Kto pisze polską Wikipedię? Zdania złożone z że i czy: myślę, że…

O tej lekcji

Lekcja polskiego B1 dla obcokrajowców o spójnikach że i czy w zdaniach złożonych: myślę, że…, nie wiem, czy…, przy rozmowie o autorach polskiej Wikipedii.

Gramatyka
Zdania z że po myślę, wiem, słyszałam, mam nadzieję; przecinek przed że; nie wiem, czy… zamiast nie wiem, że…; formy wiedzieć i wydaje mi się.
Temat
Polska Wikipedia kończy 25 lat: kto pisze artykuły, po co są przypisy i źródła, kim są redaktorzy. Tom chce dodać pierwszy przypis, a Zosia przypomina: najpierw źródło.
Zadania
Wywiad z wolontariuszką, rozmowa w kuchni i radiowa minuta o pomniku w Słubicach, schemat z pięcioma ćwiczeniami, czat grupy klasowej i koło z pytaniami.

Co jest w środku

  1. Rozdział 1W sieci!

    • ObrazekOdblokuj
    • Otwórz pudełko i odpowiedzOtwórz pudełkoOdblokuj
    • Posłuchaj i zapamiętaj słowaSłownictwoWypróbuj
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoWybierz według obrazkaOdblokuj
  2. Rozdział 2Czytamy: kto pisze Wikipedię?

    • Przeczytaj wywiad z wolontariuszką WikipediiArtykułOdblokuj
    • Przeczytaj i wybierz: prawda czy fałszPrawda czy fałszOdblokuj
    • Przeczytaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizOdblokuj
  3. Rozdział 3Słuchamy: najpierw źródło!

    • Posłuchaj: Tom i Zosia rozmawiają o WikipediiSłuchanieWypróbuj
    • Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
    • Posłuchaj i wybierz odpowiedźQuizOdblokuj
    • Posłuchaj radia: Minuta o internecieSłuchanieOdblokuj
    • Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
    • Posłuchaj i wybierz: prawda czy fałszPrawda czy fałszOdblokuj
  4. Rozdział 4Gramatyka: myślę, że… nie wiem, czy…

    • Spójrz na schemat: zdania z „że”Schemat gramatycznyWypróbuj
    • Wybierz: że czy czy?Wybierz odpowiedźOdblokuj
    • Uzupełnij zdania: wiem, myślę, wydaje mi się…Uzupełnij lukiOdblokuj
    • Wypełnij tabelę: wiedzieć, myśleć, wydaje sięUzupełnij tabelęWypróbuj
    • Wybierz poprawne zdanieQuizOdblokuj
    • Przeciągnij słowa: wiadomość TomaPrzeciągnij i upuśćOdblokuj
  5. Rozdział 5Rozmawiamy: czy można wierzyć Wikipedii?

    • Wybierz poprawne odpowiedzi: dyskusja w grupieCzatWypróbuj
    • Zakręć kołem i powiedz, co myśliszZakręć kołemOdblokuj
  6. Rozdział 6Praca domowa

    • Uzupełnij komentarze pod wywiademUzupełnij lukiOdblokuj
    • Dopasuj słowa i definicjePołącz w paryOdblokuj
    • Napisz post na forum: moja ulubiona strona z wiedząPisanie, sprawdza nauczycielOdblokuj
    • Nagraj odpowiedź: czy można wierzyć internetowi?Mówienie, sprawdza nauczycielOdblokuj

Internet i Wikipedia po polsku: słownictwo

Słowa i wyrażenia z lekcji (11), w edio każde z obrazkiem i nagraniem.

+8 w lekcji, z obrazkami i nagraniamiWięcej słówek

  • użytkownik
  • wiarygodny
  • sprawdzić
  • redaktor
  • wandalizm
  • zarejestrować się
  • wiedza
  • mieć nadzieję

Gramatyka: zdania z że i czy: myślę, że… nie wiem, czy…

Spójnik że łączy czasownik mówienia albo myślenia z całym zdaniem: Myślę, że…, Wiem, że…, Słyszałam, że…. Po że stoi zwykłe zdanie w dowolnym czasie, a przed że zawsze jest przecinek. Gdy czegoś nie wiemy albo coś sprawdzamy, zamiast że pojawia się czy.

