Detektywi skamieniałości w Krasiejowie: naukowcy twierdzą, że…, według…, nie wiadomo, czy…
O tej lekcji
Lekcja polskiego B1 dla obcokrajowców o mowie zależnej w tekstach o nauce: naukowcy twierdzą, że…, według paleontologów, nie wiadomo, czy…, na przykładzie skamieniałości sprzed około 230 milionów lat.
- Gramatyka
- Twierdzić, że i według + dopełniacz (według naukowców, według mnie), dwie teorie z jedni…, a inni…, wiadomo, że i nie wiadomo, czy oraz rzeczowniki odczasownikowe: po odkryciu, po badaniu.
- Temat
- Krasiejów koło Opola: kości z triasu pod szklaną podłogą pawilonu i silezaur, o którym naukowcy wciąż dyskutują. Sofia i Lucas zwiedzają pawilon i park z modelami.
- Zadania
- Artykuł o silezaurze, rozmowa w pawilonie i opowieść studenta paleontologii do wysłuchania, schemat z pięcioma ćwiczeniami, czat z Dobromiłą i pudełko z tajemnicami.
Co jest w środku
Rozdział 1Detektywi, do pracy!
Rozdział 2Czytamy: dinozaur czy nie?
Rozdział 3Słuchamy: kości pod szklaną podłogą
Rozdział 4Gramatyka: naukowcy twierdzą, że…
- Spójrz na schemat: naukowcy twierdzą, że…Schemat gramatycznyWypróbuj
- Wybierz poprawną opcję: teorie i tajemniceWybierz odpowiedźOdblokuj
- Uzupełnij zdania: według kogo?Uzupełnij lukiOdblokuj
- Wypełnij tabelę: rzeczownik i po czym?Uzupełnij tabelęWypróbuj
- Przeciągnij słowa: wpis Sofii na bloguPrzeciągnij i upuśćOdblokuj
- Wybierz poprawne zdanieQuizOdblokuj
Rozdział 5Rozmawiamy: tajemnica i dwie teorie
Rozdział 6Praca domowa
Dinozaury i skamieniałości po polsku: słownictwo
Słowa i wyrażenia z lekcji (13), w edio każde z obrazkiem i nagraniem.
+10 w lekcji, z obrazkami i nagraniamiWięcej słówek
- czaszka
- szkielet
- gad
- płaz
- drapieżnik
- roślinożerca
- model w naturalnej wielkości
- czyścić
- wykopać
- dyskutować
Gramatyka: naukowcy twierdzą, że… Nie wiadomo, czy…
Lekcja uczy przekazywać cudze teorie i oddzielać je od faktów. To mowa zależna w tekstach o nauce: kto twierdzi, skąd jest informacja i czego nie wiadomo. Wracają też rzeczowniki odczasownikowe z lekcji 21–23, teraz po przyimku po. Schemat ma tabelę zwrotów, odmianę twierdzić z formami po według, tabelę rzeczowników, przykłady, wskazówkę i błędy.
Naukowcy twierdzą, że… Nie wiadomo, czy…
Mówimy, co twierdzą inni, skąd jest informacja i czego jeszcze nie wiemy. Tak przedstawiamy tajemnicę i dwie teorie.
Zwroty: twierdzą, że… według… nie wiadomo, czy…
Teorię podajemy z twierdzi, że, źródło z według + dopełniacz, wynik z badania pokazują, że. Fakt to wiadomo, że, a zagadka to nie wiadomo, czy. Dwie teorie zestawiamy: Jedni uważają, że…, a inni sądzą, że…
| co mówimy? | zwrot | przykład |
|---|---|---|
| czyjaś teoria | twierdzi / twierdzą, że… | Naukowcy twierdzą, że silezaur jadł też owady. |
| źródło informacji | według + dopełniacz (kogo? czego?) | Według paleontologów to kości płazów. |
| dwie teorie | Jedni uważają, że…, a inni sądzą, że… | Jedni uważają, że to dinozaur, a inni sądzą, że to jego krewny. |
| wynik badań | Badania pokazują, że… | Badania pokazują, że silezaur jadł nie tylko rośliny. |
| fakt | Wiadomo, że… | Wiadomo, że kości mają około 230 milionów lat. |
| tajemnica | Nie wiadomo, czy… | Nie wiadomo, czy silezaur był dinozaurem. |
Twierdzić i według kogo?
