Sign up for freeSign up

Morskie Oko: dzień w Tatrach – narzędnik liczby mnogiej: -ami i -mi

Lekcja polskiego A2 dla obcokrajowców o narzędniku liczby mnogiej: z turystami, między górami, z przyjaciółmi, na szlaku nad największe jezioro w Tatrach.

Grammar
Narzędnik liczby mnogiej z końcówką -ami (z plecakami, nad jeziorami) i kilka form na -mi (z ludźmi, z dziećmi) po z, między, nad, pod, przed i za.
Topic
Jednodniowa wycieczka z Palenicy Białczańskiej nad Morskie Oko: Olena pierwszy raz idzie w Tatry, a Kuba, który zna szlak, planuje z nią cały dzień.
Activities
Plakat o szlaku do przeczytania, plan wycieczki i nagranie ze schroniska do wysłuchania, schemat z pięcioma ćwiczeniami, czat z Sofią i pudełko z pytaniami o cud natury.

What's inside

  1. Chapter 1Na start: w góry!

    • PictureUnlock
    • Zakręć kołem i odpowiedzSpin the wheelUnlock
    • Posłuchaj i zapamiętaj słowaVocabularyTry it
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoChoose by pictureUnlock

  2. Chapter 2Czytamy: droga nad Morskie Oko

    • Przeczytaj plakat: Morskie OkoReal-life documentTry it
    • Przeczytaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Przeczytaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizUnlock

  3. Chapter 3Słuchamy: z kim i z czym?

    • Posłuchaj: Olena i Kuba planują wycieczkęListeningTry it
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz odpowiedźQuizUnlock
    • Posłuchaj: pan Przemysław ze schroniskaListeningUnlock
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock

  4. Chapter 4Gramatyka: między górami

    • Spójrz na schemat: z kim? z czym? gdzie?Grammar schemeTry it
    • Wybierz poprawną formęChoose the optionUnlock
    • Uzupełnij zdania: z kim? z czym? gdzie?Fill in the gapsUnlock
    • Wypełnij tabelę: jeden, dużo, z kim? z czym? gdzie?Fill in the tableTry it
    • Przeciągnij słowa: wiadomość OlenyDrag and dropUnlock
    • Wybierz poprawną odpowiedźQuizUnlock

  5. Chapter 5Rozmawiamy: z kim idziesz?

    • Wybierz poprawne odpowiedzi: Sofia pyta o wycieczkęChatTry it
    • Otwórz pudełko i opowiedz o cudzie naturyOpen the boxUnlock

  6. Chapter 6Praca domowa

    • Uzupełnij wiadomość Oleny do mamyFill in the gapsUnlock
    • Dopasuj słowa i definicjeMatchUnlock
    • Napisz miniprzewodnik: cud naturyWriting, checked by the teacherUnlock
    • Nagraj odpowiedź: moja wycieczkaSpeaking, checked by the teacherUnlock

25 exercises in 6 chapters. Start a 7-day free trial to open all of them, copy any part into your own lessons, and teach the lesson live.

Góry po polsku: słownictwo

10 words and phrases from the lesson, each with a picture and audio in edio.

+7 more with pictures and audio in the lessonMore words

  • polana
  • pstrąg
  • kanapka
  • termos
  • leżeć
  • wspinać się
  • orzechówka

Grammar: narzędnik liczby mnogiej: z kim? z czym? gdzie?

W liczbie mnogiej narzędnik jest prosty: prawie każde słowo kończy się na -ami, bez względu na rodzaj. Odpowiada na pytania Z kim? i Z czym?, a po przyimkach miejsca także na pytanie Gdzie? Końcówkę -ami uczniowie spotkali już w kursie A1.2 przy pytaniu z kim? z czym?, a teraz dostają do niej całą tabelę.

Z kim? Z czym? Gdzie? Narzędnik w liczbie mnogiej

Idziemy z turystami. Jezioro leży między górami. W liczbie mnogiej narzędnik ma prawie zawsze końcówkę -ami.

