Wypróbuj za darmoWypróbuj

Muszę ćwiczyć! Czasownik musieć i muszę, mogę czy chcę

Lekcja polskiego A1 dla obcokrajowców o czasownikach modalnych muszę, mogę, chcę z bezokolicznikiem, na przykładzie bezpłatnej siłowni w parku.

Gramatyka
Odmiana musieć (muszę, musisz, musi) w tabeli obok móc i chcieć, bezokolicznik po czasowniku modalnym, krótkie odpowiedzi Tak, muszę i czasowniki sportu: ćwiczyć, biegać, pływać, spacerować.
Temat
Siłownie pod chmurką, czyli urządzenia do ćwiczeń w polskich parkach, z których każdy korzysta bez opłat. Sobotni poranek na Pradze, gdy koleżanka namawia współlokatora do ruchu.
Zadania
Tablica z zasadami siłowni, rozmowa w parku i wiadomość głosowa, schemat z pięcioma ćwiczeniami, czat z zaproszeniem na bieganie oraz pudełko z pytaniami.

Co jest w środku

  1. Rozdział 1Rozgrzewka!

    • ObrazekOdblokuj
    • Zakręć kołem i odpowiedzZakręć kołemOdblokuj
    • Posłuchaj i zapamiętaj słowaSłownictwoWypróbuj
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoWybierz według obrazkaOdblokuj

  2. Rozdział 2Czytamy: siłownia w parku

    • Przeczytaj tablicę w parkuAutentyczny dokumentWypróbuj
    • Przeczytaj i wybierz: prawda czy fałszPrawda czy fałszOdblokuj
    • Przeczytaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizOdblokuj

  3. Rozdział 3Słuchamy: sobota w parku

    • Posłuchaj: Sofia i Tom w parkuSłuchanieWypróbuj
    • Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
    • Posłuchaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizOdblokuj
    • Posłuchaj: Tom nagrywa wiadomośćSłuchanieOdblokuj
    • Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
    • Posłuchaj i wybierz: prawda czy fałszPrawda czy fałszOdblokuj

  4. Rozdział 4Gramatyka: muszę, mogę, chcę

    • Spójrz na schemat: muszę, mogę, chcęSchemat gramatycznyWypróbuj
    • Wybierz poprawną formęWybierz odpowiedźOdblokuj
    • Wypełnij tabelę: ja, ty, on, onaUzupełnij tabelęWypróbuj
    • Wypełnij tabelę: my, wy, oni, oneUzupełnij tabelęOdblokuj
    • Przeciągnij słowa: muszę, mogę czy chcę?Przeciągnij i upuśćOdblokuj
    • Uzupełnij zdania: słowo z nawiasu w dobrej formieUzupełnij lukiOdblokuj

  5. Rozdział 5Rozmawiamy: biegasz ze mną?

    • Wybierz poprawne odpowiedzi: Lidia piszeCzatWypróbuj
    • Otwórz pudełko i odpowiedzOtwórz pudełkoOdblokuj

  6. Rozdział 6Praca domowa

    • Wybierz poprawne zdanieQuizOdblokuj
    • Ułóż słowa z literAnagramOdblokuj
    • Napisz wiadomość: mój tydzień i sportPisanie, sprawdza nauczycielOdblokuj
    • Nagraj odpowiedź: mój sportMówienie, sprawdza nauczycielOdblokuj

25 ćwiczeń w 6 rozdziałach. Zacznij 7-dniowy okres próbny, by otworzyć wszystkie, skopiować dowolną część do własnych lekcji i poprowadzić lekcję na żywo.

Siłownia i sport po polsku

Słowa i wyrażenia z lekcji (13), w edio każde z obrazkiem i nagraniem.

+10 w lekcji, z obrazkami i nagraniamiWięcej słówek

  • mata
  • dres
  • butelka
  • rozgrzewka
  • trening
  • kolano
  • ramię
  • ćwiczyć
  • musieć
  • siedzieć

Gramatyka: czasowniki modalne muszę, mogę, chcę

Lekcja wprowadza musieć, a obok niego zestawia znane już móc (lekcja 15) i chcieć (lekcja 2). Wszystkie trzy działają tak samo: po czasowniku modalnym stoi bezokolicznik, czyli zwykle forma na -ć. Schemat pokazuje odmianę w jednej tabeli, różnicę znaczeń i czasowniki sportowe.

Muszę ćwiczyć!

muszę, mogę, chcę + czasownik na -ć

Muszę, musisz, musi: odmiana w tabeli

Tabela stawia obok siebie trzy czasowniki we wszystkich osobach. W musieć warto zwrócić uwagę na wymianę sz i s: muszę, muszą, ale musisz, musi, musimy. Podobnie mogę, mogą, ale możesz, może.

