Gdybyśmy umieli to przeczytać… Tryb przypuszczający: gdybyśmy, gdyby, możliwe, że
O tej lekcji
Lekcja polskiego B1 dla obcokrajowców o trybie przypuszczającym w liczbie mnogiej i w 3. osobie oraz o zgadywaniu, czyli możliwe, że…, na przykładzie książki, której nikt nie umie przeczytać.
- Gramatyka
- Gdybyśmy umieli to przeczytać, wiedzielibyśmy…, gdybyście mieli klucz, gdyby autor napisał, formy na -li i -ły, a do zgadywania możliwe, że, być może i to mógłby być szyfr.
- Temat
- Rękopis Wojnicza: pergamin z lat 1404–1438, pismo, którego nikt nie odczytał na pewno, i cztery teorie. Olena i Tom oglądają skany i wyobrażają sobie, że znajdują klucz.
- Zadania
- Wpis z blogu biblioteki do przeczytania, rozmowa Oleny i Toma oraz Biblioteczna minuta do wysłuchania, schemat z czterema ćwiczeniami, czat z bibliotekarką i koło.
Co jest w środku
Rozdział 1Tajemnica na start
Rozdział 2Czytamy: książka-zagadka
Rozdział 3Słuchamy: a gdybyśmy umieli…?
- Posłuchaj: Olena i Tom oglądają tajemniczą książkęSłuchanieWypróbuj
- Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
- Posłuchaj i wybierz odpowiedźQuizOdblokuj
- Posłuchaj: Biblioteczna minuta o Michale WojniczuSłuchanieOdblokuj
- Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
- Posłuchaj jeszcze raz i wybierz: prawda czy fałszPrawda czy fałszOdblokuj
Rozdział 4Gramatyka: gdybyśmy umieli, gdyby autor…
- Spójrz na schemat: gdybyśmy umieli…Schemat gramatycznyWypróbuj
- Wybierz poprawną formę: kto mówi i o kim?Wybierz odpowiedźOdblokuj
- Uzupełnij zdania: wpisz formę czasownika z nawiasuUzupełnij lukiWypróbuj
- Wypełnij tabelę: my i oniUzupełnij tabelęOdblokuj
- Wybierz poprawną odpowiedź: możliwe, że, gdyby czy żeby?QuizOdblokuj
Rozdział 5Rozmawiamy: co byśmy zrobili?
Rozdział 6Praca domowa
Słownictwo
Słowa i wyrażenia z lekcji (11), w edio każde z obrazkiem i nagraniem.
+8 w lekcji, z obrazkami i nagraniamiWięcej słówek
- odszyfrować
- pergamin
- antykwariusz
- kolekcjoner
- mistyfikacja
- znak zodiaku
- lupa
- ukrywać / ukryć
Gramatyka: tryb przypuszczający w liczbie mnogiej i zgadywanie
Formy typu moglibyśmy uczniowie już znają, a lekcja 6 pokazała gdybym był. Teraz dochodzi liczba mnoga i 3. osoba: gdybyśmy, gdybyście, gdyby + czas przeszły. Gdy czegoś nie wiemy na pewno, zgadujemy: możliwe, że to szyfr, to mógłby być szyfr. W schemacie są trzy tabele: formy, zdania z gdyby i zwroty do zgadywania, a pod nimi przykłady, wskazówka i błędy.
Gdybyśmy umieli…, przeczytalibyśmy…
Formy znasz: moglibyśmy, mogliby (Czy mogliby Państwo…?). Nowe: gdybyśmy…, gdybyście…, gdyby + czas przeszły. A kiedy nie wiemy na pewno, zgadujemy: możliwe, że…; to mógłby być…
Forma: czas przeszły + -byśmy, -byście, -by
Do formy czasu przeszłego dodajemy -byśmy, -byście albo -by: przeczytalibyśmy, przeczytalibyście, przeczytaliby. Końcówka -li jest dla mężczyzn i grup mieszanych, -ły dla samych kobiet: przeczytałybyśmy, przeczytałyby.
| kto? | mężczyzna, mężczyźni, grupa mieszana | kobieta, tylko kobiety |
|---|---|---|
| on / ona | przeczytałby | przeczytałaby |
| my | przeczytalibyśmy | przeczytałybyśmy |
| wy | przeczytalibyście | przeczytałybyście |
| oni / one | przeczytaliby | przeczytałyby |
Gdyby… to co wtedy?
