Weź kije! Nordic walking: tryb rozkazujący: weźcie, chodźmy, nie spieszcie się

About this lesson

Lekcja polskiego A2 dla obcokrajowców o trybie rozkazującym w radach: dla grupy (weźcie, pijcie), dla nas (chodźmy) i z przeczeniem (nie siedź), na przykładzie nordic walking w parku nad morzem.

Grammar
Formy wy i my trybu rozkazującego (idźcie, idźmy) tworzone od formy ty, przeczenie z czasownikiem niedokonanym (weź → nie bierz, usiądź → nie siadaj) i proszę z bezokolicznikiem.
Topic
Nordic walking, czyli marsz z kijkami: skąd pochodzi, jak dobrać długość kijków i jak chodzić krok po kroku, jesienią w parku nad morzem.
Activities
Plakat grupy do przeczytania, rozmowa w parku i instrukcje instruktorki, schemat z pięcioma ćwiczeniami, czat z radami dla kolegi i koło z sytuacjami do rad.

What's inside

  1. Chapter 1Rozgrzewka dla głowy

    • PictureUnlock
    • Otwórz pudełko i odpowiedzOpen the boxUnlock
    • Posłuchaj i zapamiętaj słowaVocabularyTry it
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoChoose by pictureUnlock
  2. Chapter 2Czytamy: plakat w parku

    • Przeczytaj plakat: nordic walking w parkuReal-life documentTry it
    • Przeczytaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Przeczytaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizUnlock
  3. Chapter 3Słuchamy: kije nad morzem

    • Posłuchaj: Sofia i Lucas w parku nad morzemListeningTry it
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz odpowiedźQuizUnlock
    • Posłuchaj: pani Marcelina mówi do grupyListeningUnlock
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj pani Marceliny i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
  4. Chapter 4Gramatyka: weźcie, chodźmy, nie spieszcie się!

    • Spójrz na schemat: rady dla grupy i dla nasGrammar schemeTry it
    • Wybierz poprawną formę: ty, wy czy my?Choose the optionUnlock
    • Wypełnij tabelę: ty, wy, myFill in the tableTry it
    • Uzupełnij rady z „nie”. Uwaga na pary!Fill in the gapsUnlock
    • Przeciągnij słowa: rady SofiiDrag and dropUnlock
    • Wybierz poprawną odpowiedźQuizUnlock
  5. Chapter 5Rozmawiamy: dobre rady

    • Wybierz poprawne odpowiedzi: rady dla TomaChatTry it
    • Zakręć kołem i daj radęSpin the wheelUnlock
  6. Chapter 6Praca domowa

    • Uzupełnij wiadomość OlenyFill in the gapsUnlock
    • Dopasuj słowa i definicjeMatchUnlock
    • Napisz wiadomość: rady na zdrowy tydzieńWriting, checked by the teacherUnlock
    • Nagraj odpowiedź: rady dla grupySpeaking, checked by the teacherUnlock

Vocabulary

10 words and phrases from the lesson, each with a picture and audio in edio.

+7 more with pictures and audio in the lessonMore words

  • pięta
  • stopa
  • nakładka
  • asfalt
  • maszerować
  • spieszyć się
  • zapominać

Grammar: tryb rozkazujący: formy wy i my oraz rady z „nie”

Formę ty trybu rozkazującego (idź, weź) uczniowie znają z lekcji 7. Tu dochodzą rady dla grupy i dla nas: do formy ty dodajemy -cie albo -my, więc idź → idźcie, idźmy. Druga część schematu pokazuje rady z nie, w których zwykle stoi czasownik niedokonany: weź, ale nie bierz.

Weźcie kije! Chodźmy! Nie spiesz się!

Rada dla kolegi: ty (weź, idź). Dla grupy: wy (weźcie, idźcie). Dla nas: my (weźmy, idźmy). Rada z „nie”: nie siedź, nie bierzcie.