Rzeczy i zwierzęta: -ami

Tabela prowadzi od jednej rzeczy do formy po przyimku: góra → góry → między górami, plecak → plecaki → z plecakami, pies → psy → z psami. Końcówka -ami zastępuje końcówkę liczby mnogiej, więc kamienie dają kamieniami, a schroniska dają schroniskami.

jeden: Kto? Co?dużo: Kto? Co?dużo: Z kim? Z czym? Gdzie?
góragórymiędzy górami
jeziorojezioranad jeziorami
plecakplecakiz plecakami
sosnasosnymiędzy sosnami
kamieńkamieniemiędzy kamieniami
drzewodrzewapod drzewami
schroniskoschroniskaprzed schroniskami
piespsyz psami

Ludzie: -ami i trzy formy na -mi

Przy osobach jest tak samo: z turystami, z kolegami, z koleżankami, z rodzicami. Osobno trzeba zapamiętać trzy formy na -mi: z przyjaciółmi, z ludźmi, z dziećmi. W przyjaciółmi zmienia się także środek słowa.

-ami (prawie zawsze)

  • turysta → z turystami
  • kolega → z kolegami
  • koleżanka → z koleżankami
  • rodzice → z rodzicami

-mi (zapamiętaj!)

  • przyjaciele → z przyjaciółmi
  • ludzie → z ludźmi
  • dzieci → z dziećmi

Z, między, nad, pod, przed, za

Druga tabela zbiera przyimki z pytaniem i zdaniem: Jezioro leży między górami, Zakopane leży pod Tatrami, Za świerkami jest polana. Przykłady z dnia w Tatrach dodają pod Rysami i pudełko z kanapkami.

Po tych słowach: narzędnik

słowopytanieprzykład
zZ kim? Z czym?Idę z przyjaciółmi i z plecakami.
międzyGdzie?Jezioro leży między górami.
nadGdzie?Latem odpoczywamy nad jeziorami.
podGdzie?Zakopane leży pod Tatrami.
przedGdzie?Przed schroniskami stoją ławki.
zaGdzie?Za świerkami jest polana.

Dzień w Tatrach

  • Morskie Oko leży między górami.Gdzie?
  • Olena i Kuba idą na szlak z turystami z całej Polski.Z kim?
  • W plecaku Kuba ma pudełko z kanapkami.Z czym?
  • Czarny Staw leży wyżej, pod Rysami.Gdzie? Rysy → pod Rysami
  • W parku nie wolno spacerować z psami.Z kim?

Gdzie? czy Dokąd? i typowe błędy

Wskazówka odróżnia miejsce od kierunku: siedzimy pod drzewami, ale idziemy pod drzewo. Po w i na zostaje miejscownik: w górach. Lista błędów poprawia z turystów, między górach, nad jeziora i z przyjacielami.

Uwaga: Gdzie? czy Dokąd?

Gdzie? Jesteśmy nad jeziorem, siedzimy pod drzewami: narzędnik. Dokąd? Idziemy nad jezioro, pod drzewo: biernik. Ale Gdzie? po w i na: miejscownik (-ach): w górach, na szlakach.

Typowe błędy

  • Idę z turystów.

    Idę z turystami.

    Z kim? → -ami

  • Jezioro leży między górach.

    Jezioro leży między górami.

    między + narzędnik; -ach tylko po w / na: w górach

  • Odpoczywamy nad jeziora.

    Odpoczywamy nad jeziorami.

    Gdzie? → narzędnik

  • Idę z przyjacielami.

    Idę z przyjaciółmi.

    -mi: przyjaciółmi, ludźmi, dziećmi

More lessons on this grammar: Liczba mnoga lessons and exercises · Narzędnik lessons and exercises

Try the Narzędnik liczby mnogiej exercises

Try them yourself: these are the same exercises your students do in edio.

