Liczba mnoga: końcówki, oni i one oraz gotowe lekcje

Q: Jakie końcówki ma liczba mnoga rzeczowników?

W mianowniku najczęściej -y, -i, -e albo -a. Końcówkę -y dostają rzeczowniki z twardym tematem ( lasy , góry ), -i te z tematem na k lub g ( ptaki , drogi ), -e te z tematem miękkim i na ż, rz, cz, sz ( plaże , kamienie ), a -a rzeczowniki nijakie ( jeziora , zdjęcia ). Rzeczowniki męskoosobowe mają własne formy: Polacy , lekarze , panowie .

Q: Co to jest rodzaj męskoosobowy?

To rodzaj liczby mnogiej dla mężczyzn i grup z mężczyzną. Pozostałe rzeczowniki, także dzieci , psy i kobiety , są niemęskoosobowe. Rodzaj męskoosobowy ma własne formy ( oni byli , ci mili panowie , dwóch ratowników ), a niemęskoosobowy inne: one były , te miłe panie , dwa psy . Wystarczy jeden mężczyzna w grupie: Sofia, Olena i Tom byli w kuchni .

Q: Kiedy w liczbie mnogiej piszemy -i, a kiedy -y?

Po k i g zawsze piszemy -i, nigdy -y. Dlatego ptak → ptaki , droga → drogi , szyszka → szyszki , a w przymiotnikach wysokie , długie . Po pozostałych spółgłoskach twardych piszemy -y : lasy , wyspy , komary . W rodzaju męskoosobowym końcówka -i zmiękcza spółgłoskę ( Szwed → Szwedzi , pilot → piloci ), a po c , dz i rz piszemy -y : Polacy , koledzy , aktorzy .

Q: Jaka forma rzeczownika stoi po liczebnikach?

Po 2, 3, 4 mianownik liczby mnogiej, od 5 dopełniacz. Mówimy dwa psy , trzy godziny , ale pięć psów , dziesięć godzin . Liczby od 12 do 14 zachowują się jak 5 ( dwanaście psów ), a 22–24 czy 32–34 jak 2–4 ( dwadzieścia dwa psy ). O mężczyznach mówimy dwóch , trzech , pięciu z dopełniaczem: dwóch ratowników ; poprawne jest też dwaj ratownicy .

Q: Jakie końcówki ma liczba mnoga w celowniku, narzędniku i miejscowniku?

W celowniku -om, w narzędniku -ami, w miejscowniku -ach. Te końcówki są wspólne dla wszystkich rodzajów: pomagamy dzieciom , między górami , w lasach . Wyjątków jest niewiele, np. narzędnik z ludźmi , z dziećmi , z przyjaciółmi . Przymiotnik ma wtedy -ym , -ymi i -ych , a po k i g -im , -imi i -ich : w ludowych strojach , z długimi rękawami .

Q: Jakie błędy w liczbie mnogiej robią obcokrajowcy?

Najwięcej błędów rodzi podział na oni i one. Uczniowie piszą „Tom i Sofia pracowały” zamiast pracowali , „te ratownicy” zamiast ci ratownicy albo „Widzę nauczycielek” zamiast nauczycielki . Częste są też „ptaky” zamiast ptaki , „jeziory” zamiast jeziora , „dużo paczki” zamiast dużo paczek i „Sofia pisze o drzewa” zamiast o drzewach .

Q: Czy liczbę mnogą można ćwiczyć online?

Tak, w zadaniach z tabelami, lukami i przeciąganiem słów. Ćwiczenia powyżej to fragmenty lekcji z tej strony. Uczniowie zmieniają liczbę pojedynczą na mnogą w tabelach, wybierają formę dla oni albo one i uzupełniają notatki słowami w liczbie mnogiej. Ćwiczenia są sprawdzane automatycznie, a krótki tekst z pracy domowej poprawia nauczyciel. W okresie próbnym, który trwa 7 dni, otworzysz każdą lekcję z biblioteki edio.

