Umiem skakać! Umiem pływać, gram w szachy i na gitarze

About this lesson

Lekcja polskiego A1 dla obcokrajowców o czasowniku umieć z bezokolicznikiem: Umiesz pływać? – Tak, umiem. Do tego różnica między grać w piłkę a grać na gitarze.

Grammar
Umiem, umiesz, umie z bezokolicznikiem i krótkie odpowiedzi Tak, umiem albo Nie, nie umiem. Grać w przy grach i sporcie, grać na przy instrumentach, z pytaniami W co grasz? i Na czym grasz?.
Topic
Adam Małysz, skoczek narciarski z Wisły, który ma cztery medale olimpijskie. Zosia i Kuba oglądają skoki w telewizji i mówią, co sami umieją.
Activities
Profil sportowca do przeczytania, rozmowa przed telewizorem i ogłoszenie z biblioteki do wysłuchania, schemat z czterema ćwiczeniami, czat z sąsiadem i pudełko z pytaniami.

What's inside

  1. Chapter 1Hop! Zaczynamy!

    • PictureUnlock
    • Zakręć kołem i odpowiedzSpin the wheelUnlock
    • Posłuchaj i zapamiętaj słowaVocabularyTry it
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoChoose by pictureUnlock
  2. Chapter 2Czytamy: Adam Małysz

    • Przeczytaj profil: Adam MałyszReal-life documentTry it
    • Przeczytaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Przeczytaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizUnlock
  3. Chapter 3Słuchamy: kto co umie?

    • Posłuchaj: Zosia i Kuba oglądają skokiListeningTry it
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizUnlock
    • Posłuchaj: Magda z bibliotekiListeningUnlock
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
  4. Chapter 4Gramatyka: umiem, gram w… / na…

    • Spójrz na schemat: umiem, gram w… / na…Grammar schemeTry it
    • Wybierz poprawną formę: umiem, umiesz czy umie?Choose the optionUnlock
    • Wybierz: w czy na?Choose the optionUnlock
    • Przeciągnij słowa: kto co umie?Drag and dropTry it
    • Uzupełnij zdania: umieć i graćFill in the gapsUnlock
  5. Chapter 5Rozmawiamy: a ty umiesz?

    • Wybierz poprawne odpowiedzi: Hubert pytaChatTry it
    • Otwórz pudełko i odpowiedzOpen the boxUnlock
  6. Chapter 6Praca domowa

    • Wybierz poprawne zdanieQuizUnlock
    • Posortuj słowa: grać w… czy grać na…?Sort into columnsUnlock
    • Napisz post: co umiesz robić?Writing, checked by the teacherUnlock
    • Nagraj odpowiedź: co umiesz robić?Speaking, checked by the teacherUnlock

Sport i gry po polsku: słownictwo

11 words and phrases from the lesson, each with a picture and audio in edio.

+8 more with pictures and audio in the lessonMore words

  • skoczek narciarski
  • skocznia
  • medal
  • góry
  • szachy
  • karty
  • skrzypce
  • umieć

Grammar: umieć + bezokolicznik oraz grać w czy grać na

Lekcja uczy czasownika umieć, który mówi o umiejętności. Tak jak móc czy musieć, łączy się z bezokolicznikiem, na przykład umiem pływać. Odmienia się według wzoru -m, -sz, więc ja umiem, nigdy umię. Druga część lekcji to grać w przy grach i grać na przy instrumentach. Schemat ma tabelę, wzór, pytania, porównanie, wskazówkę i błędy.

Umiem pływać! Gram w szachy i na gitarze.

umieć + czasownik · grać w… czy grać na…?

Umiem, umiesz, umie

Tabela stawia obok siebie umieć i grać, bo oba czasowniki mają te same końcówki we wszystkich osobach: umiem i gram, umiesz i grasz, umie i gra, aż po umieją i grają.

Kto?umiećgrać
jaumiemgram
tyumieszgrasz
on, ona, ono, pan, paniumiegra
myumiemygramy
wyumieciegracie
oni, oneumiejągrają

Umiem + bezokolicznik

Po umiem stoi czasownik na -ć: Umiem pływać, Kuba umie gotować. Na pytanie Umiesz jeździć na nartach? wystarczy Tak, umiem albo Nie, nie umiem. Do pana i pani pytamy Czy pan umie…?.