More exercises

What's in the lesson

  • 13 auto-checked exercises
  • 2 games
  • 2 teacher-checked tasks
  • 1 real-life document
  • 1 grammar scheme
  • 1 set of word cards
  • 2 audio clips
  • 1 picture
  • 2 transcripts

The main objectives of this lesson are to:

  • powiedzieć, z kim i z czym się idzie: Idziemy na szlak z turystami z całej Polski., Biorę plecak z kanapkami.
  • opisać, gdzie leży miejsce w górach: Morskie Oko leży między górami., Czarny Staw leży pod Rysami.
  • zapamiętać formy na -mi: z przyjaciółmi, z ludźmi, z dziećmi
  • odróżnić miejsce od kierunku: Jesteśmy nad jeziorem, ale Idziemy nad jezioro
  • napisać krótki przewodnik po cudzie natury z jedną radą: Śmieci trzeba zabrać do domu!

To lekcja 3 kursu Polski A2.2 · Ciekawi świata i ostatnia lekcja z nową gramatyką w module Cuda natury. Uczniowie znają już mianownik liczby mnogiej z lekcji 1 oraz biernik i miejscownik z lekcji 2. Szlak w górach to naturalne miejsce na narzędnik: idzie się z kimś i z czymś, a jezioro leży między górami. Lekcja 4 to projekt, w którym uczniowie piszą miniprzewodnik i powtarzają cały moduł.

Na rozgrzewkę uczniowie kręcą kołem z pytaniami o góry i wycieczki, poznają dziesięć słów z obrazkami, od kozicy po wspinać się, i wybierają słowa do zdjęć. Potem czytają plakat o drodze z Palenicy Białczańskiej. Słuchają, jak Olena i Kuba planują wycieczkę, a pan Przemysław ze schroniska opowiada o jeziorze i orzechówkach. Po schemacie jest pięć ćwiczeń, w tym wiadomość Oleny do przeciągania. Na koniec uczeń sam odpisuje Sofii na czacie, a w parach uczniowie otwierają pudełko i opowiadają o cudzie natury ze swojego kraju.

Praca domowa ma cztery zadania. Wiadomość Oleny do mamy i dopasowanie definicji są sprawdzane automatycznie. Miniprzewodnik po cudzie natury na 50–70 słów i nagranie o własnej wycieczce ocenia nauczyciel.

Grammar:
narzędnik liczby mnogiej · -ami: z turystami, między górami · -mi: z przyjaciółmi, z ludźmi, z dziećmi · z, między, nad, pod, przed, za · Z kim? Z czym? Gdzie?
Topic:
Tatry · Morskie Oko · góry · przyroda · wycieczka · park narodowy

Teaching tips

  • Zacznij od plecaka: połóż na stole kilka rzeczy i zapytaj: Z czym idziesz w góry? Odpowiedzi typu z kanapkami czy z butelkami od razu dają końcówkę -ami.
  • Formy na -mi zapisz osobno, w ramce: przyjaciółmi, ludźmi, dziećmi. Uczniowie, którzy dobrze znają regułę -ami, chętnie mówią z przyjacielami i z dzieciami.
  • Zapytaj, dlaczego Kluska zostaje w domu: odpowiedź W parku nie wolno spacerować z psami ćwiczy formę i uczy prawdziwej zasady parku w Tatrach.
  • Przed pudełkiem daj dwie minuty na notatki: niech każda osoba zapisze trzy formy z -ami o swoim miejscu. Odpowiedzi z pudełka są potem szkicem miniprzewodnika z pracy domowej.

Liked it?

Teach the whole lesson in edio

25 exercises in 6 chapters, ready to teach. edio is an online platform for language schools and teachers: ready-made interactive lessons, live classes, homework and student progress in one place.

  1. Start a free trial

    7 days, no credit card.

  2. Open the lesson

    Find it in the library of 621 ready lessons. Teach it as it is, or copy any chapter into your own lessons.

  3. Teach it live or as homework

    Students work in their own accounts, in sync with you during the lesson, and the practice exercises check themselves.