Myślę, że… Nie wiem, czy…

Mówimy, co myślimy, wiemy i słyszeliśmy. Przed „że” stoi przecinek, a po „że” jest zwykłe zdanie: w czasie teraźniejszym, przeszłym albo przyszłym.

Sześć początków: opinia, fakt, nadzieja…

Tabela dzieli początki według tego, co mówimy: opinia (myślę, że, wydaje mi się, że), fakt (wiem, że), informacja od kogoś (słyszałem, że), pewność, nadzieja i pytanie (Czy wiesz, że…?).

co mówimy?początekzdanie podrzędne
opiniaMyślę, że… / Wydaje mi się, że……to dobre źródło.
faktWiem, że……Wikipedia ma ponad 25 lat.
informacja od kogośSłyszałem / Słyszałam, że……w Słubicach stoi pomnik.
pewnośćJestem pewny (pewien) / pewna, że……Tom doda przypis.
nadziejaMam nadzieję, że……redaktor sprawdzi zmianę.
pytanieCzy wiesz, że…? / Myślisz, że…?…pomnik ma ponad 3 metry?

Że czy czy?

Po wiem, myślę i jestem pewna jest że. Po nie wiem, nie jestem pewna i sprawdź pojawia się czy, bo odpowiedź jest jeszcze otwarta: Nie wiem, czy Tom ma konto.

że: wiem, myślę, jestem pewnaczy: nie wiem, nie jestem pewna, sprawdzam
Wiem, że Tom ma konto.Nie wiem, czy Tom ma konto.
Jestem pewna, że to prawda.Nie jestem pewna, czy to prawda.
Myślę, że to źródło jest dobre.Sprawdź, czy to źródło jest dobre.

Wiem, wiesz, wiedzą i wydaje mi się

Czasownik wiedzieć ma nieregularne formy: wiem, wiesz, wie, wiemy, wiecie, wiedzą. W wydaje się osoba stoi w celowniku: wydaje mi się, wydaje ci się, wydaje jej się, wydaje im się.

kto?wiedziećmyślećwydaje się (komu?)
jawiemmyślęwydaje mi się
tywieszmyśliszwydaje ci się
on / onawiemyśliwydaje mu / jej się
mywiemymyślimywydaje nam się
wywieciemyśliciewydaje wam się
oni / onewiedząmyśląwydaje im się

Każdy czas po że i nowa informacja

Po że czasownik może być w czasie teraźniejszym, przeszłym albo przyszłym: Mam nadzieję, że redaktor szybko sprawdzi moją zmianę. Wskazówka dodaje Nie wiedziałam, że…: tak reagujemy na coś, czego wcześniej nie wiedzieliśmy.

Przykłady

  • Myślę, że polska Wikipedia jest bardzo dobra.
  • Wydaje mi się, że w tym artykule nie ma źródła.wydaje mi się = myślę, ale nie jestem pewny / pewna
  • Słyszałam, że w Słubicach stoi pomnik Wikipedii.
  • Mam nadzieję, że redaktor szybko sprawdzi moją zmianę.po „że” może być czas przyszły
  • Czy wiesz, że Wikipedia powstała w 2001 roku?pytanie
  • Nie wiem, czy ta strona jest wiarygodna.nie wiem → czy

Uwaga!

Przed „że” stawiamy przecinek, a „że” mówimy tylko raz. Przed „czy” w środku zdania też stoi przecinek: Nie wiem, czy… Po „że” jest normalne zdanie w każdym czasie: Myślę, że Tom pisze / pisał / napisze artykuł. Nowa informacja? Mówimy: Nie wiedziałam, że… (wcześniej nie wiedziałam, teraz już wiem).

Typowe błędy: przecinek, podwójne że, wydaje mnie się

Schemat poprawia cztery pomyłki: brak przecinka (Myślę że…), podwójne że, Nie wiem, że… zamiast Nie wiem, czy… i Wydaje mnie się zamiast Wydaje mi się.

  • Myślę że to dobre źródło.

