Korona Himalajów: Kukuczka – liczebniki porządkowe i główne w przypadkach
O tej lekcji
Lekcja polskiego B2 dla obcokrajowców o liczebnikach porządkowych i głównych w przypadkach, na przykładzie Jerzego Kukuczki i czternastu najwyższych szczytów Ziemi.
- Gramatyka
- Porządkowe odmieniają się jak przymiotnik: jako drugi, osiemnastego września, na czternastym szczycie. Główne w przypadkach: po ośmiu latach, z czternastu szczytów, w ciągu dwudziestu pięciu dni. Lata na głos: w tysiąc dziewięćset osiemdziesiątym siódmym roku.
- Temat
- Jerzy Kukuczka z Katowic, drugi człowiek, który zdobył wszystkie czternaście ośmiotysięczników: w niecałe osiem lat, co najmniej dziewięć nowymi drogami, cztery zimą.
- Zadania
- Profil z kwartalnika biblioteki, rozmowa Kuby i Sofii nad osią czasu i początek spotkania z przewodnikiem do wysłuchania, schemat z pięcioma ćwiczeniami, quiz na czacie i koło z pytaniami.
Co jest w środku
Rozdział 1Na start: wysoko w górach
Rozdział 2Czytamy: czternaście szczytów
Rozdział 3Słuchamy: liczymy szczyty
- Posłuchaj: Kuba i Sofia liczą szczyty KukuczkiSłuchanieWypróbuj
- Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
- Posłuchaj i wybierz: prawda czy fałszPrawda czy fałszOdblokuj
- Posłuchaj: pan Rajmund zaczyna spotkanie w biblioteceSłuchanieOdblokuj
- Transkrypcja dla nauczycielaOdblokuj
- Posłuchaj pana Rajmunda i wybierz odpowiedźQuizOdblokuj
Rozdział 4Gramatyka: jako drugi, po ośmiu latach
- Spójrz na schemat: liczebniki w opowieściSchemat gramatycznyWypróbuj
- Wybierz poprawną formę: oś czasu KukuczkiWybierz odpowiedźOdblokuj
- Uzupełnij drugie zdanie: napisz liczebnik słownie, w dobrej formieUzupełnij lukiOdblokuj
- Wypełnij tabelę: przeczytaj daty i lata słownieUzupełnij tabelęWypróbuj
- Przeciągnij liczebniki: karta z wystawy „Kukuczka w liczbach”Przeciągnij i upuśćOdblokuj
- Wybierz poprawne zdanieQuizOdblokuj
Rozdział 5Rozmawiamy: ekstremalne wyzwania
Rozdział 6Praca domowa
Góry i wspinaczka po polsku: słownictwo
Słowa i wyrażenia z lekcji (10), w edio każde z obrazkiem i nagraniem.
+7 w lekcji, z obrazkami i nagraniamiWięcej słówek
- styl alpejski
- poręczówka
- atak szczytowy
- osiągnięcie
- aklimatyzować się
- rozbić obóz
- zawrócić
Gramatyka: liczebniki w opowieści: porządkowe i główne w przypadkach
Uczniowie znają już liczebniki porządkowe, daty i około z dopełniaczem. Nowe jest to, że liczebnik w opowieści przyjmuje przypadek, którego wymaga zdanie: przyimek, czasownik albo rzeczownik. Dlatego mówimy po ośmiu latach, ale zajęło mu osiem lat.
Liczebniki w opowieści: jako drugi, po ośmiu latach
Znasz już: pierwszy… dziesiąty, daty (dwunastego maja), około + dopełniacz. Nowe: liczebnik ma przypadek, którego wymaga zdanie: przyimek, czasownik albo rzeczownik.