Teach it free for 7 days

The whole course: Polski A2.2 · Ciekawi świata

Drugi kurs poziomu A2: 32 lekcje polskiego dla obcokrajowców po A2.1, bez słowa tłumaczenia. Współlokatorzy z kamienicy na Pradze odkrywają krzywe sosny pod Gryfinem, ratowników TOPR, koronki z Koniakowa, świstaki w Tatrach i andrzejki. Po kursie uczniowie opiszą przyrodę i ludzi w liczbie mnogiej, napiszą instrukcję krok po kroku, dadzą znajomym dobrą radę, grzecznie o coś poproszą w sklepie i w e-mailu, a na koniec opowiedzą legendę. Każdy moduł zamyka projekt, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.See the course

  1. Unit 1 Cuda natury

    wydmy, widzę sosny, w lasach, między górami; Łeba, Krzywy Las, Morskie Oko i projekt: miniprzewodnik

    1. Lesson 1Wydmy, które wędrująMianownik liczby mnogiej: to jest wydma, to są wydmy
    2. Lesson 2Dlaczego sosny są krzywe?Biernik i miejscownik liczby mnogiej: widzę sosny, jestem w lasach
    3. Lesson 3 · you're hereMorskie Oko: dzień w TatrachNarzędnik liczby mnogiej: z kim? z czym? gdzie?
    4. Lesson 4Projekt: miniprzewodnik po cudach naturyLiczba mnoga w czterech przypadkach: powtórka modułu

  2. Unit 2 Sprytna technologia

    dużo paczek, programiści i graficy, pobierz i kliknij; paczkomaty, studio gier, mObywatel i projekt: instrukcja

    1. Lesson 5Paczkomat na każdym roguDopełniacz liczby mnogiej: dużo paczek, kilka aplikacji
    2. Lesson 6Twórcy WiedźminaLiczba mnoga męskoosobowa: programiści czy programistki?
    3. Lesson 7Pobierz, otwórz, kliknij: mObywatel krok po krokuTryb rozkazujący: pobierz, otwórz, kliknij!
    4. Lesson 8Projekt: instrukcja krok po krokuPowtórka modułu: dużo ikon, programiści, dotknij ekranu

  3. Unit 3 Bohaterowie na co dzień

    dzielni ratownicy, dwóch ratowników i pięć psów, pomagamy dzieciom; TOPR, psy ratownicze, Doktorzy Clowni i tablica podziękowań

    1. Lesson 9Bohaterowie Tatr: TOPRLiczba mnoga przymiotników: rodzaj męskoosobowy i ci
    2. Lesson 10Dwóch ratowników i pięć mądrych psówLiczebniki z rzeczownikami: dwa psy, pięć psów, dwóch ratowników
    3. Lesson 11Kolorowe nosy w szpitaluCelownik liczby mnogiej: zawsze -om
    4. Lesson 12Projekt: bohaterowie z sąsiedztwaPowtórka: przymiotniki, liczebniki i celownik w liczbie mnogiej

  4. Unit 4 Zdrowe i szczęśliwe nawyki

    jak często, kąpię się i rozgrzewam się, chodźcie i nie siedź; Puszcza Kampinoska, morsy, nordic walking i wyzwanie

    1. Lesson 13Weekend w Puszczy KampinoskiejJak często? Przysłówki częstotliwości i wyrażenia z razy
    2. Lesson 14Kąpię się w morzu w lutym!Czasowniki zwrotne: kąpię się, ubieram się, cieszę się
    3. Lesson 15Weź kije! Nordic walkingTryb rozkazujący: formy wy i my oraz rady z „nie”
    4. Lesson 16Projekt: wyzwanie na siedem dniPowtórka: jak często, czasowniki z się i rady dla grupy

  5. Unit 5 Styl dawniej i dziś

    kolorowe wzory, z czerwonymi sercami, chciałabym tę koronkę, podobny do statku; strój góralski, Gdynia i stoisko na jarmarku