Umiem + czasownik

umiem / umiesz / umieczasownik na -ć

Umiem pływać.

Kuba umie gotować.

Umiesz jeździć na nartach?

Pytania i odpowiedzi

  • Umiesz pływać? – Tak, umiem.
  • Umiesz jeździć na nartach? – Nie, nie umiem.
  • Czy pan umie grać w szachy? – Tak, umiem.
  • Adam Małysz umie skakać na nartach.
  • W co grasz? – W piłkę.
  • Na czym grasz? – Na gitarze.

Grać w czy grać na?

Gry i sport idą z w i biernikiem: w piłkę, w tenisa, w szachy. Instrumenty idą z na i miejscownikiem: na gitarze, na skrzypcach. Uczniowie wybierają tylko przyimek, a całe zwroty biorą z tabeli.

gry i sport: grać w

  • w piłkę ⚽
  • w tenisa 🎾
  • w szachy ♟️
  • w karty 🃏

instrumenty: grać na

  • na gitarze 🎸
  • na pianinie, na fortepianie 🎹
  • na skrzypcach 🎻

Umiem czy znam? Typowe błędy

Wskazówka łączy umiem z lubię, bo po obu stoi bezokolicznik. Lista błędów dodaje znam Kraków, ale umiem pływać oraz dwie pomyłki z przyimkiem: gram na piłkę i gram w gitarze.

Umiem = wiem, jak to robić

Po umiem, umiesz, umie jest czasownik na -ć, tak jak po lubię: umiem pływać, lubię pływać. Uwaga: ja umiem (nie: umię!). Krótka odpowiedź: Tak, umiem. / Nie, nie umiem.

Typowe błędy

  • Umiem pływam.

    Umiem pływać.

    po umiem: czasownik na -ć

  • Znam pływać.

    Umiem pływać.

    znam Kraków, ale umiem pływać

  • Gram na piłkę.

    Gram w piłkę.

    gry i sport → w

  • Gram w gitarze.

    Gram na gitarze.

    instrumenty → na

More lessons on this grammar: Czasowniki modalne lessons and exercises · Rekcja czasowników lessons and exercises

Try the Czasownik umieć exercises

Try them yourself: these are the same exercises your students do in edio.

What's in the lesson

  • 12 auto-checked exercises
  • 2 games
  • 2 teacher-checked tasks
  • 1 real-life document
  • 1 grammar scheme
  • 1 set of word cards
  • 2 audio clips
  • 1 picture
  • 2 transcripts

The main objectives of this lesson are to:

  • zapytać, co ktoś umie, i krótko odpowiedzieć: Umiesz pływać? – Tak, umiem. albo Nie, nie umiem.
  • powiedzieć, co się umie, a czego nie: Umiem gotować, ale nie umiem jeździć na nartach.
  • wybrać grać w albo grać na: gram w szachy, gram na skrzypcach
  • odróżnić umiem pływać od znam Kraków
  • zrozumieć krótki profil sportowca z datą urodzenia i listą medali

To lekcja 30 kursu Polski A1.1 · Witaj, świecie! i druga w module Wolny czas. Kontynuuje lekcję 29: po lubię pływać przychodzi umiem pływać, z tym samym bezokolicznikiem. Wzór -m, -sz uczniowie znają z lekcji 10 i 22, a grać w piłkę czy na gitarze były dotąd tylko gotowymi zwrotami. Adam Małysz pasuje do tematu: w sezonie 2000/2001 jego skoki wywołały w Polsce małyszomanię. Lekcja 31 uczy umawiać się na weekend.

Na rozgrzewkę jest koło z pytaniami, jedenaście słów i zwrotów z obrazkami, od skakać po umieć, i wybór słowa do zdjęcia. Potem uczniowie czytają profil Adama Małysza z jego medalami. W nagraniu Zosia i Kuba oglądają skoki narciarskie i porównują, co umieją, a w drugim Magda z biblioteki zaprasza na nowe kluby. Po schemacie są cztery ćwiczenia z umieć, w i na, a w rozmowie uczeń odpowiada sąsiadowi na czacie i otwiera pudełko z pytaniami.