Porządkowy odmienia się jak przymiotnik
Liczebnik porządkowy zgadza się z rzeczownikiem jak przymiotnik: jako drugi (mianownik), osiemnastego września (dopełniacz), był drugim zdobywcą (narzędnik), na czternastym szczycie (miejscownik). Przy każdym przypadku tabela podaje jego pytanie.
| przypadek (pytanie) | formy | przykład z lekcji |
|---|---|---|
| mianownik (Kto? Który?) | drugi, czternasty | Zdobył Koronę jako drugi na świecie. |
| dopełniacz (Którego?) | drugiego, osiemnastego | Stanął tam osiemnastego września. |
| biernik (Który? Co?) | pierwszy szczyt, pierwszą górę | W 1979 roku wszedł na pierwszy ośmiotysięcznik. |
| narzędnik (Którym?) | drugim, czternastym | Był drugim zdobywcą Korony. |
| miejscownik (Na którym?) | czternastym, ósmym | Na czternastym szczycie stanął z Hajzerem. |
Główny w przypadkach: -u i -oma
Od pięciu w górę dopełniacz i miejscownik kończą się na -u (ośmiu, czternastu, dwudziestu), a narzędnik na -oma (ośmioma, czternastoma). Dwa, trzy i cztery mają własne formy: dwóch, trzech, czterech, dwoma / dwiema.
| mianownik / biernik | dopełniacz | narzędnik | miejscownik |
|---|---|---|---|
| dwa / dwie | dwóch | dwoma / dwiema | dwóch |
| trzy | trzech | trzema | trzech |
| cztery | czterech | czterema | czterech |
| sześć | sześciu | sześcioma | sześciu |
| osiem | ośmiu | ośmioma | ośmiu |
| czternaście | czternastu | czternastoma | czternastu |
| szesnaście | szesnastu | szesnastoma | szesnastu |
| dwadzieścia | dwudziestu | dwudziestoma | dwudziestu |
| dwadzieścia pięć | dwudziestu pięciu | dwudziestoma pięcioma | dwudziestu pięciu |
| trzydzieści dziewięć | trzydziestu dziewięciu | trzydziestoma dziewięcioma | trzydziestu dziewięciu |
| osiem tysięcy | ośmiu tysięcy | ośmioma tysiącami | ośmiu tysiącach |
Co decyduje o przypadku?
Od, do, w ciągu, w wieku i z w znaczeniu „spośród” chcą dopełniacza, z w znaczeniu „razem z” narzędnika, a po w znaczeniu czasu miejscownika. Zdobyć, mieć i w przy pytaniu w ile czasu? łączą się z biernikiem, a jako przy osobie powtarza przypadek podmiotu.
| słowo przed liczbą | przypadek | przykład |
|---|---|---|
| z, od, do, w ciągu, w wieku, powyżej, około | dopełniacz | z czternastu szczytów, w ciągu dwudziestu pięciu dni |
| po, na, w, o (Gdzie? Kiedy? Po czym?) | miejscownik | po ośmiu latach, na trzech szczytach |
| z (razem z), przed, nad, między | narzędnik | oś czasu z czternastoma szczytami |
| zdobyć, mieć, zająć; na (Dokąd?); w (W ile czasu?) | biernik (jak mianownik) | zdobył czternaście szczytów, wszedł na pierwszy szczyt, w dwadzieścia pięć dni |
| jako + osoba (podmiot) | mianownik | Kukuczka zdobył Koronę jako drugi. |
Lata i daty na głos
Tysiące i setki zostają bez zmian, a dziesiątki i jedności stają się porządkowe: w tysiąc dziewięćset osiemdziesiątym siódmym roku, od dwa tysiące ósmego roku. W dacie dzień i rok stoją w dopełniaczu: osiemnastego września.
| zapis | czytamy | dlaczego? |
|---|---|---|
| w 1987 roku | w tysiąc dziewięćset osiemdziesiątym siódmym roku | Kiedy? w + miejscownik |
| od 1979 roku | od tysiąc dziewięćset siedemdziesiątego dziewiątego roku | od, do + dopełniacz |
| 18 września 1987 | osiemnastego września tysiąc dziewięćset osiemdziesiątego siódmego roku | data: dzień i rok w dopełniaczu |
| w maju 1980 roku | w maju tysiąc dziewięćset osiemdziesiątego roku | miesiąc + rok: rok w dopełniaczu |
| od 2008 roku | od dwa tysiące ósmego roku | tysiące i setki się nie zmieniają |
Około, ponad, niecały i typowe błędy
Około chce dopełniacza, a ponad i prawie zostawiają przypadek reszcie zdania: zajęło mu ponad szesnaście lat. Schemat poprawia jako drugiego, po osiem lat, z czternaście szczytów i rok przeczytany w mianowniku.