Ty, wy, my: idź, idźcie, idźmy

Tabela prowadzi osiem czasowników od bezokolicznika przez formę ty do wy i my: pić → pij → pijcie → pijmy, zrobić → zrób → zróbcie → zróbmy. Przy ubrać się widać, że się zostaje: ubierzcie się.

bezokoliczniktywy (grupa)my (ja też)
chodzićchodźchodźciechodźmy
iśćidźidźcieidźmy
wziąćweźweźcieweźmy
pićpijpijciepijmy
spróbowaćspróbujspróbujciespróbujmy
maszerowaćmaszerujmaszerujciemaszerujmy
zrobićzróbzróbciezróbmy
ubrać sięubierz sięubierzcie sięubierzmy się

Nie bierz, nie siadaj: rady z nie

Druga tabela zestawia radę twierdzącą z przeczeniem. Po nie stoi czasownik z pary „proces”, czyli niedokonany: weź → nie bierz, usiądź → nie siadaj, zjedz → nie jedz. Rada pamiętaj ma przeczenie nie zapominaj.

tak (ty)nie (ty)nie (wy)nie (my)
weźnie bierznie bierzcienie bierzmy
usiądźnie siadajnie siadajcienie siadajmy
zjedznie jedznie jedzcienie jedzmy
pamiętajnie zapominajnie zapominajcienie zapominajmy
siedźnie siedźnie siedźcienie siedźmy
spiesz sięnie spiesz sięnie spieszcie sięnie spieszmy się

Przykłady z parku nad morzem

Przykłady dzielą rady według odbiorcy: instruktorka mówi do grupy Weźcie kije, Sofia proponuje Lucasowi Spróbujmy!, a zdanie Nie bierzcie za krótkich kijów! pokazuje dopełniacz po przeczeniu.

  • Pani Marcelina do grupy: Weźcie kije i chodźcie za mną!wy: dwie osoby albo więcej
  • Sofia: Lucas, spróbujmy! Chodźmy razem!my: ja też to robię
  • Sofia: Lucas, nie siedź na ławce!nie + ty
  • Nie bierzcie za krótkich kijów!po „nie”: czego? kijów
  • Nie spieszcie się, to nie jest wyścig!się zostaje
  • Pijcie dużo wody i nie zapominajcie o rozgrzewce.

Jak to zrobić? Proszę + bezokolicznik i błędy

Wskazówka streszcza regułę i dodaje formę grzecznościową: do pana, pani i państwa mówimy Proszę wziąć kije. Lista błędów poprawia nie usiądź, Chodźcie się z nami, Idźmy się na spacer i Sofia i Lucas, weź kije.

Jak to zrobić?

Weź formę ty (idź, weź, otwórz) i dodaj -cie (wy) albo -my (my): idź → idźcie, idźmy. Się zostaje tylko przy czasownikach z się. Po nie w radach zwykle mówimy czasownik z pary „proces” (jak robić, nie zrobić): weź → nie bierz, usiądź → nie siadaj. Do pana, pani, państwa: proszę + bezokolicznik (Proszę wziąć kije).

Typowe błędy

  • Lucas, nie usiądź na zimnej ławce!

    Lucas, nie siadaj na zimnej ławce!

    po nie: proces (siadać)

  • Chodźcie się z nami!

    Chodźcie z nami!

    chodzić: bez się

  • Idźmy się na spacer!

    Idźmy na spacer!

    iść: bez się

  • Sofia i Lucas, weź kije!

    Sofia i Lucas, weźcie kije!

    dwie osoby: wy → -cie

More lessons on this grammar: Tryb rozkazujący lessons and exercises · Aspekt czasownika lessons and exercises

Try the Tryb rozkazujący exercises

Try them yourself: these are the same exercises your students do in edio.