W pracy domowej quiz z wyborem poprawnego zdania i sortowanie słów do kolumn grać w… i grać na… są sprawdzane automatycznie. Post do grupy kursu o tym, co uczeń umie (20–50 słów), i nagranie o umiejętnościach własnych i rodziny sprawdza nauczyciel.

Grammar:
umieć + bezokolicznik · umiem, umiesz, umie · grać w / grać na
Topic:
sport · hobby · muzyka · skoki narciarskie · Adam Małysz · Wisła

Teaching tips

  • Pokaż w i na gestem: przy grach rzuć niewidzialną piłkę, przy instrumentach zagraj na niewidzialnej gitarze. Uczniowie mówią do każdego gestu gram w… albo gram na….
  • Rozdziel znam i umiem: napisz znam przy rzeczownikach (Kraków, Kubę), a umiem przy czasownikach (pływać, gotować). Wielu uczniów przenosi tu wzór ze swojego języka.
  • Ostrzeż przed formą umię: pierwsza osoba brzmi umiem, tak jak gram i czytam. Pomyłka bierze się z lubię z poprzedniej lekcji.
  • Zapytaj o rodzinę: każda osoba mówi jedno zdanie o kimś bliskim, na przykład Mój brat umie jeździć na nartach. Tak forma umie pojawia się równie często jak umiem.

Liked it?

Teach the whole lesson in edio

24 exercises in 6 chapters, ready to teach. edio is an online platform for language schools and teachers: ready-made interactive lessons, live classes, homework and student progress in one place.

  1. Start a free trial

    7 days, no credit card.

  2. Open the lesson

    Find it in the library of 621 ready lessons. Teach it as it is, or copy any chapter into your own lessons.

  3. Teach it live or as homework

    Students work in their own accounts, in sync with you during the lesson, and the practice exercises check themselves.

The whole course: Polski A1.1 · Witaj, świecie!

32 lekcje polskiego dla obcokrajowców, od zera, tylko po polsku. Tom z Chicago przylatuje do Warszawy i zamieszkuje na Pradze ze współlokatorami z Polski, Ukrainy, Hiszpanii i Brazylii. Po kursie uczniowie przywitają się, opowiedzą o rodzinie, zamówią kawę, zapytają o drogę i umówią się na weekend. Znaczenie słów pokazują obrazki i proste definicje zamiast tłumaczeń, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.See the course

  1. Unit 1 Cześć!

    powitania, cześć czy dzień dobry, czasownik być, kraje i języki, alfabet i wymowa

    1. Lesson 1Dzień dobry, Polsko!Powitania, pożegnania i forma ty albo pan / pani
    2. Lesson 2Jestem z AmerykiCzasownik być w czasie teraźniejszym i Skąd jesteś?
    3. Lesson 3Chrząszcz ze SzczebrzeszynaAlfabet polski, dwuznaki i literowanie
    4. Lesson 4Dobre wiadomości: języki i przyjacielePowtórka modułu Cześć!: powitania, być, kraje i litery
  2. Unit 2 Moi bliscy

    rodzina i przyjaciele, czasownik mieć, zwierzęta, przedstawianie bliskich

    1. Lesson 5Dzień Babci i DziadkaZaimki dzierżawcze mój, moja, moje i Kto to jest?
    2. Lesson 6Mam psa!Czasownik mieć i rodzaj: on, ona, ono
    3. Lesson 7Bolek i Lolek: dwaj braciaZaimki osobowe on, ona, oni i dzierżawcze jego, jej
    4. Lesson 8Dobre wiadomości: rodzina pomagaPowtórka modułu Moi bliscy: zaimki, mieć i rodzaj
  3. Unit 3 Liczby wokół nas