Poziomy A1–B2 18 planów lekcji Ćwiczenia sprawdzane automatycznie

Liczba mnoga rzeczowników ma w mianowniku kilka końcówek: bocian → bociany, ptak → ptaki, plaża → plaże, jezioro → jeziora. Wybór zależy od rodzaju i od ostatniej spółgłoski tematu, a dla mężczyzn polszczyzna ma osobny rodzaj męskoosobowy: programiści, Polacy, panowie. Ta strona pokazuje liczbę mnogą z perspektywy nauczania polskiego jako obcego: zasady na schematach z lekcji, ćwiczenia do wypróbowania i lekcje według poziomu (liczba lekcji: 18, poziomy A1–B2). Ćwiczenia w lekcjach są interaktywne i sprawdzane automatycznie.

Wypróbuj za darmo Wypróbuj ćwiczenia

Liczba mnoga – plany lekcji i ćwiczenia

18 planów lekcji, poziomy A1–B2. Każda to cała lekcja z czytaniem, słuchaniem i mówieniem, a jej strona pozwala wypróbować ćwiczenia z niej.

Liczba mnoga – ćwiczenia online

Po jednym ćwiczeniu z 6 lekcji. To te same ćwiczenia, które twoi uczniowie robią w edio.

Liczba mnoga – zasady i przykłady

W liczbie mnogiej polszczyzna ma tylko dwa rodzaje: męskoosobowy (oni) i niemęskoosobowy (one). Męskoosobowy to mężczyźni i grupy z co najmniej jednym mężczyzną, a niemęskoosobowy wszystko inne: kobiety, dzieci, zwierzęta i rzeczy. Od tego podziału zależą końcówki rzeczowników i przymiotników, formy ci i te, czas przeszły (byli, były) i biernik.

Rzeczy i zwierzęta: -y, -i, -a

Rzeczowniki męskie i żeńskie z twardym tematem dostają -y (lis → lisy, żaba → żaby), po k i g zawsze -i (ptak → ptaki, noga → nogi), a nijakie na -o końcówkę -a (gniazdo → gniazda). Słowo zwierzę ma formę zwierzęta.

Rodzaj i koniec słowa	Jeden: to jest…	Dużo: to są…
on: -n, -s, -p…	bocian, lis, słup	bociany, lisy, słupy
ona: -ba, -wa, -na…	żaba, sowa, sarna	żaby, sowy, sarny
on: -k, -g	ptak, park	ptaki, parki
ona: -ka, -ga	foka, wiewiórka, łąka, noga	foki, wiewiórki, łąki, nogi
ono: -o	gniazdo, jajko, skrzydło	gniazda, jajka, skrzydła
ono: -ę	zwierzę	zwierzęta

Z lekcji Bociany wracają! (Polski A1.2)

Po spółgłoskach miękkich i ż, rz, cz: -e

Rzeczowniki z tematem miękkim albo zakończonym na ż, rz, cz, sz, l, j mają zwykle -e: plaża → plaże, muszla → muszle, kleszcz → kleszcze. Miękkość zapisujemy wtedy literą i przed -e: kamień → kamienie, liść → liście, łoś → łosie.

Rodzaj	Koniec słowa	Jeden: to jest…	Dużo: to są…
ona	-ma, -na, -ra, -pa…	wydma, sosna, góra, wyspa	wydmy, sosny, góry, wyspy
on	-s, -d, -r, -ks…	las, ślad, komar, meleks	lasy, ślady, komary, meleksy
on, ona	-k, -g, -ka, -ga	ptak, bielik, droga, szyszka	ptaki, bieliki, drogi, szyszki
ona	-ża, -rza, -cza, -la, -ja	plaża, burza, muszla, mierzeja	plaże, burze, muszle, mierzeje
on	-ń, -ć, -ś, -l, -j, -rz, -cz, -sz	kamień, liść, łoś, kleszcz	kamienie, liście, łosie, kleszcze
ono	-o, -e	jezioro, drzewo, morze, ziarenko	jeziora, drzewa, morza, ziarenka
ono	-ę	zwierzę	zwierzęta