What's in the lesson

  • 13 auto-checked exercises
  • 2 games
  • 2 teacher-checked tasks
  • 1 real-life document
  • 1 grammar scheme
  • 1 set of word cards
  • 2 audio clips
  • 1 picture
  • 2 transcripts

The main objectives of this lesson are to:

  • dać radę grupie formą wy: Weźcie kije i chodźcie za mną!, Pijcie dużo wody.
  • zaproponować coś wspólnego formą my: Spróbujmy!, Chodźmy razem!
  • powiedzieć, czego nie robić, czasownikiem niedokonanym: nie siedź, nie siadaj, nie bierzcie, nie spieszcie się
  • zrozumieć instrukcje krok po kroku: Krok zaczynajcie od pięty, potem cała stopa.
  • napisać wiadomość z radami na zdrowy tydzień: Nie spiesz się i nie zapominaj o rozgrzewce!

To lekcja 15 kursu Polski A2.2 · Ciekawi świata i trzecia w module Zdrowe i szczęśliwe nawyki. Formy ty trybu rozkazującego uczniowie ćwiczyli w lekcji 7 na instrukcjach do aplikacji, a pary aspektowe znają z kursu A2.1. Rady dla grupy na spacerze z kijkami łączą jedno z drugim: weźcie kije, ale nie bierzcie za krótkich. Lekcja 16 to projekt: wyzwanie na siedem dni dla całego mieszkania.

Na rozgrzewkę uczniowie otwierają pudełko z pytaniami o spacery i siedzenie przy komputerze, poznają dziesięć słów, od instruktorki po zapominać, i wybierają słowo do zdjęć. Potem czytają plakat grupy nordic walking. W części ze słuchaniem Sofia namawia Lucasa, żeby nie siedział na ławce, a pani Marcelina daje grupie instrukcje. Po schemacie jest pięć ćwiczeń. Na koniec uczeń doradza Tomowi na czacie, a w parach uczniowie kręcą kołem z sytuacjami, w których trzeba dać radę.

Praca domowa ma cztery zadania. Wiadomość Oleny z radami dla Toma i Kuby oraz dopasowanie definicji są sprawdzane automatycznie. Wiadomość z radami dla przyjaciela albo przyjaciółki i nagranie z radami dla grupy, w roli instruktora lub instruktorki, ocenia nauczyciel.

Grammar:
tryb rozkazujący: wy i my · chodźcie, weźcie, pijcie · chodźmy, idźmy, spróbujmy · nie + czasownik niedokonany · nie siedź, nie spiesz się
Topic:
nordic walking · zdrowe nawyki · sport · park nad morzem · dobre rady

Teaching tips

  • Zacznij od formy ty: napisz na tablicy idź, weź, pij i dopisuj do nich -cie i -my razem z grupą. Uczniowie widzą, że nowe formy nie wymagają nowej odmiany.
  • Wydawaj polecenia całej klasie: Wstańcie!, Otwórzcie książki!, Nie patrzcie w telefony!. Potem niech każda osoba wyda jedno polecenie grupie i zaproponuje jedną rzecz z -my.
  • Wytłumacz przeczenie przez proces: weź to jedna czynność, a nie bierz zakazuje jej w ogóle. Pokaż pary z drugiej tabeli i poproś o własne rady z nie dla osoby z ławki obok.
  • Zapisuj rady z koła na tablicy: po każdej sytuacji dopisz jedną radę dla ty, jedną dla wy i jedną z nie. Gotowa lista przyda się do pisemnej pracy domowej.

Liked it?

Teach the whole lesson in edio

25 exercises in 6 chapters, ready to teach. edio is an online platform for language schools and teachers: ready-made interactive lessons, live classes, homework and student progress in one place.

  1. Start a free trial

    7 days, no credit card.

  2. Open the lesson

    Find it in the library of 621 ready lessons. Teach it as it is, or copy any chapter into your own lessons.

  3. Teach it live or as homework

    Students work in their own accounts, in sync with you during the lesson, and the practice exercises check themselves.