    liczby, wiek, numer telefonu, ile kosztuje i zakupy na ulicy

    1. Lesson 9KR, GD, PO: tablice rejestracyjneLiczebniki 0–20, nazwy liter i numery
    2. Lesson 10Ile masz lat?Liczebniki 20–100, wiek i czasowniki na -m / -sz
    3. Lesson 11Jeden obwarzanek, poproszę!Ile kosztuje? Złoty, złote, złotych
    4. Lesson 12Dobre wiadomości: liczby i rekordyPowtórka: liczebniki z rzeczownikami i duże liczby
  4. Unit 4 Mój dom

    pokoje i meble, rodzaj przymiotników: duży, duża, duże, gdzie co jest

    1. Lesson 13Kwiaty na ścianach w ZalipiuTen, ta, to: rodzaj rzeczownika w mianowniku
    2. Lesson 14Krzywy Domek nad morzemPrzymiotniki w mianowniku: jaki, jaka, jakie?
    3. Lesson 15Kapcie, proszę!Gdzie jest…? Przyimki miejsca w gotowych zwrotach
    4. Lesson 16Dobre wiadomości: ciekawe domyPowtórka: rodzaj, przymiotniki i miejsca
  5. Unit 5 Lubię jeść!

    jedzenie i napoje, lubię, poproszę, zamawianie w barze mlecznym i kawiarni

    1. Lesson 17Zupa, pierogi, naleśniki!Czasowniki jeść i pić, posiłki i zwroty z biernikiem
    2. Lesson 18Lubię pierogi z jagodami!Lubić, robić, mówić: czasowniki na -ę / -isz
    3. Lesson 19Piernik i herbata w ToruniuPoproszę + biernik i przymiotniki: jaki, jaka, jakie
    4. Lesson 20Dobre wiadomości: smaczne tradycjePowtórka modułu: jem, lubię, poproszę, smaczny
  6. Unit 6 Mój dzień

    która jest godzina, plan dnia, czasowniki w czasie teraźniejszym, dni tygodnia

    1. Lesson 21Południe w Poznaniu: koziołki!Która jest godzina? O której? Wstaję, jem, idę
    2. Lesson 22Czytam, robię, piszęTrzy grupy czasowników: czytam, robię, piszę
    3. Lesson 23Dlaczego środa jest w środku?Dni tygodnia: Jaki dzień? Kiedy? w i we
    4. Lesson 24Dobre wiadomości: codzienny rytmPowtórka modułu: godziny, trzy grupy czasowników, dni
  7. Unit 7 Moje miasto

    miejsca w mieście, zawody, pytanie o drogę: prosto, w lewo, w prawo

    1. Lesson 25Zamość: miasto jak z linijkiGdzie jest…? Tu, tam i rodzaj rzeczownika
    2. Lesson 26Jestem latarnikiem!Narzędnik po być: jestem lekarzem, jestem lekarką
    3. Lesson 27Przy Żurawiu w lewoPytanie o drogę i proszę + bezokolicznik
    4. Lesson 28Dobre wiadomości: lepsze miastaPowtórka: rodzaj, narzędnik i proszę + bezokolicznik
  8. Unit 8 Wolny czas

    hobby, umiem i grać na, plany na weekend, umawianie się

    1. Lesson 29Niedziela z ChopinemLubić + bezokolicznik: lubię czytać
    2. Lesson 30 · you're hereUmiem skakać!Umieć + bezokolicznik oraz grać w czy grać na
    3. Lesson 31Weekend w kajakuMasz czas? Pytania, propozycje i przeczenie z nie
    4. Lesson 32Dobre wiadomości: hobby łączy ludziPowtórka: odmiana czasowników, lubić, umieć i grać

