forma zależy od tego, czy mówimy o rzeczy, czy o osobie: telefon, który kupiłem, ale szef, którego wybrano. Wśród przykładów są też firma, którą założono i inżynierowie, których znam.

  • To telefon, który kupiłem.kupiłem co? → telefon to rzecz, więc który (jak w mianowniku)
  • To szef, którego wybrano.wybrano kogo? → szef to osoba, więc którego (jak w dopełniaczu)
  • To firma, którą założono w 1976 roku.założono co? → firma (ona), więc którą
  • To inżynierowie, których znam.znam kogo? → osoby, więc których
  • To telefony, które lubię.lubię co? → rzeczy, więc które

Przyimek przed „który” i sprytny test

Przyimek z drugiej części przechodzi na początek: rozmawiam z kolegą daje kolega, z którym rozmawiam, a marzę o telefonie daje telefon, o którym marzę. Gdy przypadek nie jest jasny, pomaga osobne zdanie: Robię zdjęcia telefonem, więc którym.

Przyimek stoi przed „który”

  • rozmawiam z kolegą → kolega, z którym rozmawiam
  • rozmawiam z koleżanką → koleżanka, z którą rozmawiam
  • kupuję telefony w tym sklepie → sklep, w którym kupuję telefony
  • pracuję dla firmy → firma, dla której pracuję
  • pracuję dla szefa → szef, dla którego pracuję
  • marzę o telefonie → telefon, o którym marzę
  • nie mogę żyć bez telefonu → telefon, bez którego nie mogę żyć

Sprytny test

Nie wiesz, jaki przypadek? Zrób z drugiej części osobne zdanie i wstaw rzeczownik. Telefon, ___ robię zdjęcia → Robię zdjęcia telefonem (czym?) → którym. Szef, ___ ufam → Ufam szefowi (komu?) → któremu.

Typowe błędy i przecinek

Schemat poprawia inżynier, który wybrano, firma, który ma 50 lat i telefon, którym marzę, gdzie zgubił się przyimek. Ostatnia ramka przypomina o przecinku przed który i po zdaniu wtrąconym: Telefon, który kupiłem, jest super.

Typowe błędy

  • Ternus to inżynier, który wybrano na prezesa.

    Ternus to inżynier, którego wybrano na prezesa.

    wybrano kogo? Inżynier to osoba, więc którego.

  • To jest firma, który ma 50 lat.

    To jest firma, która ma 50 lat.

    firma (ona) → która

  • To telefon, którym marzę.

    To telefon, o którym marzę.

    marzyć o czymś: przyimek „o” zostaje przed „którym”.

  • Mam telefon który robi dobre zdjęcia.

    Mam telefon, który robi dobre zdjęcia.

    Przed częścią z „który” stawiamy przecinek.

Przecinek

Część zdania z „który” oddzielamy przecinkiem. Przecinek stoi przed „który” albo przed przyimkiem (telefon, o którym marzę). Gdy ta część jest w środku zdania, przecinek stawiamy też po niej: Telefon, który kupiłem, jest super. W pytaniu „Który kolor wybierasz?” przecinka nie ma: to zwykłe pytanie.

Więcej lekcji z tej gramatyki: Zdania z „który” – lekcje i ćwiczenia

Zdania przydawkowe z który – ćwiczenia online

Wypróbuj je tutaj: to te same ćwiczenia, które twoi uczniowie robią w edio.

Co jest w lekcji

  • 12 ćwiczeń sprawdzanych automatycznie
  • 3 gry
  • 2 zadania sprawdzane przez nauczyciela
  • 2 autentyczne dokumenty
  • 1 schemat gramatyczny
  • 1 zestaw fiszek
  • 1 nagranie
  • 1 obrazek
  • 1 transkrypcja

Główne cele tej lekcji:

  • połączyć dwa zdania w jedno: Apple to firma. Firmę założono w 1976 roku. → Apple to firma, którą założono w 1976 roku.
  • dobrać rodzaj i liczbę do rzeczownika: telefon, który, wersja, która, urządzenie, które, inżynierowie, którzy
  • wybrać przypadek według drugiej części zdania: szef, któremu ufam, telefon, którym robię zdjęcia, aplikacja, bez której nie mogę żyć
  • odróżnić biernik rzeczy od biernika osoby: telefon, który kupiłem, szef, którego wybrano
  • zapytać sprzedawcę o telefon i uzasadnić wybór: Szukam telefonu, który ma naprawdę dobrą baterię.

To lekcja 5 kursu Polski B1 · Newsy, jesień 2026 w module Nauka i technologie. Można ją poprowadzić osobno, ale uczniowie powinni znać odmianę przymiotnika przez przypadki, bo który odmienia się tak samo. News o firmie i jej produktach ciągle coś dookreśla: firmę, którą założono, szefa, którego wybrano, telefon, o którym wszyscy mówią. Lekcja 6 zamyka kurs mową zależną.

