Muszę ćwiczyć! Czasownik musieć i muszę, mogę czy chcę

About this lesson

Lekcja polskiego A1 dla obcokrajowców o czasownikach modalnych muszę, mogę, chcę z bezokolicznikiem, na przykładzie bezpłatnej siłowni w parku.

Grammar
Odmiana musieć (muszę, musisz, musi) w tabeli obok móc i chcieć, bezokolicznik po czasowniku modalnym, krótkie odpowiedzi Tak, muszę i czasowniki sportu: ćwiczyć, biegać, pływać, spacerować.
Topic
Siłownie pod chmurką, czyli urządzenia do ćwiczeń w polskich parkach, z których każdy korzysta bez opłat. Sobotni poranek na Pradze, gdy koleżanka namawia współlokatora do ruchu.
Activities
Tablica z zasadami siłowni, rozmowa w parku i wiadomość głosowa, schemat z pięcioma ćwiczeniami, czat z zaproszeniem na bieganie oraz pudełko z pytaniami.

What's inside

  1. Chapter 1Rozgrzewka!

    • PictureUnlock
    • Zakręć kołem i odpowiedzSpin the wheelUnlock
    • Posłuchaj i zapamiętaj słowaVocabularyTry it
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoChoose by pictureUnlock
  2. Chapter 2Czytamy: siłownia w parku

    • Przeczytaj tablicę w parkuReal-life documentTry it
    • Przeczytaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Przeczytaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizUnlock
  3. Chapter 3Słuchamy: sobota w parku

    • Posłuchaj: Sofia i Tom w parkuListeningTry it
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizUnlock
    • Posłuchaj: Tom nagrywa wiadomośćListeningUnlock
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
  4. Chapter 4Gramatyka: muszę, mogę, chcę

    • Spójrz na schemat: muszę, mogę, chcęGrammar schemeTry it
    • Wybierz poprawną formęChoose the optionUnlock
    • Wypełnij tabelę: ja, ty, on, onaFill in the tableTry it
    • Wypełnij tabelę: my, wy, oni, oneFill in the tableUnlock
    • Przeciągnij słowa: muszę, mogę czy chcę?Drag and dropUnlock
    • Uzupełnij zdania: słowo z nawiasu w dobrej formieFill in the gapsUnlock
  5. Chapter 5Rozmawiamy: biegasz ze mną?

    • Wybierz poprawne odpowiedzi: Lidia piszeChatTry it
    • Otwórz pudełko i odpowiedzOpen the boxUnlock
  6. Chapter 6Praca domowa

    • Wybierz poprawne zdanieQuizUnlock
    • Ułóż słowa z literAnagramUnlock
    • Napisz wiadomość: mój tydzień i sportWriting, checked by the teacherUnlock
    • Nagraj odpowiedź: mój sportSpeaking, checked by the teacherUnlock

Siłownia i sport po polsku

13 words and phrases from the lesson, each with a picture and audio in edio.

+10 more with pictures and audio in the lessonMore words

  • mata
  • dres
  • butelka
  • rozgrzewka
  • trening
  • kolano
  • ramię
  • ćwiczyć
  • musieć
  • siedzieć

Grammar: czasowniki modalne muszę, mogę, chcę

Lekcja wprowadza musieć, a obok niego zestawia znane już móc (lekcja 15) i chcieć (lekcja 2). Wszystkie trzy działają tak samo: po czasowniku modalnym stoi bezokolicznik, czyli zwykle forma na -ć. Schemat pokazuje odmianę w jednej tabeli, różnicę znaczeń i czasowniki sportowe.

Muszę ćwiczyć!

muszę, mogę, chcę + czasownik na -ć

Muszę, musisz, musi: odmiana w tabeli

Tabela stawia obok siebie trzy czasowniki we wszystkich osobach. W musieć warto zwrócić uwagę na wymianę sz i s: muszę, muszą, ale musisz, musi, musimy. Podobnie mogę, mogą, ale możesz, może.

Kto?musiećmócchcieć
jamuszęmogęchcę
tymusiszmożeszchcesz
on, ona, pan, panimusimożechce
mymusimymożemychcemy
wymusiciemożeciechcecie
oni, onemusząmogąchcą

Po czasowniku modalnym forma na -ć

Wzór jest prosty: muszę / mogę / chcę plus bezokolicznik. Stąd Muszę ćwiczyć, a nie Muszę ćwiczę. Wskazówka przypomina też o pisowni muszę z sz i ę na końcu.

muszę + czasownik na -ć

muszę / mogę / chcęczasownik na -ć

Muszę ćwiczyć.