Pierwsza część zdania wyobraża sytuację, druga mówi, co by wtedy było: Gdybyście mieli klucz, odszyfrowalibyście tekst. W 3. osobie spójnik gdyby się nie zmienia: gdyby autor napisał, gdyby książka była po łacinie, gdyby naukowcy znaleźli klucz.
| kto? | gdyby + czas przeszły | co wtedy? |
|---|---|---|
| my: Olena i Tom | Gdybyśmy umieli to przeczytać, | wiedzielibyśmy, co to za rośliny. |
| my: Olena i Sofia | Gdybyśmy umiały to przeczytać, | wiedziałybyśmy, co to za rośliny. |
| wy: Olena i Tom | Gdybyście mieli klucz, | odszyfrowalibyście tekst. |
| on: autor | Gdyby autor napisał zwykły tekst, | ktoś przeczytałby go już dawno. |
| ona: książka | Gdyby książka była po łacinie, | Olena rozumiałaby nazwy roślin. |
| oni: naukowcy | Gdyby naukowcy znaleźli klucz, | wiedzieliby, o czym jest książka. |
| one: koleżanki | Gdyby koleżanki miały czas, | szukałyby klucza. |
Zgadujemy: możliwe, że… to mógłby być…
Możliwe, że łączy się ze zwykłym zdaniem: Możliwe, że to przepisy na leki. W to mógłby być… forma zgadza się z rzeczownikiem po być: szyfr daje mógłby, mistyfikacja mogłaby, pismo mogłoby, przepisy mogłyby.
| co mówimy? | przykład |
|---|---|
| Możliwe, że + zdanie | Możliwe, że to przepisy na leki. |
| Być może… / Może… | Być może autor wymyślił cały język. Może to szyfr. |
| to mógłby być… (on) | To mógłby być szyfr. (szyfr → on) |
| to mogłaby być… (ona) | To mogłaby być mistyfikacja. (mistyfikacja → ona) |
| to mogłoby być… (ono) | To mogłoby być nieznane pismo. (pismo → ono) |
| to mogłyby być… (one) | To mogłyby być przepisy. (przepisy → one) |
Że czy żeby i -by tylko raz
Przykłady wracają do że i żeby: Myślę, że to szyfr, ale Chciałabym, żeby ktoś to przeczytał. Wskazówka przypomina, że -byśmy, -byście i -by pojawiają się w każdej części zdania tylko raz.
Przykłady
- Gdybyśmy umieli czytać to pismo, wiedzielibyśmy więcej.Olena i Tom: grupa mieszana → -li
- Gdybyśmy umiały czytać to pismo, wiedziałybyśmy więcej.Olena i Sofia: tylko kobiety → -ły
- Gdyby autor napisał zwykły tekst, ktoś by go już przeczytał.ktoś by przeczytał = ktoś przeczytałby
- Myślę, że to szyfr. Chciałabym, żeby ktoś to przeczytał.że: myślę, wiem, możliwe; żeby: chcę, chciałabym
- Gdybyście coś odkryli, napiszcie do mnie!gdybyście + prośba: jeśli tak się stanie
Uwaga!
Po gdybyśmy i gdybyście stoi forma czasu przeszłego jak dla oni / one: gdybyśmy umieli, gdybyście umiały (nie: gdybyśmy umiemy). Po gdyby stoi zwykła forma czasu przeszłego: gdyby autor napisał, gdyby naukowcy znaleźli. -li: mężczyźni albo grupa mieszana; -ły: tylko kobiety, też rzeczy i zwierzęta. -byśmy, -byście, -by są tylko RAZ w każdej części zdania.