The whole course: Polski A2.2 · Ciekawi świata

Drugi kurs poziomu A2: 32 lekcje polskiego dla obcokrajowców po A2.1, bez słowa tłumaczenia. Współlokatorzy z kamienicy na Pradze odkrywają krzywe sosny pod Gryfinem, ratowników TOPR, koronki z Koniakowa, świstaki w Tatrach i andrzejki. Po kursie uczniowie opiszą przyrodę i ludzi w liczbie mnogiej, napiszą instrukcję krok po kroku, dadzą znajomym dobrą radę, grzecznie o coś poproszą w sklepie i w e-mailu, a na koniec opowiedzą legendę. Każdy moduł zamyka projekt, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.See the course

  1. Unit 1 Cuda natury

    wydmy, widzę sosny, w lasach, między górami; Łeba, Krzywy Las, Morskie Oko i projekt: miniprzewodnik

    1. Lesson 1Wydmy, które wędrująMianownik liczby mnogiej: to jest wydma, to są wydmy
    2. Lesson 2Dlaczego sosny są krzywe?Biernik i miejscownik liczby mnogiej: widzę sosny, jestem w lasach
    3. Lesson 3Morskie Oko: dzień w TatrachNarzędnik liczby mnogiej: z kim? z czym? gdzie?
    4. Lesson 4Projekt: miniprzewodnik po cudach naturyLiczba mnoga w czterech przypadkach: powtórka modułu
  2. Unit 2 Sprytna technologia

    dużo paczek, programiści i graficy, pobierz i kliknij; paczkomaty, studio gier, mObywatel i projekt: instrukcja

    1. Lesson 5Paczkomat na każdym roguDopełniacz liczby mnogiej: dużo paczek, kilka aplikacji
    2. Lesson 6Twórcy WiedźminaLiczba mnoga męskoosobowa: programiści czy programistki?
    3. Lesson 7Pobierz, otwórz, kliknij: mObywatel krok po krokuTryb rozkazujący: pobierz, otwórz, kliknij!
    4. Lesson 8Projekt: instrukcja krok po krokuPowtórka modułu: dużo ikon, programiści, dotknij ekranu
  3. Unit 3 Bohaterowie na co dzień

    dzielni ratownicy, dwóch ratowników i pięć psów, pomagamy dzieciom; TOPR, psy ratownicze, Doktorzy Clowni i tablica podziękowań

    1. Lesson 9Bohaterowie Tatr: TOPRLiczba mnoga przymiotników: rodzaj męskoosobowy i ci
    2. Lesson 10Dwóch ratowników i pięć mądrych psówLiczebniki z rzeczownikami: dwa psy, pięć psów, dwóch ratowników
    3. Lesson 11Kolorowe nosy w szpitaluCelownik liczby mnogiej: zawsze -om
    4. Lesson 12Projekt: bohaterowie z sąsiedztwaPowtórka: przymiotniki, liczebniki i celownik w liczbie mnogiej
  4. Unit 4 Zdrowe i szczęśliwe nawyki

    jak często, kąpię się i rozgrzewam się, chodźcie i nie siedź; Puszcza Kampinoska, morsy, nordic walking i wyzwanie

    1. Lesson 13Weekend w Puszczy KampinoskiejJak często? Przysłówki częstotliwości i wyrażenia z razy
    2. Lesson 14Kąpię się w morzu w lutym!Czasowniki zwrotne: kąpię się, ubieram się, cieszę się
    3. Lesson 15 · you're hereWeź kije! Nordic walkingTryb rozkazujący: formy wy i my oraz rady z „nie”
    4. Lesson 16Projekt: wyzwanie na siedem dniPowtórka: jak często, czasowniki z się i rady dla grupy
  5. Unit 5 Styl dawniej i dziś

    kolorowe wzory, z czerwonymi sercami, chciałabym tę koronkę, podobny do statku; strój góralski, Gdynia i stoisko na jarmarku