Musisz pić wodę.

Tom musi dużo siedzieć.

Uwaga: -ć, ę i sz

Po muszę, mogę, chcę czasownik ma formę na -ć: muszę ćwiczyć (nie: muszę ćwiczę). Ja muszę – piszemy sz i ę (nie: musze). Ale: ty musisz, on musi – tu jest s. Krótka odpowiedź powtarza czasownik z pytania: Musisz? – Tak, muszę. Możesz? – Nie, nie mogę.

Muszę, mogę czy chcę?

Porównanie dzieli zdania na trzy grupy: obowiązek (Praca jest o ósmej. Muszę wstawać o siódmej.), możliwość (Mam czas. Mogę biegać.) i chęć (Lubię wodę. Chcę pływać.).

muszę 💼

  • Praca jest o ósmej. Muszę wstawać o siódmej.
  • Nie chcę, ale muszę!

mogę ✅

  • Mam czas. Mogę biegać.
  • Siłownia jest otwarta. Możesz ćwiczyć.

chcę ❤️

  • Lubię wodę. Chcę pływać.
  • Chcesz biegać ze mną?

Krótka odpowiedź: Tak, muszę

W odpowiedzi powtarzamy czasownik z pytania i nie dodajemy bezokolicznika: Możesz biegać ze mną? – Niestety nie mogę. Przykład Nie musisz płacić pokazuje, że przeczenie znaczy tu brak obowiązku, a nie zakaz.

  • Musisz pracować w sobotę? – Tak, muszę.
  • Możesz biegać ze mną? – Niestety nie mogę.
  • Chcesz pływać? – Tak, chcę!
  • Siłownia jest za darmo. Nie musisz płacić!

Czasowniki sportu: ćwiczę, biegam, spaceruję

Ostatnia tabela odmienia cztery czasowniki z trzech grup: ćwiczę, ćwiczysz, biegam, biegasz i spaceruję, spacerujesz. Uczniowie widzą, że czasowniki na -ować mają w czasie teraźniejszym -uję.

Kto?ćwiczyćbiegać, pływaćspacerować
jaćwiczębiegam, pływamspaceruję
tyćwiczyszbiegasz, pływaszspacerujesz
on, ona, pan, panićwiczybiega, pływaspaceruje
myćwiczymybiegamy, pływamyspacerujemy
wyćwiczyciebiegacie, pływaciespacerujecie
oni, onećwicząbiegają, pływająspacerują

Typowe błędy

  • Muszę ćwiczę.

    Muszę ćwiczyć.

    po muszę: forma na -ć

  • Ja musze biegać.

    Ja muszę biegać.

    ja → -ę: muszę, mogę, chcę

  • On musisz pić wodę.

    On musi pić wodę.

    on, ona → musi

More lessons on this grammar: Czasowniki modalne lessons and exercises

Try the Czasownik musieć exercises

Try them yourself: these are the same exercises your students do in edio.

What's in the lesson

  • 12 auto-checked exercises
  • 3 games
  • 2 teacher-checked tasks
  • 1 real-life document
  • 1 grammar scheme
  • 1 set of word cards
  • 2 audio clips
  • 1 picture
  • 2 transcripts

The main objectives of this lesson are to:

  • odmienić musieć w liczbie pojedynczej i postawić po nim bezokolicznik: Muszę ćwiczyć., Musisz pić wodę.
  • wybrać między muszę, mogę i chcę, gdy chodzi o obowiązek, możliwość albo chęć
  • odpowiedzieć krótko, powtarzając czasownik z pytania: Musisz pracować w sobotę? – Tak, muszę.
  • opowiedzieć o swoim sporcie czasownikami ćwiczyć, biegać, pływać, spacerować
  • odmówić i zaproponować inny dzień: Niestety nie mogę. W niedzielę mogę!