    Myślę, że to dobre źródło.

    przecinek przed że

  • Wiem, że że Wikipedia ma ponad 25 lat.

    Wiem, że Wikipedia ma ponad 25 lat.

    jedno „że”

  • Nie wiem, że Tom ma konto.

    Nie wiem, czy Tom ma konto.

    nie wiem → czy

  • Wydaje mnie się, że to prawda.

    Wydaje mi się, że to prawda.

    komu? → mi

Więcej lekcji z tej gramatyki: Spójniki i zdania złożone – lekcje i ćwiczenia

Spójniki że i czy – ćwiczenia online

Wypróbuj je tutaj: to te same ćwiczenia, które twoi uczniowie robią w edio.

Co jest w lekcji

  • 13 ćwiczeń sprawdzanych automatycznie
  • 2 gry
  • 2 zadania sprawdzane przez nauczyciela
  • 1 artykuł
  • 1 schemat gramatyczny
  • 1 zestaw fiszek
  • 2 nagrania
  • 1 obrazek
  • 2 transkrypcje

Główne cele tej lekcji:

  • powiedzieć, co się myśli i wie: Myślę, że to dobre źródło., Wiem, że Wikipedia ma ponad 25 lat.
  • wyrazić niepewność: Wydaje mi się, że…, Nie wiem, czy ta strona jest wiarygodna.
  • zapytać o opinię albo o informację: Myślisz, że…?, Czy wiesz, że…?
  • zareagować na nową informację: Nie wiedziałam, że…, Nie wiedziałem, że…
  • napisać post na forum o ulubionej stronie z wiedzą, z trzema zdaniami z że

To lekcja 13 kursu Polski B1.1 · Historie w podróży i początek modułu Życie online. Po zdaniach z który z lekcji 9–12 przychodzi kolejny rodzaj zdania podrzędnego: że, które wcześniej pojawiało się tylko jako gotowy zwrot, oraz czy w pytaniach zależnych. Rozmowa o tym, czy można wierzyć Wikipedii, sama prowokuje myślę, że… i nie wiem, czy…. Lekcja 14 dodaje żeby, a lekcja 15 opinie z uważam, że.

Na rozgrzewkę uczniowie otwierają pudełko z pytaniami o szukanie informacji, poznają jedenaście słów ze zdjęciami, od artykułu po mieć nadzieję, i dopasowują słowo do sześciu zdjęć. Czytają wywiad z Aurelią, bibliotekarką i wolontariuszką Wikipedii, z zadaniem prawda/fałsz i quizem. Słuchają, jak Tom opowiada Zosi o urodzinach Wikipedii i swoim pierwszym przypisie, a potem jej radiowej minuty o pomniku Wikipedii w Słubicach. Po schemacie jest pięć ćwiczeń, od wyboru że albo czy po wiadomość Toma z lukami. Na czacie uczeń samodzielnie odpowiada koledze z grupy, a potem kręci kołem i mówi, co myśli.

Praca domowa ma cztery zadania. Komentarze pod wywiadem z lukami i dopasowanie słów do definicji są sprawdzane automatycznie. Nauczyciel czyta post na forum o ulubionej stronie z wiedzą i słucha nagrania na temat: czy można wierzyć internetowi?

Gramatyka:
zdania z „że” · myślę, że / wydaje mi się, że · że czy czy? · przecinek przed że
Temat:
internet · Wikipedia · wolontariat · źródła informacji · opinie

Wskazówki dla nauczyciela

  • Zbierz opinie grupy na tablicy: zapytaj, czy można wierzyć Wikipedii, i zapisuj odpowiedzi w dwóch kolumnach: że (Myślę, że…) i czy (Nie wiem, czy…). Uczniowie od razu widzą, kiedy pojawia się które słowo.
  • Wyłapuj podwójne że: w dłuższych zdaniach uczniowie powtarzają że po wtrąceniu. Poproś o powtórzenie zdania bez drugiego że, a potem o zapisanie go z przecinkiem.
  • Ćwicz wydaje mi się w kręgu: każda osoba mówi zdanie o sąsiedzie z prawej, np. Wydaje mi się, że Ania lubi historię, a sąsiad potwierdza albo poprawia. Formy mi, ci i jej wracają kilka razy.
  • Pokaż prawdziwy przypis: otwórz dowolny artykuł Wikipedii, kliknij małą liczbę w tekście i zapytaj: Czy to źródło jest wiarygodne? Odpowiedzi z myślę, że i nie wiem, czy pojawią się naturalnie.