Questions about this lesson

Czym są czasowniki modalne w języku polskim?
To czasowniki, które mówią o możliwości, konieczności albo chęci. Najczęściej wymienia się móc, musieć i chcieć, a w wielu opisach także umieć, czyli umiejętność. Po nich zwykle stoi bezokolicznik: mogę iść, muszę pracować, chcę spać. Na poziomie A1 często zaczyna się od umieć, bo ma regularną odmianę.
Jak odmienia się czasownik „umieć”?
Umiem, umiesz, umie, umiemy, umiecie, umieją. To wzór z końcówkami -m i -sz, taki sam jak w grać (gram, grasz) czy czytać. Częsty błąd to umię na wzór lubię. W przeczeniu mówimy nie umiem, a krótka odpowiedź na pytanie to Tak, umiem.
Czym różni się „umieć” od „móc”?
Umiem to umiejętność, mogę to możliwość. Umiem pływać znaczy, że wiem, jak to robić. Dziś nie mogę pływać znaczy, że coś mi przeszkadza, na przykład basen jest zamknięty. Czasownik móc ma trudniejszą odmianę i przychodzi później, ale różnicę warto pokazać od razu. W Umiem skakać! pojawia się tylko umieć.
„Znam pływać” czy „umiem pływać”?
Poprawnie: umiem pływać. Znać łączy się z rzeczownikiem (znam Kraków, znam Adama), a umieć z bezokolicznikiem. Forma znam pływać często pojawia się u uczniów, w których języku oba znaczenia oddaje jedno słowo. Lista typowych błędów w schemacie stawia poprawne i błędne zdanie obok siebie.
„Grać w gitarę” czy „grać na gitarze”?
Poprawnie: grać na gitarze, bo to instrument. Przy instrumentach mówimy grać na z miejscownikiem (na pianinie, na skrzypcach), a przy grach i sporcie grać w z biernikiem (w piłkę, w szachy, w tenisa). Pytania też się różnią: W co grasz? i Na czym grasz?. W Umiem skakać! uczniowie sortują te zwroty do dwóch kolumn.
Jak powiedzieć po polsku, co umiem robić?
Umiem i czynność: Umiem pływać, Umiem gotować. Gdy czegoś nie umiemy, mówimy Nie umiem jeździć na nartach. Pytanie do kolegi brzmi Umiesz…?, a do pana albo pani Czy pan umie…?, Czy pani umie…?. Dobrze brzmi też zdanie z ale: Nie umiem tańczyć, ale umiem śpiewać.
Jak uczyć czasownika „umieć” na poziomie A1?
Od prawdziwych pytań o umiejętności uczniów. Umiesz pływać? Umiesz gotować? wymagają tylko krótkiej odpowiedzi, a Co umiesz robić? pełnego zdania. Odmiana jest regularna, więc wystarczy połączyć ją ze znanym gram, grasz. Gdy wzór z bezokolicznikiem się utrwali, łatwiej dodać później chcieć, móc i musieć, które odmieniają się mniej regularnie.
Jaka gra pasuje do „umiem” i „nie umiem”?
Dwie prawdy i jedno kłamstwo. Każdy mówi trzy zdania, na przykład Umiem pływać. Gram na skrzypcach. Umiem jeździć na nartach., a grupa zgaduje, które nie jest prawdą. Gra ćwiczy naraz umiem, gram w i gram na. W lekcji Umiem skakać! do rozmowy służą też koło na rozgrzewkę i pudełko z pytaniami.
Jaka praca domowa utrwala „umieć” i „grać w / na”?
Post o własnych umiejętnościach. Uczeń pisze, co umie, czego nie umie, w co gra i na czym gra, więc używa wszystkich form z lekcji. Do tego nagranie o umiejętnościach rodziny z formą umie. W tej lekcji post i nagranie ocenia nauczyciel, a quiz z poprawnym zdaniem i sortowanie zwrotów są sprawdzane automatycznie.
Czy „umieć” i „grać w / na” można ćwiczyć indywidualnie albo online?
Tak, pytania Umiesz…? świetnie działają w rozmowie jeden na jeden. Lektor może najpierw opowiedzieć o sobie, a potem zapytać o to samo ucznia. Online uczeń wykonuje zadania na swoim koncie, w tej samej lekcji co nauczyciel. Rozmowę Zosi i Kuby czytają głosy generowane przez AI, mówią spokojnie i wyraźnie.
Czy są interaktywne ćwiczenia z czasownikiem „umieć”?
Tak, a przeciąganie gotowych zwrotów dobrze łączy oba tematy. Na tej stronie bez konta działają cztery części lekcji Umiem skakać!: profil Adama Małysza, nagranie rozmowy przy skokach w telewizji, przeciąganie zwrotów do zdań o tym, kto co umie, oraz czat z sąsiadem.

Teach this lesson with your students

No credit card required