Kto?musiećmócchcieć
jamuszęmogęchcę
tymusiszmożeszchcesz
on, ona, pan, panimusimożechce
mymusimymożemychcemy
wymusiciemożeciechcecie
oni, onemusząmogąchcą

Po czasowniku modalnym forma na -ć

Wzór jest prosty: muszę / mogę / chcę plus bezokolicznik. Stąd Muszę ćwiczyć, a nie Muszę ćwiczę. Wskazówka przypomina też o pisowni muszę z sz i ę na końcu.

muszę + czasownik na -ć

muszę / mogę / chcęczasownik na -ć

Muszę ćwiczyć.

Musisz pić wodę.

Tom musi dużo siedzieć.

Uwaga: -ć, ę i sz

Po muszę, mogę, chcę czasownik ma formę na -ć: muszę ćwiczyć (nie: muszę ćwiczę). Ja muszę – piszemy sz i ę (nie: musze). Ale: ty musisz, on musi – tu jest s. Krótka odpowiedź powtarza czasownik z pytania: Musisz? – Tak, muszę. Możesz? – Nie, nie mogę.

Muszę, mogę czy chcę?

Porównanie dzieli zdania na trzy grupy: obowiązek (Praca jest o ósmej. Muszę wstawać o siódmej.), możliwość (Mam czas. Mogę biegać.) i chęć (Lubię wodę. Chcę pływać.).

muszę 💼

  • Praca jest o ósmej. Muszę wstawać o siódmej.
  • Nie chcę, ale muszę!

mogę ✅

  • Mam czas. Mogę biegać.
  • Siłownia jest otwarta. Możesz ćwiczyć.

chcę ❤️

  • Lubię wodę. Chcę pływać.
  • Chcesz biegać ze mną?

Krótka odpowiedź: Tak, muszę

W odpowiedzi powtarzamy czasownik z pytania i nie dodajemy bezokolicznika: Możesz biegać ze mną? – Niestety nie mogę. Przykład Nie musisz płacić pokazuje, że przeczenie znaczy tu brak obowiązku, a nie zakaz.

  • Musisz pracować w sobotę? – Tak, muszę.
  • Możesz biegać ze mną? – Niestety nie mogę.
  • Chcesz pływać? – Tak, chcę!
  • Siłownia jest za darmo. Nie musisz płacić!

Czasowniki sportu: ćwiczę, biegam, spaceruję

Ostatnia tabela odmienia cztery czasowniki z trzech grup: ćwiczę, ćwiczysz, biegam, biegasz i spaceruję, spacerujesz. Uczniowie widzą, że czasowniki na -ować mają w czasie teraźniejszym -uję.

Kto?ćwiczyćbiegać, pływaćspacerować
jaćwiczębiegam, pływamspaceruję
tyćwiczyszbiegasz, pływaszspacerujesz
on, ona, pan, panićwiczybiega, pływaspaceruje
myćwiczymybiegamy, pływamyspacerujemy
wyćwiczyciebiegacie, pływaciespacerujecie
oni, onećwicząbiegają, pływająspacerują

Typowe błędy

  • Muszę ćwiczę.

    Muszę ćwiczyć.

    po muszę: forma na -ć

  • Ja musze biegać.

    Ja muszę biegać.

    ja → -ę: muszę, mogę, chcę

  • On musisz pić wodę.

    On musi pić wodę.

    on, ona → musi

Więcej lekcji z tej gramatyki: Czasowniki modalne – lekcje i ćwiczenia

Czasownik musieć – ćwiczenia online

Wypróbuj je tutaj: to te same ćwiczenia, które twoi uczniowie robią w edio.

Więcej ćwiczeń

Co jest w lekcji

  • 12 ćwiczeń sprawdzanych automatycznie
  • 3 gry
  • 2 zadania sprawdzane przez nauczyciela
  • 1 autentyczny dokument
  • 1 schemat gramatyczny
  • 1 zestaw fiszek
  • 2 nagrania
  • 1 obrazek
  • 2 transkrypcje

Główne cele tej lekcji:

  • odmienić musieć w liczbie pojedynczej i postawić po nim bezokolicznik: Muszę ćwiczyć., Musisz pić wodę.
  • wybrać między muszę, mogę i chcę, gdy chodzi o obowiązek, możliwość albo chęć
  • odpowiedzieć krótko, powtarzając czasownik z pytania: Musisz pracować w sobotę? – Tak, muszę.
  • opowiedzieć o swoim sporcie czasownikami ćwiczyć, biegać, pływać, spacerować
  • odmówić i zaproponować inny dzień: Niestety nie mogę. W niedzielę mogę!