Podoba ci się?

Poprowadź całą lekcję w edio

25 ćwiczeń w 6 rozdziałach, gotowe do prowadzenia. edio to platforma online dla szkół językowych i nauczycieli: gotowe interaktywne lekcje, zajęcia na żywo, prace domowe i postępy uczniów w jednym miejscu.

  1. Zacznij okres próbny

    7 dni za darmo, bez karty płatniczej.

  2. Otwórz lekcję

    Znajdziesz ją w bibliotece gotowych lekcji (621). Prowadź ją tak, jak jest, albo skopiuj dowolny rozdział do własnych lekcji.

  3. Prowadź na żywo albo zadaj jako pracę domową

    Uczniowie pracują na własnych kontach, w synchronizacji z tobą podczas lekcji, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.

Cały kurs: Polski B1.1 · Historie w podróży

32 lekcje polskiego na poziomie B1, w całości po polsku, dla uczniów po kursach A2. Sześcioro współlokatorów z warszawskiej Pragi podróżuje po Polsce i rozmawia o pracy, kosmosie, internecie, filmach, ekologii, sporcie i tajemnicach przeszłości. Po kursie uczniowie opowiadają historie z dobrze dobranym aspektem, mówią, co myślą, wyobrażają sobie, co by było, gdyby…, przytaczają cudze słowa i prowadzą oficjalną rozmowę na „Pan” i „Pani”. Zamiast tłumaczeń są zdjęcia i definicje po polsku, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.Zobacz kurs

  1. Moduł 1 Podróżuj mądrze

    Green Velo, DiscoverEU, schronisko w Tatrach, pociągi wracają do Rypina; aspekt w opowieści, w planach i przy rezerwacji

    1. Lekcja 12000 kilometrów na rowerze: Green VeloAspekt w czasie przeszłym: proces czy wynik?
    2. Lekcja 2Bilet na Europę w wieku 18 latAspekt w czasie teraźniejszym i przyszłym
    3. Lekcja 3Łóżko nad chmurami: schronisko w Pięciu StawachAspekt w prośbach i rezerwacjach
    4. Lekcja 4Dobre wiadomości: podróże mądre i zielonePowtórka modułu Podróżuj mądrze: aspekt w trzech rolach
  2. Moduł 2 Praca marzeń

    lalki z Se-ma-fora, studio gier, CV i rozmowa kwalifikacyjna; przez rok czy w rok, gdybym…, pytania na Pan / Pani

    1. Lekcja 5Lalki, które zdobyły OscaraAspekt i czas: przez rok czy w rok?
    2. Lekcja 6Gdybym robiła gry…Tryb przypuszczający: gdybym…, zrobiłbym / zrobiłabym…
    3. Lekcja 7Zdjęcie, umiejętności i klauzula RODOPan, Pani, Państwo w pytaniach
    4. Lekcja 8Dobre wiadomości: nowa praca, nowa drogaPowtórka modułu Praca marzeń: czas, gdyby i formy grzecznościowe
  3. Moduł 3 Kosmos i odkrycia

    Kopernik w Toruniu, polskie eksperymenty na orbicie, planety Wolszczana, astrofotografia; który we wszystkich przypadkach

    1. Lekcja 9Człowiek, który poruszył ZiemięZaimek który w mianowniku: astronom, który…
    2. Lekcja 10Eksperymenty, które poleciały na orbitęKtóry we wszystkich przypadkach: misja, w której…
    3. Lekcja 11Planety wokół martwej gwiazdyKtóry w definicjach i daty na głos
    4. Lekcja 12Dobre wiadomości: polskie oczy na niebiePowtórka: który, która, które i daty
  4. Moduł 4 Życie online

    kto pisze Wikipedię, bezpieczne hasła, e-sport w Katowicach, pomoc w sieci; myślę, że…, żeby, nie sądzę, żeby…