    1. Lesson 17Serca na spodniach: strój góralskiPrzymiotnik w liczbie mnogiej: -e, -ych, -ymi
    2. Lesson 18Chciałabym tę koronkę! KoniakówTryb przypuszczający: chciałbym, chciałabym, wolałbym
    3. Lesson 19Statki na lądzie: modernizm w GdyniTaki sam jak, podobny do, inny niż
    4. Lesson 20Projekt: nasze stoisko na jarmarkuPowtórka modułu Styl dawniej i dziś

  6. Unit 6 Szkoła na świecie

    znam tych uczniów, bardziej interesujący, czy mogłaby pani pomóc; polskie oceny, Dzień Edukacji Narodowej, Erasmus+ i gazetka

    1. Lesson 21Od jedynki do szóstki: oceny w szkoleBiernik liczby mnogiej: tych uczniów, te nauczycielki
    2. Lesson 22Kwiaty dla nauczycieliStopniowanie opisowe: bardziej, mniej, najbardziej
    3. Lesson 23Semestr w Polsce z Erasmusem+Grzeczne pytania: czy mógłby Pan, mogłaby Pani?
    4. Lesson 24Projekt: szkoła u nas i u wasPowtórka modułu Szkoła na świecie

  7. Unit 7 Niesamowite zwierzęta

    pływać czy płynąć, wychodzi z nory, wyszedł i uciekł; zoo we Wrocławiu, świstaki, Smok Wawelski i własna legenda

    1. Lesson 25Hipopotamy i pingwiny we WrocławiuPływać czy płynąć, latać czy lecieć, chodzić czy iść
    2. Lesson 26Gwiżdże! Świstaki i kozice w TatrachCzasowniki ruchu z przedrostkami w czasie teraźniejszym
    3. Lesson 27Smok Wawelski wypił Wisłę!Czasowniki ruchu z przedrostkami w czasie przeszłym
    4. Lesson 28Projekt: nasza legendaPowtórka: pary czasowników ruchu, przedrostki i czas przeszły

  8. Unit 8 Tradycje, które lubimy

    wszyscy, każdy, nikt nie; chyba i na pewno; nieść i wieźć; Wigilia, andrzejki, szopki krakowskie i wieczór tradycji

    1. Lesson 29Dwanaście potraw i puste miejsceZaimki wszyscy, każdy, nikt i podwójne przeczenie
    2. Lesson 30Wosk, woda i klucz: andrzejkiCzas przyszły ze słowami na pewno, pewnie, chyba, może
    3. Lesson 31Błyszczące zamki: szopki krakowskieNieść, wieźć, prowadzić i formy z przy- i za-
    4. Lesson 32Projekt: zapraszamy na nasze świętoPowtórka: zaimki, czas przyszły i czasowniki nieść, wieźć