Przykłady
- Kukuczka zdobył Koronę jako drugi człowiek na świecie.jako + mianownik, jak podmiot
- Na czternastym szczycie stanął osiemnastego września.
- Koronę zdobył po niecałych ośmiu latach, w wieku trzydziestu dziewięciu lat.
- Zdobywszy Dhaulagiri, po dwudziestu pięciu dniach stanął na Czo Oju.
- Z czterech zimowych wejść trzy były pierwsze w historii.
- W tysiąc dziewięćset osiemdziesiątym ósmym roku dostał Srebrny Order Olimpijski.
Uwaga!
Około chce dopełniacza: około ośmiu tysięcy metrów. Ponad i prawie nie zmieniają przypadku, decyduje reszta zdania: zajęło mu ponad szesnaście lat, po prawie ośmiu latach. Niecały odmienia się jak przymiotnik: niecałe osiem lat, po niecałych ośmiu latach. Porównaj: w ciągu + dopełniacz (w ciągu dwudziestu pięciu dni) i w + biernik (w dwadzieścia pięć dni).
Typowe błędy
Kukuczka zdobył Koronę jako drugiego na świecie.
Kukuczka zdobył Koronę jako drugi na świecie.
jako + ten sam przypadek co podmiot (Kto? Kukuczka)
Zdobył Koronę po osiem lat.
Zdobył Koronę po ośmiu latach.
po (Po czym?) + miejscownik: liczba i rzeczownik
Dziewięć z czternaście szczytów zdobył nowymi drogami.
Dziewięć z czternastu szczytów zdobył nowymi drogami.
z + dopełniacz: czternastu
w tysiąc dziewięćset osiemdziesiąt siódmy roku
w tysiąc dziewięćset osiemdziesiątym siódmym roku
dziesiątki i jedności roku: porządkowy w miejscowniku
Więcej lekcji z tej gramatyki: Liczebniki – lekcje i ćwiczenia
Liczebniki porządkowe i główne – ćwiczenia online
Wypróbuj je tutaj: to te same ćwiczenia, które twoi uczniowie robią w edio.
Co jest w lekcji
- 13 ćwiczeń sprawdzanych automatycznie
- 2 gry
- 2 zadania sprawdzane przez nauczyciela
- 1 artykuł
- 1 schemat gramatyczny
- 1 zestaw fiszek
- 2 nagrania
- 1 obrazek
- 2 transkrypcje
Główne cele tej lekcji:
- użyć liczebnika porządkowego w dobrym przypadku: Zdobył Koronę jako drugi., Był drugim zdobywcą., Na czternastym szczycie stanął z Hajzerem.
- odmienić liczebnik główny po przyimku: po ośmiu latach, dziewięć z czternastu szczytów, w ciągu dwudziestu pięciu dni, powyżej ośmiu tysięcy metrów
- przeczytać na głos daty i lata: osiemnastego września tysiąc dziewięćset osiemdziesiątego siódmego roku, w tysiąc dziewięćset czterdziestym ósmym roku
- opowiedzieć o czyimś osiągnięciu krok po kroku, jak na osi czasu, z datami i liczbami
- porozmawiać o ekstremalnych wyzwaniach: Kiedy warto zawrócić, choć cel jest już blisko?
To lekcja 29 kursu Polski B2.1 · Jak działa świat i początek ostatniego działu, Na krańcach świata. Uczniowie znają liczebniki porządkowe i daty z wcześniejszych kursów, a około z dopełniaczem z kursu B1.2; w tekstach wracają też imiesłowy z lekcji 1 i 2 (zdobywszy, wspinając się). Historia Kukuczki to same daty, kolejne szczyty i porównania czasu, więc liczebniki są w niej na każdym kroku. Lekcja 30 schodzi pod wodę, do czasowników z przedrostkami.
Na rozgrzewkę uczniowie otwierają pudełko z pytaniami o góry i wyzwania, poznają dziesięć słów z obrazkami, od grani po zawrócić, i dobierają je do zdjęć. Czytają profil Kukuczki z kwartalnika biblioteki, z zadaniem prawda/fałsz i quizem. Słuchają, jak Kuba i Sofia liczą szczyty i rysują oś czasu, oraz początku spotkania z przewodnikiem górskim. Po schemacie jest pięć ćwiczeń, od osi czasu z wyborem formy po kartę z wystawy z lukami. Na koniec uczeń odpowiada na quiz przewodnika na czacie, a grupa kręci kołem z pytaniami o ekstremalne wyzwania.
