Mianownik: kto? co? i rodzaj: on, ona, ono
Poziomy A1–B2 8 planów lekcji Ćwiczenia sprawdzane automatycznie
Mianownik to pierwszy przypadek i forma, którą podaje słownik. Odpowiada na pytania kto? i co?: Kto to jest? – Mój brat., Co to jest? – Okno. Na kursie polskiego jako obcego razem z mianownikiem przychodzi rodzaj rzeczownika, bo od niego zależą ten, ta, to, mój, moja, moje i końcówki przymiotników. Tutaj znajdziesz mianownik i rodzaj wyjaśnione na schematach z lekcji, zadania do wypróbowania i lekcje edio według poziomu (liczba lekcji: 8, poziomy A1–B2). Lekcje są interaktywne, a ich ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.
Mianownik – plany lekcji i ćwiczenia
8 planów lekcji, poziomy A1–B2. Każda to cała lekcja z czytaniem, słuchaniem i mówieniem, a jej strona pozwala wypróbować ćwiczenia z niej.
A1Plan lekcjiPolski A1.1Dzień Babci i Dziadka
A1Plan lekcjiPolski A1.1Mam psa!
A1Plan lekcjiPolski A1.1Dobre wiadomości: rodzina pomaga
A1Plan lekcjiPolski A1.1Kwiaty na ścianach w Zalipiu
A1Plan lekcjiPolski A1.1Dobre wiadomości: ciekawe domy
A1Plan lekcjiPolski A1.1Zamość: miasto jak z linijki
A1Plan lekcjiPolski A1.1Dobre wiadomości: lepsze miasta
B2Plan lekcjiPolski B2.2Kowalski, Nowak, Wiśniewski
Mianownik i rodzaj – ćwiczenia online
Po jednym ćwiczeniu z 6 lekcji. To te same ćwiczenia, które twoi uczniowie robią w edio.
Mianownik – zasady i przykłady
W mianowniku stoi podmiot zdania (Kot śpi) i rzeczownik po to jest (To jest kuchnia). Każdy rzeczownik ma jeden z trzech rodzajów: męski (on), żeński (ona) albo nijaki (ono). Rodzaj zwykle zdradza końcówka mianownika, a dopasowują się do niego zaimki i przymiotniki: ten nowy dom, ta nowa kuchnia, to nowe okno.
Kto? Co? Pytania mianownika
Pytanie kto? zadajemy o ludzi, ale też o zwierzęta, a co? o rzeczy. Odpowiedź stoi w mianowniku: To jest moja babcia, To jest Halny, pies, ale To jest laurka.
Kto to jest? (ludzie i zwierzęta)
- To jest moja babcia.
- To jest Lucas.
- To jest Halny, pies.
Co to jest? (rzeczy)
- To jest laurka.
- To jest tort.
- To jest zdjęcie.
Z lekcji Dzień Babci i Dziadka (Polski A1.1)
On, ona, ono: rodzaj po końcówce
Spółgłoska na końcu oznacza zwykle rodzaj męski (pies, dom), -a żeński (kotka, owca), a -o, -e i -ę nijaki (dziecko, mieszkanie, zwierzę). Ostatnia kolumna tabeli dobiera do każdego rodzaju mój, moja albo moje.
| Rodzaj | Na końcu słowa | Przykłady | mój, twój… |
|---|---|---|---|
| on | spółgłoska: -s, -t, -k, -m… | pies, kot, chomik, dom | mój / twój pies |
| ona | -a | mama, kotka, rybka, owca | moja / twoja rybka |
| ono | -o, -e, -ę | okno, dziecko, mieszkanie, zwierzę, imię | moje / twoje zwierzę |
Z lekcji Mam psa! (Polski A1.1)
Mój tata: męskie rzeczowniki na -a
Zaimek dzierżawczy przejmuje rodzaj rzeczownika: mój brat, moja córka, moje dziecko. Słowa na -a, które nazywają mężczyzn, są jednak męskie, więc mówimy mój tata, a nie „moja tata”. Tak samo kolega i kierowca.