Questions about this lesson

Jak tworzy się narzędnik liczby mnogiej?
Prawie zawsze dodajemy -ami, w każdym rodzaju. Mówimy góry → górami, plecaki → plecakami, jeziora → jeziorami, turysta → turystami. Kilka słów ma końcówkę -mi: przyjaciółmi, ludźmi, dziećmi, a także gośćmi i końmi. Na edio.ai lekcja Morskie Oko: dzień w Tatrach pokazuje obie końcówki w jednym schemacie.
Po jakich przyimkach jest narzędnik?
Po z oraz po między, nad, pod, przed, za. Przyimek z odpowiada na Z kim? Z czym?: z turystami, z plecakami. Pozostałe mówią o miejscu: między górami, nad jeziorami, pod Tatrami, za świerkami. Z narzędnikiem łączą się wtedy, gdy pytamy Gdzie? Przy pytaniu Dokąd? stoi po nich biernik: idziemy nad jezioro.
Które słowa mają w narzędniku liczby mnogiej końcówkę -mi?
Najważniejsze to przyjaciółmi, ludźmi i dziećmi. Do tej grupy należą też gośćmi, końmi, liśćmi i pieniędzmi. Tych form najlepiej uczyć się w całych zwrotach: idę z przyjaciółmi, rozmawiam z ludźmi, spaceruję z dziećmi. Pozostałe słowa, także turyści i koledzy, mają -ami.
Mówi się „między górami” czy „między górach”?
Poprawnie jest między górami, bo po między stoi narzędnik. Forma górach to miejscownik i pojawia się po w, na i o: w górach. Uczniowie mieszają te końcówki, bo obie odpowiadają na pytanie Gdzie? Pomagają pary: w górach, ale między górami; na szlakach, ale nad jeziorami.
„Z przyjaciółmi” czy „z przyjacielami”?
Tylko z przyjaciółmi: tę formę trzeba zapamiętać. Przyjaciel ma w liczbie mnogiej przyjaciele, ale w narzędniku zmienia się środek słowa, a końcówka to -mi. Podobnie ludzie → z ludźmi i dzieci → z dziećmi, a nie z dzieciami. W lekcji Morskie Oko: dzień w Tatrach błąd z przyjacielami zamyka listę w schemacie.
Mówi się „nad jeziorem” czy „nad jezioro”?
Nad jeziorem mówi gdzie, nad jezioro mówi dokąd. Mówimy Odpoczywamy nad jeziorem z narzędnikiem, ale Jedziemy nad jezioro z biernikiem. Tak samo siedzimy pod drzewami i idziemy pod drzewo. Błąd Odpoczywamy nad jeziora powstaje, gdy uczeń przenosi formę z pytania Dokąd? do zdania o miejscu.
Jak powiedzieć po polsku, co zabierasz na wycieczkę w góry?
Najprościej: Biorę plecak z… i rzeczy w narzędniku. Na przykład Biorę plecak z kanapkami i termos z herbatą. Przydają się też słowa szlak, schronisko, polana i potok oraz zasady parku: Śmieci trzeba zabrać do domu. Na edio.ai uczeń odpowiada tak w czacie, w którym koleżanka pyta o wycieczkę.
Jak uczyć narzędnika liczby mnogiej na poziomie A2?
Na jednej sytuacji, w której idzie się z kimś. Wycieczka w góry daje w kilku zdaniach z przyjaciółmi, z plecakami, między górami i nad jeziorami. W lekcji Morskie Oko: dzień w Tatrach uczniowie najpierw słyszą formy w planie wycieczki, a potem uzupełniają tabelę i wiadomość. Plan wycieczki i nagranie ze schroniska czytają wyraźne głosy generowane przez AI.
Jaka gra pomaga opowiadać o miejscach w przyrodzie?
Pudełko z pytaniami, które układają się w krótki przewodnik. Uczeń losuje Jak tam dojechać?, Co tam zobaczysz? albo Z kim tam jechać? i opowiada o miejscu ze swojego kraju. Pudełko otwierają uczniowie w parach albo uczeń z lektorem, także na zajęciach online, a odpowiedzi stają się szkicem pracy domowej.
Czy są interaktywne ćwiczenia z narzędnika liczby mnogiej?
Tak, na przykład tabele form i czaty o wycieczkach. Bez logowania można tu sprawdzić cztery części lekcji: plakat o Morskim Oku, nagranie z planowaniem wycieczki, tabela z formami z kim? z czym? gdzie? do uzupełnienia oraz czat, w którym Sofia pyta o wycieczkę. Koło, pudełko i pozostałe zadania są w pełnej wersji na edio.ai.
Jak napisać krótki przewodnik po cudzie natury?
W czterech krokach: gdzie, jak dojechać, co zobaczysz, rada. Na poziomie A2 wystarczy 50–70 słów i kilka form z -ami i -mi: leży między górami, idziesz między świerkami, ludzie odpoczywają z przyjaciółmi. Radę zaczynają słowa trzeba, można albo nie wolno. Taki tekst jest tu pracą domową, a w lekcji 4 uczniowie piszą jego dłuższą wersję.
Unlock full lesson

Teach this lesson with your students

Book a demoStart free trial

No credit card required