Praca domowa ma cztery zadania. Czat mieszkania z liczbami do zapisania słownie i łączenie słów z definicjami są sprawdzane automatycznie. Profil czyjegoś osiągnięcia na osi czasu i nagraną opowieść o nim ocenia nauczyciel.
- Gramatyka:
- liczebniki w opowieści · liczebniki porządkowe w przypadkach: jako drugi, na czternastym szczycie · liczebniki główne w przypadkach: po ośmiu latach, z czternastu szczytów · lata i daty na głos
- Temat:
- góry · himalaizm · Jerzy Kukuczka · Korona Himalajów i Karakorum · wyzwania
Wskazówki dla nauczyciela
- Narysuj oś czasu na tablicy: rok 1979 po lewej, 1987 po prawej. Uczniowie dopisują kolejne szczyty i czytają daty na głos, a reszta grupy pilnuje końcówek.
- Ćwicz przyimek i liczbę razem: rzuć po, z, w ciągu albo w wieku, a potem liczbę. Uczeń buduje całe wyrażenie, np. w ciągu dwudziestu pięciu dni.
- Czytaj lata od przyimka: najpierw ustal przypadek (w, od, data), potem odmień tylko dziesiątki i jedności. Tysiące i setki uczniowie mówią bez zmian.
- Wykorzystaj spór o order olimpijski: zapytaj, czy wspinaczka to sport, czy twórczość. To dobry wstęp do koła z pytaniami i okazja do liczb: ponad szesnaście lat, niecałe osiem.
Podoba ci się?
Poprowadź całą lekcję w edio
25 ćwiczeń w 6 rozdziałach, gotowe do prowadzenia. edio to platforma online dla szkół językowych i nauczycieli: gotowe interaktywne lekcje, zajęcia na żywo, prace domowe i postępy uczniów w jednym miejscu.
Zacznij okres próbny
7 dni za darmo, bez karty płatniczej.
Otwórz lekcję
Znajdziesz ją w bibliotece gotowych lekcji (621). Prowadź ją tak, jak jest, albo skopiuj dowolny rozdział do własnych lekcji.
Prowadź na żywo albo zadaj jako pracę domową
Uczniowie pracują na własnych kontach, w synchronizacji z tobą podczas lekcji, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.
Cały kurs: Polski B2.1 · Jak działa świat
32 lekcje polskiego na poziomie B2, część pierwsza, dla uczniów po kursach B1, tylko po polsku. Sześcioro współlokatorów z kamienicy na warszawskiej Pradze poznaje prawdziwe historie: od czeskiego słowa „robot” i polskiego modelu językowego Bielik po żubry z Białowieży, Pyrkon i Koronę Himalajów Kukuczki. Po kursie uczniowie argumentują w debacie, objaśniają odkrycia naukowe laikom, piszą wyważoną recenzję, reklamację i list motywacyjny. Nowe słowa mają obrazki i definicje po polsku, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.Zobacz kurs
Moduł 1 AI i przyszłość pracy
skąd się wzięło słowo „robot”, kariera w AI, polski model Bielik, formy na -ąc i -wszy, debata
Lekcja 1Robota: skąd się wzięło słowo „robot”Imiesłów przysłówkowy współczesny: forma na -ąc
Lekcja 2Ukończywszy studia: z Kluczborka do OpenAIImiesłów przysłówkowy uprzedni: forma na -wszy i -łszy
Lekcja 3Bielik: AI, która mówi po polskuStałe zwroty z imiesłowem przysłówkowym w dyskusji
Lekcja 4Projekt: mój głos w debacie o AIPowtórka: imiesłowy przysłówkowe i zwroty do dyskusji
Moduł 2 Przełomy w medycynie
witaminy Funka, przeszczep serca w Zabrzu, grupy krwi, zdania typu „to, czego”, liczebniki zbiorowe, nauka prostymi słowami
Lekcja 5Polak, który nazwał witaminęZaimek względny co po to, coś, wszystko i nic