Tabela odmienia twierdzić (twierdzę, twierdzisz, twierdzą) i pokazuje zaimki po według: według mnie, ciebie, niego, niej, nas, was, nich. Rzeczowniki też stoją w dopełniaczu: według naukowców, Sofii, profesora.
| kto? | twierdzić | według (kogo?) |
|---|---|---|
| ja | twierdzę | według mnie |
| ty | twierdzisz | według ciebie |
| on / ona | twierdzi | według niego / niej |
| my | twierdzimy | według nas |
| wy | twierdzicie | według was |
| oni / one | twierdzą | według nich |
| naukowcy, Sofia, autorka, profesor | twierdzą / twierdzi | według naukowców, Sofii, autorki, profesora |
Po odkryciu, po badaniu
Od czasownika tworzymy rzeczownik na -anie, -enie albo -cie: badanie, znalezienie, odkrycie. Po po stoi miejscownik: po badaniu, po znalezieniu, po odkryciu. Tabela pokazuje też oboczności: znaleźć – znalezienie, czyścić – czyszczenie.
| czasownik | rzeczownik (co?) | po + miejscownik (po czym?) |
|---|---|---|
| badać, wykopać, opisać | badanie, wykopanie, opisanie | po badaniu, po wykopaniu |
| skończyć, obejrzeć, znaleźć (ź → zi) | skończenie, obejrzenie, znalezienie | po skończeniu, po znalezieniu |
| czyścić (ść → szcz) | czyszczenie | po czyszczeniu |
| odkryć (krótki czasownik) | odkrycie | po odkryciu |
Przykłady i twierdzić czy myśleć?
Przykłady pokazują twierdzić w czasie przeszłym (kiedyś naukowcy twierdzili) i po odkryciu kości. Wskazówka odróżnia twierdzić, że (mówić pewnie, że coś jest prawdą) od myśleć, które łączy się też z o: myślę o dinozaurach.
Przykłady
- Naukowcy twierdzą, że silezaur był jednym z pierwszych dinozaurów.
- Kiedyś naukowcy twierdzili, że silezaur jadł tylko rośliny.czas przeszły: twierdził, twierdziła, twierdzili
- Według mnie to najciekawsza tajemnica w Polsce.według mnie = uważam, że…
- Nie wiadomo, czy kiedyś poznamy odpowiedź.nie wiadomo → czy
- Po odkryciu kości geolog powiedział o nich profesorowi z PAN.po + miejscownik: po odkryciu, po badaniu
Uwaga! Twierdzić czy myśleć?
Twierdzić, że… = mówić pewnie, że coś jest prawdą; tak często mówimy o naukowcach i autorach. Myśleć, że… = mieć opinię, czasem niepewną. Mówimy: Myślę o dinozaurach, ale nie: Twierdzę o dinozaurach (po „twierdzić” zwykle stoi „że”). Dwie teorie: Jedni uważają, że…, a inni sądzą, że… (przecinek przed „a”).
Typowe błędy
Schemat poprawia nie wiadomo, że na nie wiadomo, czy, według naukowcy na według naukowców, według mi na według mnie oraz twierdzę o dinozaurach na myślę o dinozaurach.
Nie wiadomo, że silezaur był dinozaurem.
Nie wiadomo, czy silezaur był dinozaurem.
nie wiadomo → czy
Według naukowcy to kości płazów.
Według naukowców to kości płazów.
według + dopełniacz
Według mi to dinozaur.
Według mnie to dinozaur.
według kogo? → mnie
Często twierdzę o dinozaurach.
Często myślę o dinozaurach.
myśleć o…; twierdzić, że…
Więcej lekcji z tej gramatyki: Mowa zależna – lekcje i ćwiczenia · Przyimki – lekcje i ćwiczenia
Mowa zależna: twierdzić, że – ćwiczenia online
Wypróbuj je tutaj: to te same ćwiczenia, które twoi uczniowie robią w edio.
Co jest w lekcji
- 13 ćwiczeń sprawdzanych automatycznie
- 2 gry
- 2 zadania sprawdzane przez nauczyciela
- 1 artykuł
- 1 schemat gramatyczny
- 1 zestaw fiszek
- 2 nagrania
- 1 obrazek
- 2 transkrypcje
Główne cele tej lekcji:
- przekazać, co twierdzą naukowcy: Naukowcy twierdzą, że silezaur jadł też owady.
- podać źródło informacji z według + dopełniacz: Według paleontologów to głównie kości płazów., Według mnie to dinozaur.
- przedstawić dwie teorie: Jedni uważają, że to dinozaur, a inni sądzą, że to jego krewny.
- oddzielić fakt od zagadki: Wiadomo, że kości mają około 230 milionów lat., Nie wiadomo, czy silezaur był dinozaurem.
- opowiedzieć o kolejnych etapach pracy: po odkryciu, po wykopaniu, po znalezieniu kości
To lekcja 31 kursu Polski B1.1 · Historie w podróży, trzecia w module Tajemnice i zaginione światy. Rozwija mowę zależną z lekcji 18 i 19 w stronę tekstów o nauce i wraca do rzeczowników odczasownikowych z lekcji 21–23. Spór o silezaura to gotowa tajemnica z dwiema teoriami, a zadanie mówione tej lekcji to właśnie prezentacja tajemnicy i dwóch teorii. Lekcja 32, Dobre wiadomości, powtarza cały moduł.