To lekcja 18 kursu Polski A1.2 · Ruszamy!, druga w module Zdrowie. Powtarza mogę z lekcji 15 i chcę z lekcji 2, a słowa ramię i kolano dopisują nowe części ciała do tych z lekcji 17. Siłownia w parku to dobry temat dla muszę: na tablicy wiszą zasady, a ćwiczyć można bez płacenia. W lekcji 19 uczniowie idą do apteki i mówią, co ich boli.

Po kole z pytaniami o sport uczniowie poznają trzynaście słów, od siłowni i orbitreka po czasowniki musieć i siedzieć. Czytają tablicę z zasadami siłowni pod chmurką, słuchają, jak Sofia namawia Toma do ćwiczeń, a potem wiadomości, którą Tom nagrywa dla współlokatorów. Rozdział gramatyczny ma schemat i pięć ćwiczeń, w tym dwie tabele do wypełnienia. Na koniec uczeń odpowiada Lidii w czacie, a w parach otwiera pudełko z pytaniami Co musisz robić w tym tygodniu?

W pracy domowej są quiz i anagramy, oba sprawdzane automatycznie. Nauczyciel czyta wiadomość o tygodniu ucznia z muszę, chcę, mogę i słucha nagrania o ulubionym sporcie.

Gramatyka:
musieć + bezokolicznik · muszę, musisz, musi · muszę, mogę czy chcę? · ćwiczyć, spacerować
Temat:
sport · zdrowie · siłownia pod chmurką · park · Warszawa · Praga

Wskazówki dla nauczyciela

  • Narysuj trzy ikony na tablicy: teczkę dla muszę, zielony znaczek dla mogę i serce dla chcę, jak w schemacie. Przy każdym zdaniu ucznia wskaż ikonę, zanim poprawisz formę.
  • Ćwicz krótkie odpowiedzi w łańcuchu: pierwsza osoba pyta Musisz pracować w sobotę?, druga odpowiada Tak, muszę albo Nie, nie muszę i zadaje kolejne pytanie z innym czasownikiem.
  • Wyłap formę Muszę ćwiczę, zanim się utrwali. Podkreśl na tablicy końcówkę -ć w bezokoliczniku i poproś, żeby uczniowie przeczytali na głos całą parę: muszę… ćwiczyć.
  • Zrób z rozgrzewki część zajęć: wydawaj polecenia z dialogu, Ręce w górę! Teraz kolano!, a uczniowie wykonują je przy ławkach. Potem jedna osoba przejmuje twoją rolę.

Podoba ci się?

Poprowadź całą lekcję w edio

25 ćwiczeń w 6 rozdziałach, gotowe do prowadzenia. edio to platforma online dla szkół językowych i nauczycieli: gotowe interaktywne lekcje, zajęcia na żywo, prace domowe i postępy uczniów w jednym miejscu.

  1. Zacznij okres próbny

    7 dni za darmo, bez karty płatniczej.

  2. Otwórz lekcję

    Znajdziesz ją w bibliotece gotowych lekcji (621). Prowadź ją tak, jak jest, albo skopiuj dowolny rozdział do własnych lekcji.

  3. Prowadź na żywo albo zadaj jako pracę domową

    Uczniowie pracują na własnych kontach, w synchronizacji z tobą podczas lekcji, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.

Wypróbuj za darmo przez 7 dni

Cały kurs: Polski A1.2 · Ruszamy!

Druga część poziomu A1: 32 lekcje polskiego dla obcokrajowców po kursie A1.1, w całości po polsku. Współlokatorzy z kamienicy na Pradze ruszają w Polskę: do Łowicza, w Bieszczady, na Hel i do kopalni soli w Wieliczce. Po kursie uczniowie zapłacą za kurtkę telefonem, opiszą pogodę, kupią bilet na pociąg, zaproszą znajomych na pączki, powiedzą w aptece, co ich boli, i opowiedzą, gdzie byli w weekend. Zdjęcia i krótkie definicje po polsku zastępują tłumaczenie, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.Zobacz kurs

  1. Moduł 1 Zakupy

    ubrania i kolory, chcę tę filiżankę, ceny powyżej stu złotych, płacę kartą, gotówką albo telefonem

    1. Lekcja 1Kolorowe pasiaki z ŁowiczaPrzymiotniki: kolor w rodzaju i liczbie
    2. Lekcja 2Chcę ten kubek!Biernik rzeczy po chcę, kupuję i poproszę
    3. Lekcja 3Sześć cyfr i gotowe: płacę telefonemLiczebniki od stu do tysiąca i płacenie
    4. Lekcja 4Dobre wiadomości: drugie życie ubrańPowtórka modułu Zakupy: kolory, biernik, ceny