Lekcja 6Dwoje, troje, pięcioro: serce w ZabrzuLiczebniki zbiorowe: dwoje, troje, pięcioro
Lekcja 7A, B, AB, 0: Polak i grupy krwiLiczebniki zbiorowe w przypadkach: dwojga, dwojgu, z dwojgiem
Lekcja 8Projekt: nauka w trzy minutyPowtórka: zdania z „to, co” i liczebniki zbiorowe
Moduł 3 Ludzie w ruchu
pociągi nad torami, Karta Dużej Rodziny, tramwaje z Bydgoszczy, konstrukcja im…, tym…, obaj i oboje, bywać i miewać
Lekcja 9Pociągi, które unoszą się nad torami?Im…, tym… i coraz + stopień wyższy
Lekcja 10Dwoje dorosłych, troje dzieci, jedna podróżObaj, obie, oboje: dwie osoby razem
Lekcja 11Tramwaje z BydgoszczyCzasowniki wielokrotne: bywać, miewać, widywać
Lekcja 12Projekt: lepszy dojazd na PragęPowtórka: stopień wyższy, obaj, obie, oboje i czasowniki wielokrotne
Moduł 4 Powroty dzikiej przyrody
żubry, wilki i sokoły, młode zwierzęta na -ę, bywają widywane, natomiast i zaś, film przyrodniczy
Lekcja 13Żubry z BiałowieżyMłode zwierzęta na -ę: żubrzę, żubrzęta, troje żubrząt
Lekcja 14Wilki bywają widywaneBywają widywane, widuje się je: strona bierna i forma z się
Lekcja 15Sokoły na wieżowcachKontrast: natomiast, zaś, z kolei, podczas gdy
Lekcja 16Projekt: nasz film przyrodniczyPowtórka: młode zwierzęta, strona bierna z bywać i kontrast
Moduł 5 Polska popkultura w świecie
Pyrkon, film „IO”, płyta Hani Rani, ktoś czy ktokolwiek, co prawda…, ale, recenzja z dwóch stron
Lekcja 17Pyrkon: tu spotykają się fani fantastykiZaimki nieokreślone z -ś i -kolwiek
Lekcja 18Osioł w CannesPrzyznanie racji i kontrast: co prawda…, ale…
Lekcja 19Fortepian z GdańskaWyrażenia porządkujące argumenty w recenzji
Lekcja 20Projekt: polski weekend kulturyPowtórka: ktoś i ktokolwiek, co prawda…, ale…, z jednej strony
Moduł 6 Pieniądze i mądre wybory
historia złotego, wiejska kasa Stefczyka, prawa konsumenta, słowa o czasie i skutku, reklamacja
Lekcja 21Dlaczego pieniądz jest złoty?Przysłówki czasu w stylu oficjalnym
Lekcja 22Kasa we wsi, 1890Spójniki i wyrażenia, które wprowadzają skutek
Lekcja 23Wadliwe słuchawki? Reklamacja!List formalny: formuły i styl nominalny
Lekcja 24Projekt: poradnik konsumentaPowtórka: słowa czasu, słowa skutku i list formalny
Moduł 7 Język i komunikacja
polskie idiomy, język migowy PJM, Mikołaj Rej, styl potoczny, neutralny i oficjalny, idiomy z innych języków
Lekcja 25Nie mój cyrk, nie moje małpyZwiązki frazeologiczne: znaczenie, stała forma i przypadki w środku
Lekcja 26Ręce, które mówią: PJMZwiązki frazeologiczne z częściami ciała: język, ręce, głowa
Lekcja 27Polacy nie gęsi!Trzy style: potoczny, neutralny i oficjalny
Lekcja 28Projekt: wieczór nieprzetłumaczalnych słówPowtórka: związki frazeologiczne i trzy style
Moduł 8 Na krańcach świata
Kukuczka i Korona Himalajów, Przepaść Hranicka, stacja polarna Hornsund, liczebniki w opowieści, list motywacyjny
Lekcja 29 · tutaj jesteśKorona Himalajów: KukuczkaLiczebniki w opowieści: porządkowe i główne w przypadkach
Lekcja 30Jak głęboka jest otchłań?Czasowniki ruchu z przedrostkami w wodzie i w przenośni
Lekcja 31Zima w HornsundzieList motywacyjny: formuły listu formalnego i cechy kandydata
Lekcja 32Projekt: opowieść z krańca świataPowtórka: liczebniki, czasowniki z przedrostkami i list formalny