Na rozgrzewkę uczniowie kręcą kołem z pytaniami o dinozaury i tajemnice nauki i poznają trzynaście słów, od skamieniałości po dyskutować. Czytają artykuł o silezaurze z zadaniem prawda/fałsz i quizem. Słuchają rozmowy Sofii i Lucasa na szklanej podłodze pawilonu, a potem studenta Wawrzyńca, który opowiada, jak pracuje paleontolog. Po schemacie jest pięć ćwiczeń, w tym wpis Sofii na blogu do uzupełnienia. Na koniec uczeń sam odpisuje Dobromile na czacie, a z lektorem albo w grupie przedstawia tajemnice z pudełka i dwie teorie do każdej.
Praca domowa ma cztery zadania. Komentarze pod wpisem Sofii i dopasowanie słów do definicji są sprawdzane automatycznie. Nauczyciel ocenia tekst prezentacji o tajemnicy i dwóch teoriach (80–120 słów) i nagranie tej prezentacji.
- Gramatyka:
- naukowcy twierdzą, że… · według + dopełniacz · jedni…, a inni… · wiadomo, że / nie wiadomo, czy · rzeczowniki odczasownikowe: po odkryciu
- Temat:
- paleontologia · Krasiejów · skamieniałości · dinozaury · tajemnice nauki
Wskazówki dla nauczyciela
- Zacznij od podziału tablicy na trzy kolumny: fakty (wiadomo, że), zagadki (nie wiadomo, czy) i teorie (jedni uważają, a inni sądzą). Po artykule uczniowie wpisują tam fakty i teorie o silezaurze.
- Rozdziel twierdzić i myśleć na przykładach: Naukowcy twierdzą, że… brzmi jak w artykule, a Myślę, że… jak w rozmowie. Zapytaj, który czasownik pasuje do Lucasa, a który do profesora.
- Przy pudełku daj stały plan wypowiedzi: co wiadomo, czego nie wiadomo, teoria pierwsza, teoria druga, moje zdanie. Uczniowie mówią krócej, ale pewniej, a plan przyda się w pracy domowej.
- Ćwicz po + rzeczownik na osi czasu: narysuj etapy pracy paleontologa (znalezienie, wykopanie, czyszczenie, badanie) i poproś o zdania typu Po wykopaniu kość jedzie do laboratorium.
Podoba ci się?
Poprowadź całą lekcję w edio
25 ćwiczeń w 6 rozdziałach, gotowe do prowadzenia. edio to platforma online dla szkół językowych i nauczycieli: gotowe interaktywne lekcje, zajęcia na żywo, prace domowe i postępy uczniów w jednym miejscu.
Zacznij okres próbny
7 dni za darmo, bez karty płatniczej.
Otwórz lekcję
Znajdziesz ją w bibliotece gotowych lekcji (621). Prowadź ją tak, jak jest, albo skopiuj dowolny rozdział do własnych lekcji.
Prowadź na żywo albo zadaj jako pracę domową
Uczniowie pracują na własnych kontach, w synchronizacji z tobą podczas lekcji, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.
Cały kurs: Polski B1.1 · Historie w podróży
32 lekcje polskiego na poziomie B1, w całości po polsku, dla uczniów po kursach A2. Sześcioro współlokatorów z warszawskiej Pragi podróżuje po Polsce i rozmawia o pracy, kosmosie, internecie, filmach, ekologii, sporcie i tajemnicach przeszłości. Po kursie uczniowie opowiadają historie z dobrze dobranym aspektem, mówią, co myślą, wyobrażają sobie, co by było, gdyby…, przytaczają cudze słowa i prowadzą oficjalną rozmowę na „Pan” i „Pani”. Zamiast tłumaczeń są zdjęcia i definicje po polsku, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.Zobacz kurs
Moduł 1 Podróżuj mądrze
Green Velo, DiscoverEU, schronisko w Tatrach, pociągi wracają do Rypina; aspekt w opowieści, w planach i przy rezerwacji
Lekcja 12000 kilometrów na rowerze: Green VeloAspekt w czasie przeszłym: proces czy wynik?
Lekcja 2Bilet na Europę w wieku 18 latAspekt w czasie teraźniejszym i przyszłym
Lekcja 3Łóżko nad chmurami: schronisko w Pięciu StawachAspekt w prośbach i rezerwacjach
Lekcja 4Dobre wiadomości: podróże mądre i zielonePowtórka modułu Podróżuj mądrze: aspekt w trzech rolach
Moduł 2 Praca marzeń
lalki z Se-ma-fora, studio gier, CV i rozmowa kwalifikacyjna; przez rok czy w rok, gdybym…, pytania na Pan / Pani
Lekcja 5Lalki, które zdobyły OscaraAspekt i czas: przez rok czy w rok?