Z lekcji Wydmy, które wędrują (Polski A2.2)

Dopełniacz liczby mnogiej: -ów, -y, -i lub zero

Po dużo, kilka, ile i bez stoi dopełniacz. Rzeczowniki męskie mają zwykle -ów (kodów), po cz, sz, rz często -y (kluczy), a żeńskie i nijakie najczęściej tracą końcówkę: godzin, miast. Czasem pojawia się wtedy e ruchome: paczka → paczek.

rodzaj	Co? (jeden)	Co? (dużo): to są…	Czego? dużo…	końcówka
on	kod	kody	kodów	-ów
on	telefon	telefony	telefonów	-ów
on	przycisk	przyciski	przycisków	-ów
on: -cz, -sz, -rz	klucz	klucze	kluczy	-y
ona: -a	paczka	paczki	paczek	bez końcówki, + e
ona: -a	skrytka	skrytki	skrytek	bez końcówki, + e
ona: -a	godzina	godziny	godzin	bez końcówki
ona: -a	ulica	ulice	ulic	bez końcówki
ona: -ja, -cja	aplikacja	aplikacje	aplikacji	-i
ona: -ść, -cz	wiadomość, rzecz	wiadomości, rzeczy	wiadomości, rzeczy	-i, -y
ono: -o	miasto	miasta	miast	bez końcówki
ono: -o	pudełko	pudełka	pudełek	bez końcówki, + e
ono: -nie, -cie	powiadomienie, zdjęcie	powiadomienia, zdjęcia	powiadomień, zdjęć	-ń, -ć

Z lekcji Paczkomat na każdym rogu (Polski A2.2)

Rodzaj męskoosobowy: programiści, Polacy, panowie

Rzeczowniki oznaczające mężczyzn mają w mianowniku własne końcówki i wymiany spółgłosek: -sta → -ści (artyści), t → ci (architekci), k → c (Polacy), r → rz (aktorzy), g → dz (koledzy). Część ma -e (lekarze), a niektóre -owie: panowie, synowie.

końcówka	on (kto?)	oni (kto?)	przykład
-sta → -ści	programista, artysta, scenarzysta	programiści, artyści, scenarzyści	W studiu pracują programiści.
-t → -ci	student, architekt	studenci, architekci	Sofia i Lucas to studenci.
-k → -cy	grafik, Polak, muzyk	graficy, Polacy, muzycy	Kuba i Zosia to Polacy.
-ca → -cy	twórca, kierowca	twórcy, kierowcy	Twórcy Wiedźmina pracują w Warszawie.
-r → -rzy	aktor, tester, kompozytor	aktorzy, testerzy, kompozytorzy	Aktorzy nagrywają głosy postaci.
-ga → -dzy	kolega	koledzy	Tom i jego koledzy piszą kod.
-rz, -cz → -e	lekarz, tłumacz, gracz	lekarze, tłumacze, gracze	Gracze widzą w grze lasy i zamki.
→ -owie	pan, syn, dziadek	panowie, synowie, dziadkowie	Dzień dobry, panowie!

Z lekcji Twórcy Wiedźmina (Polski A2.2)

Przymiotnik i ten: ci dzielni, te mądre

Przymiotnik przy rzeczowniku męskoosobowym też wymienia spółgłoskę: dzielny → dzielni, młody → młodzi, dobry → dobrzy, wysoki → wysocy. Przy pozostałych rzeczownikach ma -e: dzielne ratowniczki, mądre psy. Zaimek ten daje ci albo te, a jaki daje jacy albo jakie.