    1. Lesson 17Serca na spodniach: strój góralskiPrzymiotnik w liczbie mnogiej: -e, -ych, -ymi
    2. Lesson 18Chciałabym tę koronkę! KoniakówTryb przypuszczający: chciałbym, chciałabym, wolałbym
    3. Lesson 19Statki na lądzie: modernizm w GdyniTaki sam jak, podobny do, inny niż
    4. Lesson 20Projekt: nasze stoisko na jarmarkuPowtórka modułu Styl dawniej i dziś
  6. Unit 6 Szkoła na świecie

    znam tych uczniów, bardziej interesujący, czy mogłaby pani pomóc; polskie oceny, Dzień Edukacji Narodowej, Erasmus+ i gazetka

    1. Lesson 21Od jedynki do szóstki: oceny w szkoleBiernik liczby mnogiej: tych uczniów, te nauczycielki
    2. Lesson 22Kwiaty dla nauczycieliStopniowanie opisowe: bardziej, mniej, najbardziej
    3. Lesson 23Semestr w Polsce z Erasmusem+Grzeczne pytania: czy mógłby Pan, mogłaby Pani?
    4. Lesson 24Projekt: szkoła u nas i u wasPowtórka modułu Szkoła na świecie
  7. Unit 7 Niesamowite zwierzęta

    pływać czy płynąć, wychodzi z nory, wyszedł i uciekł; zoo we Wrocławiu, świstaki, Smok Wawelski i własna legenda

    1. Lesson 25Hipopotamy i pingwiny we WrocławiuPływać czy płynąć, latać czy lecieć, chodzić czy iść
    2. Lesson 26Gwiżdże! Świstaki i kozice w TatrachCzasowniki ruchu z przedrostkami w czasie teraźniejszym
    3. Lesson 27Smok Wawelski wypił Wisłę!Czasowniki ruchu z przedrostkami w czasie przeszłym
    4. Lesson 28Projekt: nasza legendaPowtórka: pary czasowników ruchu, przedrostki i czas przeszły
  8. Unit 8 Tradycje, które lubimy

    wszyscy, każdy, nikt nie; chyba i na pewno; nieść i wieźć; Wigilia, andrzejki, szopki krakowskie i wieczór tradycji

    1. Lesson 29Dwanaście potraw i puste miejsceZaimki wszyscy, każdy, nikt i podwójne przeczenie
    2. Lesson 30Wosk, woda i klucz: andrzejkiCzas przyszły ze słowami na pewno, pewnie, chyba, może
    3. Lesson 31Błyszczące zamki: szopki krakowskieNieść, wieźć, prowadzić i formy z przy- i za-
    4. Lesson 32Projekt: zapraszamy na nasze świętoPowtórka: zaimki, czas przyszły i czasowniki nieść, wieźć

