Sign up for freeSign up

Lalki, które zdobyły Oscara: przez rok czy w rok: aspekt i określenia czasu

Lekcja polskiego B1 dla obcokrajowców o aspekcie czasownika z określeniami czasu: jak długo trwała praca, a w ile czasu była gotowa, przy zawodach z planu filmu animowanego.

Grammar
Jak długo?: przez i niedokonany (pracowali przez wiele miesięcy). W ile czasu?: w i dokonany (zrobił lalkę w trzy dni). Do tego od kiedy? do kiedy? z dopełniaczem i codziennie robił.
Topic
„Piotruś i wilk”, film lalkowy nakręcony w łódzkim studiu Se-ma-for, który w 2008 roku zdobył Oscara. Uczniowie poznają pracę animatora, scenografa i kompozytora.
Activities
Artykuł o powstaniu filmu, rozmowa Sofii i Lucasa i audycja z animatorem na emeryturze, schemat z czterema ćwiczeniami, czat o pracy marzeń i koło z pytaniami.

What's inside

  1. Chapter 1Praca marzeń: zaczynamy!

    • PictureUnlock
    • Otwórz pudełko i odpowiedzOpen the boxUnlock
    • Posłuchaj i zapamiętaj słowaVocabularyTry it
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoChoose by pictureUnlock

  2. Chapter 2Czytamy: jak powstał film?

    • Przeczytaj artykuł: jak powstał „Piotruś i wilk”?ArticleUnlock
    • Przeczytaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Przeczytaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizUnlock

  3. Chapter 3Słuchamy: ludzie za kamerą

    • Posłuchaj: Sofia i Lucas rozmawiają o filmieListeningTry it
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz odpowiedźQuizUnlock
    • Posłuchaj audycji: pan Kordian o swojej pracyListeningUnlock
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock

  4. Chapter 4Gramatyka: przez rok czy w rok?

    • Spójrz na schemat: jak długo? w ile czasu?Grammar schemeTry it
    • Wybierz poprawną opcję: przez czy w?Choose the optionUnlock
    • Uzupełnij zdania: wybierz aspekt i napisz formęFill in the gapsTry it
    • Wypełnij tabelę: proces i rezultatFill in the tableUnlock
    • Wybierz poprawną odpowiedź na pytanieQuizUnlock

  5. Chapter 5Rozmawiamy: twoja praca marzeń

    • Wybierz poprawne odpowiedzi: Tekla pyta o pracę marzeńChatTry it
    • Zakręć kołem: praca marzeńSpin the wheelUnlock

  6. Chapter 6Praca domowa

    • Przeciągnij słowa: wiadomość ze studia animacjiDrag and dropUnlock
    • Dopasuj słowa i definicjeMatchUnlock
    • Napisz post na forum: praca marzeńWriting, checked by the teacherUnlock
    • Nagraj odpowiedź: moja pasjaSpeaking, checked by the teacherUnlock

24 exercises in 6 chapters. Start a 7-day free trial to open all of them, copy any part into your own lessons, and teach the lesson live.

Film animowany i zawody po polsku

12 words and phrases from the lesson, each with a picture and audio in edio.

+9 more with pictures and audio in the lessonMore words

  • dekoracje
  • scenograf
  • studio filmowe
  • cierpliwość
  • pasja
  • umiejętności
  • zdobyć nagrodę
  • projektować / zaprojektować
  • poruszać / poruszyć

Grammar: aspekt i czas: przez rok czy w rok?

Ta lekcja wraca do aspektu z nowej strony i łączy go z określeniami czasu. Uczeń najpierw sprawdza, o co pyta zdanie. Jak długo? to proces i niedokonany, w ile czasu? to rezultat i dokonany. Schemat dodaje od kiedy? do kiedy? oraz zwyczaj z codziennie, a przyimek przy liczbie dni podpowiada aspekt.

Jak długo? W ile czasu? Aspekt i czas

Aspekt niedokonany (Co robił?) mówi o procesie: jak długo trwał. Aspekt dokonany (Co zrobił?) mówi o rezultacie: w ile czasu był gotowy.

Pięć pytań o czas

Tabela łączy pytanie, aspekt i formę określenia czasu. Animator robił to ujęcie przez trzy dni i zrobił to ujęcie w trzy dni różnią się tylko przyimkiem i aspektem. Do tego od 1975 do 1987 roku z dopełniaczem, codziennie robił i wynik z liczbą: zrobiło 104 odcinki.

pytanieaspektjak mówimy?przykład
Jak długo? Ile czasu?niedokonany: proces(przez) + biernik: przez godzinę, przez dwa dniAnimator robił to ujęcie przez trzy dni.
W ile dni? W ile czasu?dokonany: rezultatw + biernik: w godzinę, w dwa dni, w tydzieńAnimator zrobił to ujęcie w trzy dni.
Od kiedy? Do kiedy?niedokonany: procesod / do + dopełniacz: od września, do 1987 rokuStudio robiło serial od 1975 do 1987 roku.
Jak często?niedokonany: zwyczajcodziennie, co tydzień, rocznieAnimator codziennie robił 15 sekund filmu.
Ile? Jaki wynik?dokonany: rezultatliczba: 104 odcinki, 420 ujęćStudio zrobiło 104 odcinki.