  2. Moduł 2 Pogoda

    pory roku i pogoda, gdzie jesteś: w Karpaczu, na Śnieżce, stopnie i strony świata w prognozie

    1. Lekcja 5Złota polska jesieńPogoda i pory roku: jest zimno czy zimna woda?
    2. Lekcja 6UFO na Śnieżce?Miejscownik po w i na: gdzie jesteś?
    3. Lekcja 7Kwiecień plecień: trochę zimy, trochę lataLiczebniki ze słowem stopień i strony świata
    4. Lekcja 8Dobre wiadomości: witaj, wiosno!Powtórka modułu Pogoda: pogoda, miejsca, stopnie

  3. Moduł 3 W drodze

    idę czy jadę, autobusem i pociągiem, na peronie czy w wagonie, rozkład jazdy i bilet w kasie

    1. Lekcja 9Idę czy jadę?Iść czy jechać? Czasowniki ruchu i pytanie Czym?
    2. Lekcja 10Wsiadamy! Leśna kolejka w BieszczadachMiejscownik po w i na: gdzie jesteś?
    3. Lekcja 11O której odjeżdża pociąg?Godziny z minutami: Jest siedemnasta, o siedemnastej
    4. Lekcja 12Dobre wiadomości: czysty transportPowtórka modułu W drodze: iść czy jechać, w czy na, o której

  4. Moduł 4 Święta

    miesiące i daty, imieniny: z tortem, z kwiatami, ze mną, zaproszenie na pączki, mogę czy nie mogę

    1. Lekcja 13Listopad, bo liście padająMiesiące i daty: liczebnik porządkowy z -ego
    2. Lekcja 14Wszystkiego najlepszego! ImieninyNarzędnik po z: z kim? z czym?
    3. Lekcja 15Zapraszam na pączki!Zaproszenia: zapraszam cię na…, chcieć i móc
    4. Lekcja 16Dobre wiadomości: święto dla wszystkichPowtórka modułu Święta: daty, z kim? z czym?, zaproszenia

  5. Moduł 5 Zdrowie

    ciało i jak się czujesz, muszę ćwiczyć, w aptece: boli mnie gardło, nie mam gorączki

    1. Lekcja 17Słone powietrze w CiechocinkuCzasownik czuć się i części ciała
    2. Lekcja 18 · tutaj jesteśMuszę ćwiczyć!Czasowniki modalne muszę, mogę, chcę
    3. Lekcja 19Boli mnie gardło! W apteceBoli mnie, bolą mnie i dopełniacz po „nie mam”
    4. Lekcja 20Dobre wiadomości: ruch to radośćPowtórka: czuć się, muszę, mogę, chcę, boli mnie

  6. Moduł 6 Zwierzęta i natura

    bociany i liczba mnoga, widzę łosia, nie widzę foki, co można, a czego nie wolno w parku narodowym

    1. Lekcja 21Bociany wracają!Liczba mnoga rzeczowników i przymiotników
    2. Lekcja 22Cześć, foko! Fokarium na HeluBiernik po widzieć i dopełniacz po przeczeniu
    3. Lekcja 23Łoś na bagnach!Można, nie wolno, musisz + bezokolicznik
    4. Lekcja 24Dobre wiadomości: dzicy sąsiedziPowtórka: liczba mnoga, biernik, można i nie wolno

  7. Moduł 7 Praca

    jestem flisakiem i pracuję jako flisak, musimy i możemy, umiem czy mogę, rozmowa o pracę nad morzem

    1. Lekcja 25Flisacy na DunajcuNarzędnik zawodów: jestem flisakiem = pracuję jako flisak
    2. Lekcja 26Miód prosto z drzewaCzasowniki modalne musieć i móc w liczbie mnogiej
    3. Lekcja 27Umiesz pływać? Praca nad morzemUmieć czy móc: umiejętność albo czas i pozwolenie
    4. Lekcja 28Dobre wiadomości: praca, która pomagaPowtórka modułu Praca: narzędnik, musieć i móc, umieć

  8. Moduł 8 Weekend

    dokąd i gdzie: do Krakowa, w Krakowie, plany na weekend, byłem, byłam, byliśmy, byłyście