zmiana	on (liczba pojedyncza)	oni	one
ten → ci	ten ratownik	ci ratownicy	te ratowniczki
jaki → jacy	jaki ratownik?	jacy ratownicy?	jakie psy?
-ny → -ni	dzielny	dzielni	dzielne
-wy → -wi	gotowy	gotowi	gotowe
-ły → -li	miły	mili	miłe
-dy → -dzi	młody	młodzi	młode
-ry → -rzy	dobry	dobrzy	dobre
-ki → -cy	wysoki	wysocy	wysokie
-ski → -scy	polski	polscy	polskie
-gi → -dzy	drogi	drodzy	drogie
-ony → -eni	doświadczony	doświadczeni	doświadczone

Z lekcji Bohaterowie Tatr: TOPR (Polski A2.2)

Biernik: tych uczniów, ale te uczennice

W bierniku podział na oni i one widać najlepiej. Dla rodzaju męskoosobowego biernik ma formę dopełniacza (Znam tych uczniów, Pytam nauczycieli), a dla niemęskoosobowego formę mianownika: Znam te nauczycielki, Widzę dzieci.

Oni (rodzaj męskoosobowy): biernik = dopełniacz

mianownik: Kto?	biernik: Kogo?	przykład
ci uczniowie	tych uczniów	Znam tych uczniów.
nauczyciele	nauczycieli	Pytam nauczycieli.
nasi nauczyciele	naszych nauczycieli	Wspominam naszych nauczycieli.
studenci	studentów	Widzę studentów.
dobrzy koledzy	dobrych kolegów	Mam dobrych kolegów.
twoi rodzice	twoich rodziców	Znam twoich rodziców.
nowi chłopcy	nowych chłopców	Poznaję nowych chłopców.

One (niemęskoosobowy): biernik = mianownik

mianownik: Kto? Co?	biernik: Kogo? Co?	przykład
te nauczycielki	te nauczycielki	Znam te nauczycielki.
nowe uczennice	nowe uczennice	Poznaję nowe uczennice.
moje koleżanki	moje koleżanki	Znasz moje koleżanki?
dzieci	dzieci	Pytam dzieci.
dobre oceny	dobre oceny	Mam dobre oceny.

Z lekcji Od jedynki do szóstki: oceny w szkole (Polski A2.2)

Pytania o liczbę mnogą

Jakie końcówki ma liczba mnoga rzeczowników?

W mianowniku najczęściej -y, -i, -e albo -a. Końcówkę -y dostają rzeczowniki z twardym tematem (lasy, góry), -i te z tematem na k lub g (ptaki, drogi), -e te z tematem miękkim i na ż, rz, cz, sz (plaże, kamienie), a -a rzeczowniki nijakie (jeziora, zdjęcia). Rzeczowniki męskoosobowe mają własne formy: Polacy, lekarze, panowie.

Co to jest rodzaj męskoosobowy?

To rodzaj liczby mnogiej dla mężczyzn i grup z mężczyzną. Pozostałe rzeczowniki, także dzieci, psy i kobiety, są niemęskoosobowe. Rodzaj męskoosobowy ma własne formy (oni byli, ci mili panowie, dwóch ratowników), a niemęskoosobowy inne: one były, te miłe panie, dwa psy. Wystarczy jeden mężczyzna w grupie: Sofia, Olena i Tom byli w kuchni.

Kiedy w liczbie mnogiej piszemy -i, a kiedy -y?

Po k i g zawsze piszemy -i, nigdy -y. Dlatego ptak → ptaki, droga → drogi, szyszka → szyszki, a w przymiotnikach wysokie, długie. Po pozostałych spółgłoskach twardych piszemy -y: lasy, wyspy, komary. W rodzaju męskoosobowym końcówka -i zmiękcza spółgłoskę (Szwed → Szwedzi, pilot → piloci), a po c, dz i rz piszemy -y: Polacy, koledzy, aktorzy.

Jak tworzyć dopełniacz liczby mnogiej?

Męskie rzeczowniki dostają zwykle -ów, żeńskie i nijakie tracą końcówkę. Mówimy telefon → telefonów, ale godzina → godzin, miasto → miast. Po spółgłoskach miękkich oraz cz, sz, rz końcówką bywa -y lub -i: kluczy, nauczycieli, aplikacji. Przy zbiegu spółgłosek często pojawia się e ruchome (książka → książek), a ę przechodzi w ą: zwierzęta → zwierząt.