Typowe błędy
Schemat poprawia gdybyśmy umiemy (po gdyby czas przeszły), Tom i Olena: gdybyśmy były sławne (grupa mieszana, więc byli sławni), gdyby naukowcy znaleźliby i to mógłby być mistyfikacja.
Gdybyśmy umiemy czytać to pismo, wiedzielibyśmy więcej.
Gdybyśmy umieli czytać to pismo, wiedzielibyśmy więcej.
gdybyśmy + czas przeszły, nie teraźniejszy
Tom i Olena: Gdybyśmy były sławne, pojechałybyśmy do Yale.
Tom i Olena: Gdybyśmy byli sławni, pojechalibyśmy do Yale.
Tom jest mężczyzną → grupa mieszana → -li
Gdyby naukowcy znaleźliby klucz, odszyfrowaliby tekst.
Gdyby naukowcy znaleźli klucz, odszyfrowaliby tekst.
-by tylko raz: gdyby + znaleźli
To mógłby być mistyfikacja.
To mogłaby być mistyfikacja.
mistyfikacja → ona → mogłaby
Więcej lekcji z tej gramatyki: Tryb przypuszczający – lekcje i ćwiczenia
Tryb przypuszczający – ćwiczenia online
Wypróbuj je tutaj: to te same ćwiczenia, które twoi uczniowie robią w edio.
Co jest w lekcji
- 12 ćwiczeń sprawdzanych automatycznie
- 2 gry
- 2 zadania sprawdzane przez nauczyciela
- 1 artykuł
- 1 schemat gramatyczny
- 1 zestaw fiszek
- 2 nagrania
- 1 obrazek
- 2 transkrypcje
Główne cele tej lekcji:
- wyobrazić sobie coś razem z innymi: Gdybyśmy umieli to przeczytać, wiedzielibyśmy, co to za rośliny.
- wybrać formę na -li albo -ły: Olena i Tom: umielibyśmy, Olena i Sofia: umiałybyśmy
- powiedzieć, co zrobiłby ktoś inny: Gdyby naukowcy znaleźli klucz, wiedzieliby, o czym jest książka.
- zgadywać, kiedy nie wiemy na pewno: Możliwe, że to przepisy na leki., To mogłaby być mistyfikacja.
- wybrać że albo żeby: Myślę, że to szyfr., Chciałabym, żeby ktoś to przeczytał.
To lekcja 30 kursu Polski B1.1 · Historie w podróży, druga w module Tajemnice i zaginione światy. Rozwija tryb przypuszczający z lekcji 6, gdzie był w liczbie pojedynczej, i wraca do że i żeby z lekcji 13 i 14. Książka, której do dziś nikt nie umie przeczytać, sama prowokuje do wyobrażania i zgadywania. Lekcja 31 uczy relacjonować cudze teorie zwrotem naukowcy twierdzą, że.
Na rozgrzewkę uczniowie otwierają pudełko z pytaniami o tajemnice i poznają jedenaście słów, od manuskryptu po ukrywać / ukryć. Czytają wpis bibliotekarki Klementyny o rękopisie Wojnicza z zadaniem prawda/fałsz i quizem. Słuchają, jak Olena i Tom wyobrażają sobie, co by było, gdyby znaleźli klucz, a potem Bibliotecznej minuty o Michale Wojniczu. Po schemacie są cztery ćwiczenia, w tym tabela my i oni z formami na -li i -ły. Na koniec uczeń sam odpisuje Klementynie na czacie, a grupa kręci kołem z pytaniami o to, co wszyscy razem by zrobili.
Praca domowa ma cztery zadania. Czat współlokatorów z ośmioma lukami i dopasowanie słów są sprawdzane automatycznie. Nauczyciel ocenia komentarz z własną teorią o rękopisie i nagranie, w którym uczeń wyobraża sobie, że razem z kimś bliskim umie przeczytać tę książkę.
- Gramatyka:
- tryb przypuszczający: liczba mnoga · gdybyśmy, gdybyście, gdyby · możliwe, że… / to mógłby być… · że czy żeby?