To lekcja 18 kursu Polski A1.2 · Ruszamy!, druga w module Zdrowie. Powtarza mogę z lekcji 15 i chcę z lekcji 2, a słowa ramię i kolano dopisują nowe części ciała do tych z lekcji 17. Siłownia w parku to dobry temat dla muszę: na tablicy wiszą zasady, a ćwiczyć można bez płacenia. W lekcji 19 uczniowie idą do apteki i mówią, co ich boli.

Po kole z pytaniami o sport uczniowie poznają trzynaście słów, od siłowni i orbitreka po czasowniki musieć i siedzieć. Czytają tablicę z zasadami siłowni pod chmurką, słuchają, jak Sofia namawia Toma do ćwiczeń, a potem wiadomości, którą Tom nagrywa dla współlokatorów. Rozdział gramatyczny ma schemat i pięć ćwiczeń, w tym dwie tabele do wypełnienia. Na koniec uczeń odpowiada Lidii w czacie, a w parach otwiera pudełko z pytaniami Co musisz robić w tym tygodniu?

W pracy domowej są quiz i anagramy, oba sprawdzane automatycznie. Nauczyciel czyta wiadomość o tygodniu ucznia z muszę, chcę, mogę i słucha nagrania o ulubionym sporcie.

Grammar:
musieć + bezokolicznik · muszę, musisz, musi · muszę, mogę czy chcę? · ćwiczyć, spacerować
Topic:
sport · zdrowie · siłownia pod chmurką · park · Warszawa · Praga

Teaching tips

  • Narysuj trzy ikony na tablicy: teczkę dla muszę, zielony znaczek dla mogę i serce dla chcę, jak w schemacie. Przy każdym zdaniu ucznia wskaż ikonę, zanim poprawisz formę.
  • Ćwicz krótkie odpowiedzi w łańcuchu: pierwsza osoba pyta Musisz pracować w sobotę?, druga odpowiada Tak, muszę albo Nie, nie muszę i zadaje kolejne pytanie z innym czasownikiem.
  • Wyłap formę Muszę ćwiczę, zanim się utrwali. Podkreśl na tablicy końcówkę -ć w bezokoliczniku i poproś, żeby uczniowie przeczytali na głos całą parę: muszę… ćwiczyć.
  • Zrób z rozgrzewki część zajęć: wydawaj polecenia z dialogu, Ręce w górę! Teraz kolano!, a uczniowie wykonują je przy ławkach. Potem jedna osoba przejmuje twoją rolę.

Liked it?

Teach the whole lesson in edio

25 exercises in 6 chapters, ready to teach. edio is an online platform for language schools and teachers: ready-made interactive lessons, live classes, homework and student progress in one place.

  1. Start a free trial

    7 days, no credit card.

  2. Open the lesson

    Find it in the library of 621 ready lessons. Teach it as it is, or copy any chapter into your own lessons.

  3. Teach it live or as homework

    Students work in their own accounts, in sync with you during the lesson, and the practice exercises check themselves.

The whole course: Polski A1.2 · Ruszamy!

Druga część poziomu A1: 32 lekcje polskiego dla obcokrajowców po kursie A1.1, w całości po polsku. Współlokatorzy z kamienicy na Pradze ruszają w Polskę: do Łowicza, w Bieszczady, na Hel i do kopalni soli w Wieliczce. Po kursie uczniowie zapłacą za kurtkę telefonem, opiszą pogodę, kupią bilet na pociąg, zaproszą znajomych na pączki, powiedzą w aptece, co ich boli, i opowiedzą, gdzie byli w weekend. Zdjęcia i krótkie definicje po polsku zastępują tłumaczenie, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.See the course

  1. Unit 1 Zakupy

    ubrania i kolory, chcę tę filiżankę, ceny powyżej stu złotych, płacę kartą, gotówką albo telefonem

    1. Lesson 1Kolorowe pasiaki z ŁowiczaPrzymiotniki: kolor w rodzaju i liczbie
    2. Lesson 2Chcę ten kubek!Biernik rzeczy po chcę, kupuję i poproszę
    3. Lesson 3Sześć cyfr i gotowe: płacę telefonemLiczebniki od stu do tysiąca i płacenie
    4. Lesson 4Dobre wiadomości: drugie życie ubrańPowtórka modułu Zakupy: kolory, biernik, ceny
  2. Unit 2 Pogoda

    pory roku i pogoda, gdzie jesteś: w Karpaczu, na Śnieżce, stopnie i strony świata w prognozie