    1. Lekcja 13 · tutaj jesteśKto pisze polską Wikipedię?Zdania z że i czy: myślę, że… nie wiem, czy…
    2. Lekcja 14Żeby było bezpiecznieSpójnik żeby: cel, życzenie i prośba
    3. Lekcja 15Czy e-sport to sport? Zapytaj KatowiceWyrażanie opinii: uważam, że… / nie sądzę, żeby…
    4. Lekcja 16Dobre wiadomości: dobro w sieciPowtórka: że, czy, żeby i opinie
  5. Moduł 5 Ekran i książka

    Szkoła Filmowa w Łodzi, Twój Vincent, Solaris Lema, polskie sukcesy na ekranie; mowa zależna i recenzja

    1. Lekcja 17Gdzie uczą się wielcy reżyserzyAspekt w biografii: kręcił czy nakręcił?
    2. Lekcja 18Film z obrazów olejnychMowa zależna: powiedziała, że…, zapytała, czy…, poprosiła, żeby…
    3. Lekcja 19Solaris: ocean, który myśli?Autor pisze, że… Według autora…: mowa zależna w tekście
    4. Lekcja 20Dobre wiadomości: polskie historie na ekraniePowtórka modułu Ekran i książka: aspekt i mowa zależna
  6. Moduł 6 Zielone życie

    pięć pojemników na odpady, łąki kwietne, system kaucyjny, farmy wiatrowe na Bałtyku; rzeczowniki odczasownikowe: segregowanie, koszenie, oddawanie

    1. Lekcja 21Żółty, niebieski, zielony, brązowy, czarnyRzeczownik odczasownikowy: segregowanie, zbieranie, mycie
    2. Lekcja 22Mniej koszenia, więcej pszczółKoszenie, sadzenie, podlewanie i żeby
    3. Lekcja 23Oddaj butelkę!Rzeczownik odczasownikowy w instrukcjach: oddawanie, oddanie
    4. Lekcja 24Dobre wiadomości: każdego dnia bardziej zielonoPowtórka modułu Zielone życie: rzeczowniki odczasownikowe i żeby
  7. Moduł 7 Sportowe chwile

    Euro 2012, skoki narciarskie, konferencja prasowa mistrzyni, szermierka na wózkach; wołacz, Szanowni Państwo, mowa zależna w relacji prasowej

    1. Lekcja 25Euro 2012: dwóch gospodarzy, jedna imprezaZdania z „który” i aspekt w opowieści o przeszłości
    2. Lekcja 26Panie Kamilu, jak się lata?Wołacz i formy grzecznościowe
    3. Lekcja 27Konferencja prasowa z mistrzyniąPytania na Pan / Pani / Państwo i mowa zależna w relacji
    4. Lekcja 28Dobre wiadomości: fair play i nowi bohaterowiePowtórka: który, aspekt, wołacz i mowa zależna
  8. Moduł 8 Tajemnice i zaginione światy

    Biskupin, rękopis Wojnicza, skamieniałości z Krasiejowa, moneta znaleziona w Czersku; gdybyśmy…, możliwe, że…, naukowcy twierdzą, że…

    1. Lekcja 29Wioska ukryta w jeziorzeZdania przydawkowe z „który” w historii odkrycia
    2. Lekcja 30Gdybyśmy umieli to przeczytać…Tryb przypuszczający w liczbie mnogiej i zgadywanie
    3. Lekcja 31Detektywi skamieniałości w KrasiejowieNaukowcy twierdzą, że… Nie wiadomo, czy…
    4. Lekcja 32Dobre wiadomości: tajemnice przeszłościPowtórka: który, tryb przypuszczający i według