- Temat:
- tajemnice · rękopis Wojnicza · szyfry · Michał Wojnicz · stare książki
Wskazówki dla nauczyciela
- Pokaż skany rękopisu na początku zajęć: cała książka jest dostępna w internecie. Zapytaj grupę, co to może być, i zapisz pierwsze odpowiedzi z może i możliwe, że.
- Zmieniaj składy par: para dwóch kobiet mówi gdybyśmy umiały, a para mieszana albo dwóch mężczyzn gdybyśmy umieli. Forma wynika wtedy z prawdziwej sytuacji, a nie z tabeli.
- Pilnuj jednego -by w każdej części: napisz na tablicy Gdyby naukowcy znaleźliby klucz… i poproś o skreślenie zbędnej cząstki. Ten błąd wraca nawet u uczniów, którzy dobrze znają formy.
- Przy kole trzymaj się liczby mnogiej: pytania są o grupę (co byśmy zrobili?), więc odpowiedzi też. Po każdej odpowiedzi ktoś dodaje teorię zaczynającą się od możliwe, że.
Podoba ci się?
Poprowadź całą lekcję w edio
24 ćwiczenia w 6 rozdziałach, gotowe do prowadzenia. edio to platforma online dla szkół językowych i nauczycieli: gotowe interaktywne lekcje, zajęcia na żywo, prace domowe i postępy uczniów w jednym miejscu.
Zacznij okres próbny
7 dni za darmo, bez karty płatniczej.
Otwórz lekcję
Znajdziesz ją w bibliotece gotowych lekcji (621). Prowadź ją tak, jak jest, albo skopiuj dowolny rozdział do własnych lekcji.
Prowadź na żywo albo zadaj jako pracę domową
Uczniowie pracują na własnych kontach, w synchronizacji z tobą podczas lekcji, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.
Cały kurs: Polski B1.1 · Historie w podróży
32 lekcje polskiego na poziomie B1, w całości po polsku, dla uczniów po kursach A2. Sześcioro współlokatorów z warszawskiej Pragi podróżuje po Polsce i rozmawia o pracy, kosmosie, internecie, filmach, ekologii, sporcie i tajemnicach przeszłości. Po kursie uczniowie opowiadają historie z dobrze dobranym aspektem, mówią, co myślą, wyobrażają sobie, co by było, gdyby…, przytaczają cudze słowa i prowadzą oficjalną rozmowę na „Pan” i „Pani”. Zamiast tłumaczeń są zdjęcia i definicje po polsku, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.Zobacz kurs
Moduł 1 Podróżuj mądrze
Green Velo, DiscoverEU, schronisko w Tatrach, pociągi wracają do Rypina; aspekt w opowieści, w planach i przy rezerwacji
Lekcja 12000 kilometrów na rowerze: Green VeloAspekt w czasie przeszłym: proces czy wynik?
Lekcja 2Bilet na Europę w wieku 18 latAspekt w czasie teraźniejszym i przyszłym
Lekcja 3Łóżko nad chmurami: schronisko w Pięciu StawachAspekt w prośbach i rezerwacjach
Lekcja 4Dobre wiadomości: podróże mądre i zielonePowtórka modułu Podróżuj mądrze: aspekt w trzech rolach
Moduł 2 Praca marzeń
lalki z Se-ma-fora, studio gier, CV i rozmowa kwalifikacyjna; przez rok czy w rok, gdybym…, pytania na Pan / Pani
Lekcja 5Lalki, które zdobyły OscaraAspekt i czas: przez rok czy w rok?