Jaka forma rzeczownika stoi po liczebnikach?

Po 2, 3, 4 mianownik liczby mnogiej, od 5 dopełniacz. Mówimy dwa psy, trzy godziny, ale pięć psów, dziesięć godzin. Liczby od 12 do 14 zachowują się jak 5 (dwanaście psów), a 22–24 czy 32–34 jak 2–4 (dwadzieścia dwa psy). O mężczyznach mówimy dwóch, trzech, pięciu z dopełniaczem: dwóch ratowników; poprawne jest też dwaj ratownicy.

Jakie końcówki ma liczba mnoga w celowniku, narzędniku i miejscowniku?

W celowniku -om, w narzędniku -ami, w miejscowniku -ach. Te końcówki są wspólne dla wszystkich rodzajów: pomagamy dzieciom, między górami, w lasach. Wyjątków jest niewiele, np. narzędnik z ludźmi, z dziećmi, z przyjaciółmi. Przymiotnik ma wtedy -ym, -ymi i -ych, a po k i g -im, -imi i -ich: w ludowych strojach, z długimi rękawami.

Jakie błędy w liczbie mnogiej robią obcokrajowcy?

Najwięcej błędów rodzi podział na oni i one. Uczniowie piszą „Tom i Sofia pracowały” zamiast pracowali, „te ratownicy” zamiast ci ratownicy albo „Widzę nauczycielek” zamiast nauczycielki. Częste są też „ptaky” zamiast ptaki, „jeziory” zamiast jeziora, „dużo paczki” zamiast dużo paczek i „Sofia pisze o drzewa” zamiast o drzewach.

Jak uczyć obcokrajowców liczby mnogiej?

Najpierw rzeczy i zwierzęta, potem ludzie i rodzaj męskoosobowy. W kursie Polski A1.2 · Ruszamy! uczniowie poznają -y, -i i -a na bocianach i żabach. Polski A2.2 · Ciekawi świata zaczyna od wydm i lasów, dodaje miejscownik i narzędnik, a projekt zbiera słownictwo w miniprzewodniku po cudach natury. Potem przychodzą dopełniacz przy paczkomatach, twórcy gier i ratownicy TOPR, a na końcu celownik i biernik.

Czy liczbę mnogą można ćwiczyć online?

Tak, w zadaniach z tabelami, lukami i przeciąganiem słów. Ćwiczenia powyżej to fragmenty lekcji z tej strony. Uczniowie zmieniają liczbę pojedynczą na mnogą w tabelach, wybierają formę dla oni albo one i uzupełniają notatki słowami w liczbie mnogiej. Ćwiczenia są sprawdzane automatycznie, a krótki tekst z pracy domowej poprawia nauczyciel. W okresie próbnym, który trwa 7 dni, otworzysz każdą lekcję z biblioteki edio.

Więcej gramatyki polskiej

Lekcje do każdego zagadnienia gramatyki polskiej, od przypadków po aspekt czasownika. Wszystkie zagadnienia

Liczba mnoga: końcówki, oni i one oraz gotowe lekcje

Liczba mnoga – plany lekcji i ćwiczenia

Kolorowe pasiaki z Łowicza

Bociany wracają!

Dobre wiadomości: dzicy sąsiedzi

Wydmy, które wędrują

Dlaczego sosny są krzywe?

Morskie Oko: dzień w Tatrach

Projekt: miniprzewodnik po cudach natury

Paczkomat na każdym rogu

Twórcy Wiedźmina

Projekt: instrukcja krok po kroku

Bohaterowie Tatr: TOPR

Dwóch ratowników i pięć mądrych psów

Kolorowe nosy w szpitalu

Projekt: bohaterowie z sąsiedztwa

Serca na spodniach: strój góralski

Projekt: nasze stoisko na jarmarku

Od jedynki do szóstki: oceny w szkole

Żubry z Białowieży