Questions about this lesson

Jak tworzy się tryb rozkazujący?
Formę ty tworzymy od formy oni bez końcówki: czytają → czytaj, piszą → pisz, idą → idź. Formę wy tworzymy, dodając -cie (czytajcie, idźcie), a formę my, dodając -my (czytajmy, idźmy). Do pana i pani używamy zwykle proszę z bezokolicznikiem: Proszę usiąść.
Kiedy używamy trybu rozkazującego?
Gdy prosimy, radzimy, zapraszamy albo wydajemy polecenie. W instrukcji mówimy Otwórz aplikację, w radzie Pij dużo wody, w zaproszeniu Chodźcie z nami!. Forma my brzmi jak propozycja: Spróbujmy!, Chodźmy razem!. Lekcja Weź kije! Nordic walking pokazuje tryb rozkazujący właśnie w radach o ruchu na świeżym powietrzu.
„Nie weź” czy „nie bierz”?
Nie bierz: po nie stoi zwykle czasownik niedokonany. Tak samo usiądź, ale nie siadaj, zjedz, ale nie jedz, weźcie, ale nie bierzcie. Przeczenie z czasownikiem dokonanym bywa ostrzeżeniem: Nie zapomnij kluczy! znaczy „uważaj, żeby nie zapomnieć”. W lekcji o nordic walking druga tabela schematu zestawia sześć rad z ich przeczeniem.
Jaka jest różnica między „chodźcie” a „chodźmy”?
Chodźcie mówimy do grupy, chodźmy, gdy też idziemy. Forma na -cie to polecenie albo zaproszenie dla innych: Chodźcie za mną!. Forma na -my obejmuje także osobę, która mówi: Chodźmy razem do parku!. Tak samo działają pary spróbujcie i spróbujmy albo weźcie i weźmy.
Kiedy w trybie rozkazującym jest „się”?
Tylko wtedy, gdy sam czasownik ma się. Mówimy nie spieszcie się, ubierzcie się, rozgrzejcie się, bo w bezokoliczniku jest spieszyć się, ubrać się, rozgrzać się. Czasowniki chodzić i iść nie mają się, dlatego Chodźcie się z nami i Idźmy się na spacer są błędne. Oba te błędy są na liście w schemacie lekcji.
Jak dać komuś radę po polsku?
Najprościej trybem rozkazującym, a łagodniej zwrotem Może spróbuj…. Do kolegi mówimy Rób przerwy albo Nie siedź cały dzień przy komputerze, do grupy Pijcie dużo wody. Do pana lub pani pasuje Proszę spróbować…. W czacie z tej lekcji uczeń daje takie rady koledze, który cały tydzień siedzi przy komputerze.
Jak mówić po polsku o nordic walking?
Przydają się słowa kijki, maszerować, krok i pięta. Kijki stawiamy z tyłu, blisko ciała, a krok zaczynamy od pięty, potem stawiamy całą stopę. Na asfalcie na kijki zakłada się gumowe nakładki. Długość kijków liczy się ze wzrostu: wzrost razy 0,68, czyli przy 180 cm kijki mają około 120 cm.
Jak uczyć form „wy” i „my” na poziomie A2?
Od formy ty, którą uczniowie już znają. Wystarczy dopisać -cie albo -my i od razu użyć nowych form w poleceniach dla całej klasy. Przeczenie lepiej wprowadzić osobno, bo wymaga zmiany czasownika na niedokonany. W lekcji Weź kije! Nordic walking każde zdanie ćwiczenia mówi, kto mówi i do kogo, żeby uczeń mógł wybrać wy albo my.
Jaka gra pomaga ćwiczyć tryb rozkazujący?
Koło z sytuacjami, w których trzeba komuś coś doradzić. Uczeń losuje na przykład kolegów, którzy piją dużo kawy i mało wody, albo przyjaciół przed wędrówką po puszczy, i daje rady: Pijcie więcej wody!, Weźcie termos!. W tej lekcji koło ma osiem takich sytuacji, a gra dobrze działa w parach i w małych grupach.
Czy są interaktywne ćwiczenia z trybu rozkazującego?
Tak, a formy wy i my dobrze utrwala tabela. Na tej stronie bez konta działają cztery części lekcji: plakat grupy nordic walking w parku, nagranie rozmowy Sofii i Lucasa nad morzem, tabela form ty, wy, my do uzupełnienia oraz czat z radami dla Toma. Schemat, koło i pozostałe ćwiczenia są częścią pełnej lekcji na edio.ai.
Czy rady po polsku można ćwiczyć z jednym uczniem online?
Tak, w scenkach, w których lektor potrzebuje rady. Uczeń mówi raz do jednej osoby (nie siedź), raz do grupy (nie siedźcie), a propozycje kończy formą my. Czat z Tomem uczeń przechodzi sam na swoim koncie, a nagranie z pracy domowej, w którym doradza całej grupie, nauczyciel odsłuchuje przed kolejnymi zajęciami.

Teach this lesson with your students

No credit card required