Lekcja 6Gdybym robiła gry…Tryb przypuszczający: gdybym…, zrobiłbym / zrobiłabym…
Lekcja 7Zdjęcie, umiejętności i klauzula RODOPan, Pani, Państwo w pytaniach
Lekcja 8Dobre wiadomości: nowa praca, nowa drogaPowtórka modułu Praca marzeń: czas, gdyby i formy grzecznościowe
Moduł 3 Kosmos i odkrycia
Kopernik w Toruniu, polskie eksperymenty na orbicie, planety Wolszczana, astrofotografia; który we wszystkich przypadkach
Lekcja 9Człowiek, który poruszył ZiemięZaimek który w mianowniku: astronom, który…
Lekcja 10Eksperymenty, które poleciały na orbitęKtóry we wszystkich przypadkach: misja, w której…
Lekcja 11Planety wokół martwej gwiazdyKtóry w definicjach i daty na głos
Lekcja 12Dobre wiadomości: polskie oczy na niebiePowtórka: który, która, które i daty
Moduł 4 Życie online
kto pisze Wikipedię, bezpieczne hasła, e-sport w Katowicach, pomoc w sieci; myślę, że…, żeby, nie sądzę, żeby…
Lekcja 13Kto pisze polską Wikipedię?Zdania z że i czy: myślę, że… nie wiem, czy…
Lekcja 14Żeby było bezpiecznieSpójnik żeby: cel, życzenie i prośba
Lekcja 15Czy e-sport to sport? Zapytaj KatowiceWyrażanie opinii: uważam, że… / nie sądzę, żeby…
Lekcja 16Dobre wiadomości: dobro w sieciPowtórka: że, czy, żeby i opinie
Moduł 5 Ekran i książka
Szkoła Filmowa w Łodzi, Twój Vincent, Solaris Lema, polskie sukcesy na ekranie; mowa zależna i recenzja
Lekcja 17Gdzie uczą się wielcy reżyserzyAspekt w biografii: kręcił czy nakręcił?
Lekcja 18Film z obrazów olejnychMowa zależna: powiedziała, że…, zapytała, czy…, poprosiła, żeby…
Lekcja 19Solaris: ocean, który myśli?Autor pisze, że… Według autora…: mowa zależna w tekście
Lekcja 20Dobre wiadomości: polskie historie na ekraniePowtórka modułu Ekran i książka: aspekt i mowa zależna
Moduł 6 Zielone życie
pięć pojemników na odpady, łąki kwietne, system kaucyjny, farmy wiatrowe na Bałtyku; rzeczowniki odczasownikowe: segregowanie, koszenie, oddawanie
Lekcja 21Żółty, niebieski, zielony, brązowy, czarnyRzeczownik odczasownikowy: segregowanie, zbieranie, mycie
Lekcja 22Mniej koszenia, więcej pszczółKoszenie, sadzenie, podlewanie i żeby
Lekcja 23Oddaj butelkę!Rzeczownik odczasownikowy w instrukcjach: oddawanie, oddanie
Lekcja 24Dobre wiadomości: każdego dnia bardziej zielonoPowtórka modułu Zielone życie: rzeczowniki odczasownikowe i żeby
Moduł 7 Sportowe chwile
Euro 2012, skoki narciarskie, konferencja prasowa mistrzyni, szermierka na wózkach; wołacz, Szanowni Państwo, mowa zależna w relacji prasowej
Lekcja 25Euro 2012: dwóch gospodarzy, jedna imprezaZdania z „który” i aspekt w opowieści o przeszłości
Lekcja 26Panie Kamilu, jak się lata?Wołacz i formy grzecznościowe
Lekcja 27Konferencja prasowa z mistrzyniąPytania na Pan / Pani / Państwo i mowa zależna w relacji
Lekcja 28Dobre wiadomości: fair play i nowi bohaterowiePowtórka: który, aspekt, wołacz i mowa zależna
Moduł 8 Tajemnice i zaginione światy
Biskupin, rękopis Wojnicza, skamieniałości z Krasiejowa, moneta znaleziona w Czersku; gdybyśmy…, możliwe, że…, naukowcy twierdzą, że…
Lekcja 29Wioska ukryta w jeziorzeZdania przydawkowe z „który” w historii odkrycia
Lekcja 30Gdybyśmy umieli to przeczytać…Tryb przypuszczający w liczbie mnogiej i zgadywanie
Lekcja 31 · tutaj jesteśDetektywi skamieniałości w KrasiejowieNaukowcy twierdzą, że… Nie wiadomo, czy…
Lekcja 32Dobre wiadomości: tajemnice przeszłościPowtórka: który, tryb przypuszczający i według