    1. Lesson 5Złota polska jesieńPogoda i pory roku: jest zimno czy zimna woda?
    2. Lesson 6UFO na Śnieżce?Miejscownik po w i na: gdzie jesteś?
    3. Lesson 7Kwiecień plecień: trochę zimy, trochę lataLiczebniki ze słowem stopień i strony świata
    4. Lesson 8Dobre wiadomości: witaj, wiosno!Powtórka modułu Pogoda: pogoda, miejsca, stopnie
  3. Unit 3 W drodze

    idę czy jadę, autobusem i pociągiem, na peronie czy w wagonie, rozkład jazdy i bilet w kasie

    1. Lesson 9Idę czy jadę?Iść czy jechać? Czasowniki ruchu i pytanie Czym?
    2. Lesson 10Wsiadamy! Leśna kolejka w BieszczadachMiejscownik po w i na: gdzie jesteś?
    3. Lesson 11O której odjeżdża pociąg?Godziny z minutami: Jest siedemnasta, o siedemnastej
    4. Lesson 12Dobre wiadomości: czysty transportPowtórka modułu W drodze: iść czy jechać, w czy na, o której
  4. Unit 4 Święta

    miesiące i daty, imieniny: z tortem, z kwiatami, ze mną, zaproszenie na pączki, mogę czy nie mogę

    1. Lesson 13Listopad, bo liście padająMiesiące i daty: liczebnik porządkowy z -ego
    2. Lesson 14Wszystkiego najlepszego! ImieninyNarzędnik po z: z kim? z czym?
    3. Lesson 15Zapraszam na pączki!Zaproszenia: zapraszam cię na…, chcieć i móc
    4. Lesson 16Dobre wiadomości: święto dla wszystkichPowtórka modułu Święta: daty, z kim? z czym?, zaproszenia
  5. Unit 5 Zdrowie

    ciało i jak się czujesz, muszę ćwiczyć, w aptece: boli mnie gardło, nie mam gorączki

    1. Lesson 17Słone powietrze w CiechocinkuCzasownik czuć się i części ciała
    2. Lesson 18 · you're hereMuszę ćwiczyć!Czasowniki modalne muszę, mogę, chcę
    3. Lesson 19Boli mnie gardło! W apteceBoli mnie, bolą mnie i dopełniacz po „nie mam”
    4. Lesson 20Dobre wiadomości: ruch to radośćPowtórka: czuć się, muszę, mogę, chcę, boli mnie
  6. Unit 6 Zwierzęta i natura

    bociany i liczba mnoga, widzę łosia, nie widzę foki, co można, a czego nie wolno w parku narodowym

    1. Lesson 21Bociany wracają!Liczba mnoga rzeczowników i przymiotników
    2. Lesson 22Cześć, foko! Fokarium na HeluBiernik po widzieć i dopełniacz po przeczeniu
    3. Lesson 23Łoś na bagnach!Można, nie wolno, musisz + bezokolicznik
    4. Lesson 24Dobre wiadomości: dzicy sąsiedziPowtórka: liczba mnoga, biernik, można i nie wolno
  7. Unit 7 Praca

    jestem flisakiem i pracuję jako flisak, musimy i możemy, umiem czy mogę, rozmowa o pracę nad morzem

    1. Lesson 25Flisacy na DunajcuNarzędnik zawodów: jestem flisakiem = pracuję jako flisak
    2. Lesson 26Miód prosto z drzewaCzasowniki modalne musieć i móc w liczbie mnogiej
    3. Lesson 27Umiesz pływać? Praca nad morzemUmieć czy móc: umiejętność albo czas i pozwolenie
    4. Lesson 28Dobre wiadomości: praca, która pomagaPowtórka modułu Praca: narzędnik, musieć i móc, umieć
  8. Unit 8 Weekend

    dokąd i gdzie: do Krakowa, w Krakowie, plany na weekend, byłem, byłam, byliśmy, byłyście

    1. Lesson 29Weekend z malarzami w Kazimierzu DolnymPrzyimki do, w i nad: dokąd jedziesz, gdzie jesteś?
    2. Lesson 30Byłam pod ziemią!Czas przeszły czasownika być: byłem czy byłam?
    3. Lesson 31Gdzie byłeś? Maczuga HerkulesaCzas przeszły w liczbie mnogiej: byliśmy czy byłyśmy?
    4. Lesson 32Dobre wiadomości: weekendowe cudaPowtórka modułu Weekend: dokąd, gdzie i czas przeszły być