Pytania o tę lekcję

Jakie są rodzaje spójników w języku polskim?
Spójniki dzielą się na współrzędne i podrzędne. Współrzędne łączą równorzędne części zdania albo dwa zdania: i, a, ale, lub, więc. Podrzędne wprowadzają zdanie zależne: że, czy, żeby, bo, gdy, ponieważ. Lekcja Kto pisze polską Wikipedię? na edio.ai skupia się na dwóch z nich: że i czy.
Kiedy używamy spójnika że?
Gdy podajemy informację albo opinię po czasowniku mówienia lub myślenia. Myślę, że to dobre źródło. Wiem, że Wikipedia ma ponad 25 lat. Słyszałam, że w Słubicach stoi pomnik. Po że jest zwykłe zdanie w każdym czasie, a przed że stawiamy przecinek. W pytaniach mówimy Czy wiesz, że…? albo Myślisz, że…?.
Jak zbudować zdanie złożone z że?
Początek, przecinek, że i pełne zdanie. Wydaje mi się, że w tym artykule nie ma źródła. Obie części mają własne czasowniki: wydaje się i nie ma. To zdanie złożone podrzędnie, bo druga część uzupełnia pierwszą. Na edio.ai tabela w lekcji Kto pisze polską Wikipedię? zestawia sześć takich początków, od opinii po nadzieję.
Że czy czy: co wybrać?
Że podaje informację, czy otwiera pytanie bez odpowiedzi. Wiem, że Tom ma konto, ale Nie wiem, czy Tom ma konto. Czy stoi po nie wiem, nie jestem pewna, sprawdź i zapytaj. W środku zdania przed czy też stawiamy przecinek.
„Nie wiem, że” czy „nie wiem, czy”?
Gdy odpowiedź jest nieznana: nie wiem, czy. Nie wiem, czy ta strona jest wiarygodna znaczy, że nie znamy odpowiedzi. Forma Nie wiedziałam, że… jest poprawna, ale znaczy coś innego: teraz już wiemy i jesteśmy zaskoczeni. Zdanie Nie wiem, że Tom ma konto brzmi błędnie i jest jednym z typowych błędów w schemacie lekcji Kto pisze polską Wikipedię?.
Czy przed „że” zawsze stawia się przecinek?
Tak, że zawsze oddzielamy przecinkiem. Myślę, że to dobre źródło. Przy połączeniach takich jak mimo że, chyba że czy zwłaszcza że przecinek stoi przed całym połączeniem, a nie w jego środku: Pójdę, chyba że będzie padać. Brak przecinka przed że to pierwszy błąd na liście w tej lekcji.
„Wydaje mnie się” czy „wydaje mi się”?
Poprawnie: wydaje mi się, z krótką formą mi. Wydaje się łączy się z celownikiem, a bez nacisku używamy form krótkich: wydaje ci się, wydaje mu się. Forma mnie pojawia się tylko wtedy, gdy podkreślamy osobę, zwykle na początku: Mnie się wydaje, że…, a tobie?
Jak mówić po polsku o tekstach w internecie?
W Wikipedii mówimy artykuł albo hasło. Wpis to raczej tekst na blogu albo w mediach społecznościowych, choć w rozmowie słychać też wpis w Wikipedii. Źródło informacji pokazuje przypis, artykuł można edytować po zarejestrowaniu się, a zmiany nowych osób sprawdza redaktor. W lekcji Kto pisze polską Wikipedię? słowa artykuł, edytować, zarejestrować się i redaktor mają karty ze zdjęciem i definicją.
Jak uczyć zdań złożonych z że na poziomie B1?
Od opinii o temacie, który uczniów naprawdę obchodzi. Pytanie Czy można wierzyć Wikipedii? sprawia, że myślę, że… i nie wiem, czy… pojawiają się bez przymusu. Potem warto przejść do form: wiedzieć i wydaje mi się z celownikiem. Koło z pytaniami o opinię daje w tej lekcji dużo mówienia w krótkim czasie.
Czy są interaktywne ćwiczenia ze spójnikami że i czy?
Tak, najlepiej takie z wyborem między że a czy. Na tej stronie bez logowania działają trzy części lekcji: nagranie rozmowy Toma i Zosi o Wikipedii, tabela z formami trzech czasowników oraz czat, w którym uczeń odpowiada w dyskusji grupy klasowej. Wywiad, quiz i koło z pytaniami są w pełnej lekcji na edio.ai.

Poprowadź tę lekcję ze swoimi uczniami

Bez karty płatniczej