Mój, moja, moje · twój, twoja, twoje
| Rodzaj | ja | ty | Słowa |
|---|---|---|---|
| on | mój | twój | tata, dziadek, brat, syn, wujek |
| ona | moja | twoja | mama, babcia, siostra, córka, ciocia, rodzina |
| ono | moje | twoje | dziecko, zdjęcie |
Uwaga: tata
Słowo na -a to zwykle ona: moja mama, moja babcia. Ale tata to on: mój tata, twój tata!
Z lekcji Dzień Babci i Dziadka (Polski A1.1)
Noc, rzecz, wiadomość: żeńskie bez -a
Nie każdy rzeczownik zakończony spółgłoską jest męski. Rzeczowniki z przyrostkiem -ość są żeńskie, podobnie noc, rzecz, sól czy podróż. Najlepiej podawać je uczniom od razu z zaimkiem albo przymiotnikiem.
- Ta wiadomość jest ważna.
- Moja podróż jest długa.
- Ta noc jest zimna.
Ten, ta, to i niezmienne „to jest”
Zaimek wskazujący też idzie za rodzajem: ten pokój, ta szafa, to łóżko. Inaczej działa zwrot To jest…, który wygląda tak samo przy każdym rodzaju: To jest kuchnia, ale Ta kuchnia jest mała.
Ten, ta, to
| Rodzaj | Na końcu słowa | ten / ta / to | mój / moja / moje | Przykłady |
|---|---|---|---|---|
| on | spółgłoska: -j, -ł, -c, -n… | ten | mój | ten pokój, ten stół, ten piec, ten balkon |
| ona | -a | ta | moja | ta kuchnia, ta łazienka, ta szafa, ta lampa |
| ono | -o, -e, -ę | to | moje | to okno, to łóżko, to krzesło, to mieszkanie |
To jest… czy ten, ta, to?
To jest… (Co to jest?)
- To jest pokój.
- To jest kuchnia.
- To jest okno.
ten, ta, to + słowo
- Ten pokój jest duży.
- Ta kuchnia jest mała.
- To okno ma kwiaty.
Z lekcji Kwiaty na ścianach w Zalipiu (Polski A1.1)
Duży, duża, duże i to muzeum
Przymiotnik w mianowniku kończy się na -y lub -i przy rodzaju męskim, -a przy żeńskim i -e przy nijakim: duży rynek, duża apteka, duże kino. Zapożyczenia z łaciny na -um, jak muzeum i centrum, są nijakie.
Ten, ta, to · duży, duża, duże
| on → ten | ona → ta | ono → to |
|---|---|---|
| ten rynek, ten ratusz | ta apteka | to muzeum |
| ten sklep, ten bank | ta kawiarnia | to kino |
| ten park, ten dworzec | ta poczta | to miasto |
| ten przystanek | ta szkoła | to centrum |
| Ten rynek jest duży. | Ta apteka jest duża. | To muzeum jest duże. |
Uwaga: to muzeum!
Muzeum ma na końcu -um, ale to ono: to muzeum, to muzeum jest stare. Tak samo: to centrum.
Z lekcji Zamość: miasto jak z linijki (Polski A1.1)
Pytania o mianownik
Co to jest mianownik?
Na jakie pytania odpowiada mianownik?
Kiedy używamy mianownika?
Jak rozpoznać rodzaj rzeczownika?
Czy rzeczowniki na -a są zawsze rodzaju żeńskiego?
Jak wygląda mianownik liczby mnogiej?
Dlaczego „to jest lekarz”, ale „on jest lekarzem”?
Jak uczyć obcokrajowców rodzaju rzeczowników?
Jakie gry pomagają ćwiczyć rodzaj rzeczownika?
Czy są ćwiczenia online z mianownika i rodzaju?
Więcej gramatyki polskiej
Lekcje do każdego zagadnienia gramatyki polskiej, od przypadków po aspekt czasownika. Wszystkie zagadnienia