Na rozgrzewkę uczniowie otwierają pudełko z pytaniami o telefon i dobrego szefa, poznają dziesięć słów z definicjami, od prezesa po pamięć, i sortują słowa na ludzi, pieniądze i części telefonu. Czytają artykuł o zmianie prezesa z zadaniem prawda/fałsz i quizem. W rozdziale W salonie porównują modele z reklamy i słuchają, jak Ola przekonuje Bartka do tańszego telefonu. Po schemacie są cztery ćwiczenia, w tym łączenie dwóch zdań w jedno. Na koniec uczeń sam wybiera odpowiedzi w rozmowie ze sprzedawcą, a z grupą kręci kołem z pytaniami.

W pracy domowej post Kasi z lukami, tabela form który i anagramy są sprawdzane automatycznie. Post o telefonie albo komentarz o dobrym szefie oraz opinię o dwóch modelach do nagrania ocenia nauczyciel.

Gramatyka:
zdania względne · który, która, które
Temat:
Apple · technologia · smartfony · biznes

Wskazówki dla nauczyciela

  • Zacznij od dwóch zdań na tablicy: Mam telefon. Tym telefonem robię zdjęcia. Zapytaj, jak powiedzieć to jednym zdaniem, i zakreśl słowo, które znika.
  • Każ zadać pytanie do drugiej części: ufam komu?, marzę o czym?, robię zdjęcia czym? Odpowiedź od razu daje przypadek, a końcówki który uczniowie znają z przymiotników.
  • Pilnuj przyimka przed który: błąd telefon, którym marzę wraca nawet na wyższych poziomach. Poproś o pięć zdań z o którym, z którym i bez którego.
  • Przy kole zabroń samego mianownika: w każdej odpowiedzi który ma stać w innym przypadku. Pytania o aplikację, bez której nie da się żyć, same to podpowiadają.

Podoba ci się?

Poprowadź całą lekcję w edio

24 ćwiczenia w 6 rozdziałach, gotowe do prowadzenia. edio to platforma online dla szkół językowych i nauczycieli: gotowe interaktywne lekcje, zajęcia na żywo, prace domowe i postępy uczniów w jednym miejscu.

  1. Zacznij okres próbny

    7 dni za darmo, bez karty płatniczej.

  2. Otwórz lekcję

    Znajdziesz ją w bibliotece gotowych lekcji (621). Prowadź ją tak, jak jest, albo skopiuj dowolny rozdział do własnych lekcji.

  3. Prowadź na żywo albo zadaj jako pracę domową

    Uczniowie pracują na własnych kontach, w synchronizacji z tobą podczas lekcji, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.

Cały kurs: Polski B1 · Newsy, jesień 2026

Sześć lekcji dla grup na poziomie B1, tylko po polsku, o prawdziwych wiadomościach z jesieni 2026: od hat-tricka Lewandowskiego i Nobla z fizyki po nowego szefa Apple i fałszywe zdjęcia z AI. Każda lekcja jest osobną całością, więc pasuje np. między modułami głównego kursu. Po kursie uczniowie relacjonują wydarzenia, podają daty i liczby oraz przytaczają, co ktoś powiedział. Ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.Zobacz kurs

  1. Moduł 1 Sport, kosmos i gry

    hat-trick Lewandowskiego i wygrana Hurkacza, 237 dni w kosmosie, odliczanie do GTA VI; aspekt, czasowniki ruchu, daty

    1. Lekcja 1Polski tydzień sportowy: hat-trick Lewego i wygrana HurkaczaAspekt dokonany i niedokonany w czasie przeszłym
    2. Lekcja 2237 dni w kosmosie: astronauci wrócili na ZiemięCzasowniki ruchu z przedrostkami
    3. Lekcja 3Odliczanie do GTA VI: gra, na którą czeka cały światDaty, miesiące, lata i wyrażenia czasu
  2. Moduł 2 Nauka i technologie

    Nobel za detektor neutrin w lodzie Antarktydy, Apple po 50 latach, detektor zdjęć z AI; liczebniki, który, mowa zależna

    1. Lekcja 4Nobel za cząstki-duchy: lód, który łapie kosmosLiczebniki główne z rzeczownikami i czasownikiem
    2. Lekcja 5 · tutaj jesteśNowy szef, nowy iPhone: Apple po 50 latachZdania przydawkowe z „który”
    3. Lekcja 6Prawdziwe czy z AI? Rekin na zalanej ulicyMowa zależna: że, czy, żeby