Lekcja 6Gdybym robiła gry…Tryb przypuszczający: gdybym…, zrobiłbym / zrobiłabym…
Lekcja 7Zdjęcie, umiejętności i klauzula RODOPan, Pani, Państwo w pytaniach
Lekcja 8Dobre wiadomości: nowa praca, nowa drogaPowtórka modułu Praca marzeń: czas, gdyby i formy grzecznościowe
Moduł 3 Kosmos i odkrycia
Kopernik w Toruniu, polskie eksperymenty na orbicie, planety Wolszczana, astrofotografia; który we wszystkich przypadkach
Lekcja 9Człowiek, który poruszył ZiemięZaimek który w mianowniku: astronom, który…
Lekcja 10Eksperymenty, które poleciały na orbitęKtóry we wszystkich przypadkach: misja, w której…
Lekcja 11Planety wokół martwej gwiazdyKtóry w definicjach i daty na głos
Lekcja 12Dobre wiadomości: polskie oczy na niebiePowtórka: który, która, które i daty
Moduł 4 Życie online
kto pisze Wikipedię, bezpieczne hasła, e-sport w Katowicach, pomoc w sieci; myślę, że…, żeby, nie sądzę, żeby…
Lekcja 13Kto pisze polską Wikipedię?Zdania z że i czy: myślę, że… nie wiem, czy…
Lekcja 14Żeby było bezpiecznieSpójnik żeby: cel, życzenie i prośba
Lekcja 15Czy e-sport to sport? Zapytaj KatowiceWyrażanie opinii: uważam, że… / nie sądzę, żeby…
Lekcja 16Dobre wiadomości: dobro w sieciPowtórka: że, czy, żeby i opinie
Moduł 5 Ekran i książka
Szkoła Filmowa w Łodzi, Twój Vincent, Solaris Lema, polskie sukcesy na ekranie; mowa zależna i recenzja
Lekcja 17Gdzie uczą się wielcy reżyserzyAspekt w biografii: kręcił czy nakręcił?
Lekcja 18Film z obrazów olejnychMowa zależna: powiedziała, że…, zapytała, czy…, poprosiła, żeby…
Lekcja 19Solaris: ocean, który myśli?Autor pisze, że… Według autora…: mowa zależna w tekście
Lekcja 20Dobre wiadomości: polskie historie na ekraniePowtórka modułu Ekran i książka: aspekt i mowa zależna
Moduł 6 Zielone życie
pięć pojemników na odpady, łąki kwietne, system kaucyjny, farmy wiatrowe na Bałtyku; rzeczowniki odczasownikowe: segregowanie, koszenie, oddawanie
Lekcja 21Żółty, niebieski, zielony, brązowy, czarnyRzeczownik odczasownikowy: segregowanie, zbieranie, mycie
Lekcja 22Mniej koszenia, więcej pszczółKoszenie, sadzenie, podlewanie i żeby
Lekcja 23Oddaj butelkę!Rzeczownik odczasownikowy w instrukcjach: oddawanie, oddanie
Lekcja 24Dobre wiadomości: każdego dnia bardziej zielonoPowtórka modułu Zielone życie: rzeczowniki odczasownikowe i żeby
Moduł 7 Sportowe chwile
Euro 2012, skoki narciarskie, konferencja prasowa mistrzyni, szermierka na wózkach; wołacz, Szanowni Państwo, mowa zależna w relacji prasowej
Lekcja 25Euro 2012: dwóch gospodarzy, jedna imprezaZdania z „który” i aspekt w opowieści o przeszłości
Lekcja 26Panie Kamilu, jak się lata?Wołacz i formy grzecznościowe
Lekcja 27Konferencja prasowa z mistrzyniąPytania na Pan / Pani / Państwo i mowa zależna w relacji
Lekcja 28Dobre wiadomości: fair play i nowi bohaterowiePowtórka: który, aspekt, wołacz i mowa zależna
Moduł 8 Tajemnice i zaginione światy
Biskupin, rękopis Wojnicza, skamieniałości z Krasiejowa, moneta znaleziona w Czersku; gdybyśmy…, możliwe, że…, naukowcy twierdzą, że…
Lekcja 29Wioska ukryta w jeziorzeZdania przydawkowe z „który” w historii odkrycia
Lekcja 30 · tutaj jesteśGdybyśmy umieli to przeczytać…Tryb przypuszczający w liczbie mnogiej i zgadywanie
Lekcja 31Detektywi skamieniałości w KrasiejowieNaukowcy twierdzą, że… Nie wiadomo, czy…
Lekcja 32Dobre wiadomości: tajemnice przeszłościPowtórka: który, tryb przypuszczający i według