Questions about this lesson

Jakie są czasowniki modalne w języku polskim?
Przede wszystkim musieć i móc. W podręcznikach dla obcokrajowców dołącza się do nich zwykle chcieć, umieć i woleć, bo też łączą się z bezokolicznikiem: muszę iść, mogę pomóc, chcę pływać, umiem jeździć na rowerze. Podobną rolę pełnią nieodmienne można, trzeba i wolno. Lekcja Muszę ćwiczyć! zestawia musieć, móc i chcieć w jednej tabeli.
Jak się odmienia czasownik musieć?
Muszę, musisz, musi, musimy, musicie, muszą. Formy ja i oni mają sz, pozostałe s, a forma ja kończy się na -ę. Podobna wymiana spółgłosek jest w móc: mogę, mogą, ale możesz, może. W lekcji Muszę ćwiczyć! uczniowie wpisują obie odmiany do tabeli, osobno dla liczby pojedynczej i mnogiej.
Co stoi po czasowniku modalnym?
Bezokolicznik, czyli forma słownikowa, zwykle na -ć. Mówimy Muszę pracować, Możesz biegać, Kolega chce pływać. Odmieniamy tylko czasownik modalny, a drugi czasownik zostaje bez zmian, niezależnie od osoby: muszę iść, musisz iść, musi iść.
Czym różnią się muszę, mogę i chcę?
Muszę to obowiązek, mogę to możliwość, chcę to chęć. Porównaj: Muszę wstawać o siódmej, bo praca zaczyna się o ósmej; Mogę biegać, bo mam czas; Chcę pływać, bo lubię wodę. Lekcja Muszę ćwiczyć! pokazuje te znaczenia na siłowni w parku, gdzie ćwiczyć można, ale nikt nie każe.
Mówi się „muszę ćwiczyć” czy „muszę ćwiczę”?
Poprawnie: muszę ćwiczyć, z bezokolicznikiem. Po muszę drugi czasownik się nie odmienia, bo osobę pokazuje już pierwszy. Ten sam błąd zdarza się z mogę i chcę: Chcę śpię zamiast Chcę spać.
Muszę czy musze: jak to napisać?
Zawsze muszę, z ę na końcu. W mowie końcowe ę brzmi często prawie jak e, dlatego uczniowie piszą musze. Pomaga zapamiętanie, że forma ja tych czasowników kończy się na -ę: muszę, mogę, chcę.
Jak mówić o sporcie po polsku?
Wystarczą cztery czasowniki: ćwiczyć, biegać, pływać i spacerować. Należą do trzech grup odmiany, więc warto je znać w pierwszej i drugiej osobie: ćwiczę, ćwiczysz, biegam, biegasz, spaceruję, spacerujesz. Do tego słowa z siłowni: orbitrek, drążek, mata, rozgrzewka, trening.
Jak uczyć czasownika musieć obcokrajowców na poziomie A1?
Zacznij od zasad, które uczniowie znają z życia. Regulamin w parku, w szkole czy w pracy daje naturalne zdania z musisz i nie musisz. Potem zestaw muszę z mogę i chcę, bo te trzy znaczenia uczniowie łatwo mylą. W lekcji Muszę ćwiczyć! punktem wyjścia jest tablica z zasadami siłowni pod chmurką.
Jaka gra pasuje do czasowników modalnych?
Gra w wymówki, czyli zaproszenia i odmowy. Jedna osoba zaprasza: Możesz biegać ze mną w sobotę?, druga odmawia z powodem: Niestety nie mogę, muszę pracować. Wygrywa ten, kto najdłużej znajduje nowe powody, a cała grupa słyszy dziesiątki zdań z muszę i mogę.
Czy są interaktywne ćwiczenia z czasownikami modalnymi?
Tak, a odmianę dobrze utrwala tabela do wypełnienia. Na tej stronie, bez zakładania konta, działają cztery części lekcji Muszę ćwiczyć!: tablica z zasadami siłowni, rozmowa w parku, tabela odmiany w liczbie pojedynczej oraz czat z zaproszeniem na bieganie.

Teach this lesson with your students

No credit card required