Pytania o tę lekcję

Czym są zdania przydawkowe z „który”?
To zdania, które opisują rzeczownik, tak jak przymiotnik. Stoją zwykle tuż po rzeczowniku, zaczynają się od który, która, które albo którzy i są oddzielone przecinkiem: Mam telefon, który robi świetne zdjęcia. Dzięki nim zamiast dwóch krótkich zdań mówimy jedno dłuższe. W lekcji Nowy szef, nowy iPhone: Apple po 50 latach takie zdania opisują firmę, jej prezesów i nowe telefony.
Jak dobrać formę „który” w zdaniu?
Rodzaj i liczba od rzeczownika, przypadek od czasownika. Czasownika szukamy w zdaniu z który, nie w zdaniu głównym. Firma to ona, więc która, którą, której. Potem pytamy czasownik: ufam komu? daje szef, któremu ufam, a używam czego? daje aplikacje, których używam. Który odmienia się jak przymiotnik, więc końcówki są uczniom znane.
„Inżynier, który wybrano” czy „inżynier, którego wybrano”?
Poprawnie: inżynier, którego wybrano, bo chodzi o osobę. W bierniku rodzaju męskiego o osobach i zwierzętach mówimy którego, a o rzeczach który: telefon, który kupiłem. W liczbie mnogiej podobnie: inżynierowie, których znam, ale telefony, które lubię. W lekcji Nowy szef, nowy iPhone: Apple po 50 latach ten błąd stoi w schemacie, a quiz każe połączyć zdania o nowym prezesie.
Gdzie stoi przyimek w zdaniu z „który”?
Przyimek stoi zawsze przed który, na początku zdania podrzędnego. Rozmawiam z kolegą zmienia się w kolega, z którym rozmawiam, marzę o telefonie w telefon, o którym marzę, a pracuję dla firmy w firma, dla której pracuję. Bez przyimka zdanie jest błędne: nie mówimy telefon, którym marzę.
Czy przed „który” zawsze stawiamy przecinek?
Tak, gdy który zaczyna zdanie podrzędne. Jeśli przed który stoi przyimek, przecinek idzie przed przyimkiem: telefon, o którym marzę. Gdy takie zdanie jest wtrącone w środek, zamykamy je drugim przecinkiem: Telefon, który kupiłem, jest super. W pytaniu Który kolor wybierasz? przecinka nie ma, bo to zwykłe pytanie, a nie zdanie przydawkowe.
Jak porównać dwa telefony po polsku?
Najprościej zestawić cenę, ekran, baterię, pamięć i wagę. Pomagają stopień wyższy przymiotnika (lżejszy, tańszy, większy ekran) i zdania z który: Wybieram model, który ma lepszą baterię. Przydają się też słowa premiera i przedsprzedaż. W tej lekcji uczniowie czytają reklamę dwóch modeli z cenami w złotych i odpowiadają na pytania, który jest lżejszy, a który ma większy ekran.
Jak uczyć zdań z „który” obcokrajowców na poziomie B1?
Od łączenia dwóch prostych zdań w jedno. Uczeń widzi, które słowo znika, i od razu rozumie, skąd bierze się przypadek: Tym telefonem robię zdjęcia zmienia się w telefon, którym robię zdjęcia. Potem warto dodać przyimki i biernik osób. Lekcja Nowy szef, nowy iPhone: Apple po 50 latach kończy rozdział gramatyczny właśnie takim quizem.
Jaka gra pomaga ćwiczyć zdania z „który”?
Koło z pytaniami, które same wymagają który w odpowiedzi. Na przykład: Jaka jest aplikacja, bez której nie możesz żyć?, Opisz szefa albo nauczyciela, którego dobrze wspominasz. Uczniowie kręcą kołem w parach albo z lektorem. W tej lekcji koło ma osiem takich pytań, od telefonu po firmę, którą ktoś podziwia.
Jaką pracę domową zadać do zdań przydawkowych?
Krótki tekst, w którym trzeba użyć kilku różnych form. Tutaj do wyboru jest post Telefon, bez którego nie mogę żyć albo komentarz Szef, którego chciał(a)bym mieć, z co najmniej pięcioma formami który, oraz opinia o dwóch modelach telefonu do nagrania. Ocenia je nauczyciel, a post z lukami, tabela form i anagramy są sprawdzane automatycznie.
Czy są interaktywne ćwiczenia ze zdaniami przydawkowymi?
Tak, najlepiej takie, w których forma zależy od kontekstu. Na tej stronie można wypróbować cztery części lekcji Nowy szef, nowy iPhone: Apple po 50 latach: artykuł o nowym prezesie, rozmowę Oli i Bartka w salonie, luki z właściwą formą który oraz czat ze sprzedawcą. Wybór formy, przeciąganie słów i quiz z łączeniem zdań są w pełnej lekcji.

Poprowadź tę lekcję ze swoimi uczniami

Bez karty płatniczej