    1. Lekcja 29Weekend z malarzami w Kazimierzu DolnymPrzyimki do, w i nad: dokąd jedziesz, gdzie jesteś?
    2. Lekcja 30Byłam pod ziemią!Czas przeszły czasownika być: byłem czy byłam?
    3. Lekcja 31Gdzie byłeś? Maczuga HerkulesaCzas przeszły w liczbie mnogiej: byliśmy czy byłyśmy?
    4. Lekcja 32Dobre wiadomości: weekendowe cudaPowtórka modułu Weekend: dokąd, gdzie i czas przeszły być

Pytania o tę lekcję

Jakie są czasowniki modalne w języku polskim?
Przede wszystkim musieć i móc. W podręcznikach dla obcokrajowców dołącza się do nich zwykle chcieć, umieć i woleć, bo też łączą się z bezokolicznikiem: muszę iść, mogę pomóc, chcę pływać, umiem jeździć na rowerze. Podobną rolę pełnią nieodmienne można, trzeba i wolno. Lekcja Muszę ćwiczyć! zestawia musieć, móc i chcieć w jednej tabeli.
Jak się odmienia czasownik musieć?
Muszę, musisz, musi, musimy, musicie, muszą. Formy ja i oni mają sz, pozostałe s, a forma ja kończy się na -ę. Podobna wymiana spółgłosek jest w móc: mogę, mogą, ale możesz, może. W lekcji Muszę ćwiczyć! uczniowie wpisują obie odmiany do tabeli, osobno dla liczby pojedynczej i mnogiej.
Co stoi po czasowniku modalnym?
Bezokolicznik, czyli forma słownikowa, zwykle na -ć. Mówimy Muszę pracować, Możesz biegać, Kolega chce pływać. Odmieniamy tylko czasownik modalny, a drugi czasownik zostaje bez zmian, niezależnie od osoby: muszę iść, musisz iść, musi iść.
Czym różnią się muszę, mogę i chcę?
Muszę to obowiązek, mogę to możliwość, chcę to chęć. Porównaj: Muszę wstawać o siódmej, bo praca zaczyna się o ósmej; Mogę biegać, bo mam czas; Chcę pływać, bo lubię wodę. Lekcja Muszę ćwiczyć! pokazuje te znaczenia na siłowni w parku, gdzie ćwiczyć można, ale nikt nie każe.
Mówi się „muszę ćwiczyć” czy „muszę ćwiczę”?
Poprawnie: muszę ćwiczyć, z bezokolicznikiem. Po muszę drugi czasownik się nie odmienia, bo osobę pokazuje już pierwszy. Ten sam błąd zdarza się z mogę i chcę: Chcę śpię zamiast Chcę spać.
Muszę czy musze: jak to napisać?
Zawsze muszę, z ę na końcu. W mowie końcowe ę brzmi często prawie jak e, dlatego uczniowie piszą musze. Pomaga zapamiętanie, że forma ja tych czasowników kończy się na -ę: muszę, mogę, chcę.
Jak mówić o sporcie po polsku?
Wystarczą cztery czasowniki: ćwiczyć, biegać, pływać i spacerować. Należą do trzech grup odmiany, więc warto je znać w pierwszej i drugiej osobie: ćwiczę, ćwiczysz, biegam, biegasz, spaceruję, spacerujesz. Do tego słowa z siłowni: orbitrek, drążek, mata, rozgrzewka, trening.
Jak uczyć czasownika musieć obcokrajowców na poziomie A1?
Zacznij od zasad, które uczniowie znają z życia. Regulamin w parku, w szkole czy w pracy daje naturalne zdania z musisz i nie musisz. Potem zestaw muszę z mogę i chcę, bo te trzy znaczenia uczniowie łatwo mylą. W lekcji Muszę ćwiczyć! punktem wyjścia jest tablica z zasadami siłowni pod chmurką.
Jaka gra pasuje do czasowników modalnych?
Gra w wymówki, czyli zaproszenia i odmowy. Jedna osoba zaprasza: Możesz biegać ze mną w sobotę?, druga odmawia z powodem: Niestety nie mogę, muszę pracować. Wygrywa ten, kto najdłużej znajduje nowe powody, a cała grupa słyszy dziesiątki zdań z muszę i mogę.
Czy są interaktywne ćwiczenia z czasownikami modalnymi?
Tak, a odmianę dobrze utrwala tabela do wypełnienia. Na tej stronie, bez zakładania konta, działają cztery części lekcji Muszę ćwiczyć!: tablica z zasadami siłowni, rozmowa w parku, tabela odmiany w liczbie pojedynczej oraz czat z zaproszeniem na bieganie.
Odblokuj całą lekcję

Poprowadź tę lekcję ze swoimi uczniami

Umów prezentacjęWypróbuj za darmo

Bez karty płatniczej