Pary z przedrostkami

Osiem par pokazuje najczęstszy sposób tworzenia formy dokonanej, czyli przedrostek: robić / zrobić, kręcić / nakręcić, pisać / napisać, czytać / przeczytać, uczyć się / nauczyć się. Wyjątkiem jest oglądać / obejrzeć, gdzie zmienia się cały temat.

niedokonany: co robił?dokonany: co zrobił?
robićzrobić
kręcić (film)nakręcić
budowaćzbudować
pisaćnapisać
czytaćprzeczytać
rysowaćnarysować
oglądaćobejrzeć
uczyć sięnauczyć się

„Przez” można opuścić, „w” nie

Wskazówka mówi, że pracowali pięć lat znaczy to samo co pracowali przez pięć lat, ale w zdaniu zrobili to w pięć dni przyimek musi zostać. Ostrzega też przed za dwa dni, które wskazuje moment w przyszłości. Przykłady dodają od rana do wieczora.

Uwaga!

„Przez” możesz opuścić: Pracowali (przez) pięć lat. „W” zostaje: Zrobili to w pięć dni. Nie myl „w” i „za”: za dwa dni = dwa dni od dzisiaj, w przyszłości: Film będzie gotowy za dwa dni.

Przykłady

  • Animatorzy pracowali nad filmem przez wiele miesięcy.jak długo? → proces
  • Pan Kordian zrobił nową lalkę w trzy dni.w ile dni? → rezultat
  • Od kiedy pracujesz w studiu? – Od września.od września do dziś → czas teraźniejszy
  • Pracujemy od rana do wieczora.od / do + dopełniacz
  • Animator codziennie robił 15 sekund filmu, a studio zrobiło 104 odcinki.zwyczaj ↔ rezultat

Typowe błędy

Lista poprawia pracowali w pięć lat, nakręcili ten film przez rok, codziennie zrobił 15 sekund filmu i od rano do wieczór. Ostatni błąd przypomina, że po od i do stoi dopełniacz.

  • Pracowali nad filmem w pięć lat.

    Pracowali nad filmem przez pięć lat.

    proces → przez

  • Nakręcili ten film przez rok.

    Nakręcili ten film w rok.

    rezultat → w (albo: kręcili przez rok)

  • Codziennie zrobił 15 sekund filmu.

    Codziennie robił 15 sekund filmu.

    zwyczaj → niedokonany

  • Pracowałam od rano do wieczór.

    Pracowałam od rana do wieczora.

    od / do + dopełniacz

More lessons on this grammar: Aspekt czasownika lessons and exercises

Try the Aspekt czasownika exercises

Try them yourself: these are the same exercises your students do in edio.

More exercises

What's in the lesson

  • 12 auto-checked exercises
  • 2 games
  • 2 teacher-checked tasks
  • 1 article
  • 1 grammar scheme
  • 1 set of word cards
  • 2 audio clips
  • 1 picture
  • 2 transcripts

The main objectives of this lesson are to:

  • powiedzieć, jak długo trwała praca: Animatorzy pracowali nad filmem przez wiele miesięcy.
  • powiedzieć, w ile czasu coś było gotowe: Pan Kordian zrobił nową lalkę w trzy dni.
  • odpowiedzieć na pytania Od kiedy? i Do kiedy?: Pracuję w studiu od września., Studio robiło serial do 1987 roku.
  • opowiedzieć o swojej pasji i pracy marzeń: Gram na pianinie od dziecka. Codziennie ćwiczę przez dwie, trzy godziny.
  • nazwać zawody i cechy potrzebne przy filmie: animator, scenograf, cierpliwość, umiejętności

To lekcja 5 kursu Polski B1.1 · Historie w podróży i początek modułu Praca marzeń. Pary aspektowe uczniowie ćwiczyli w lekcjach 1–4, a przez trzy tygodnie i w trzy tygodnie spotkali już w lekcji 30 kursu A2.1. Opowieść o filmie lalkowym dobrze pasuje do określeń czasu, bo animacja poklatkowa to praca liczona w dniach i miesiącach. Lekcja 6 wprowadza tryb przypuszczający: gdybym robiła gry….

Lekcja zaczyna się od pudełka z pytaniami o pracę marzeń i dwunastu słów ze zdjęciami, od animatora po poruszać / poruszyć. Uczniowie czytają artykuł o tym, jak powstał „Piotruś i wilk”, z ramką o Misiu Uszatku. W części ze słuchaniem Sofia i Lucas rozmawiają o filmie, a pan Kordian, animator na emeryturze, opowiada w radiu o swojej pracy. Po schemacie są cztery ćwiczenia. Potem uczeń odpowiada na czacie Tekli, a grupa kręci kołem z pytaniami o pasje i pracę marzeń.

Praca domowa ma cztery zadania. Wiadomość ze studia animacji z przeciąganiem słów i dopasowanie definicji są sprawdzane automatycznie. Post na forum o pracy marzeń i nagranie o własnej pasji ocenia nauczyciel.

Grammar:
aspekt · przez + czas: niedokonany · w + czas: dokonany · od kiedy? do kiedy? · codziennie: zwyczaj
Topic:
praca · praca marzeń · animacja · film · Łódź · Se-ma-for

Teaching tips

  • Zadaj dwa pytania o jedną sytuację: Jak długo robiłeś lalkę? i W ile dni zrobiłeś lalkę? Uczniowie słyszą, że zmieniają się przyimek i aspekt, a liczba dni zostaje ta sama.
  • Pokaż różnicę między „w” i „za” na kalendarzu: w dwa dni to czas pracy, za dwa dni to dzień w przyszłości. Ta pomyłka wraca w quizie, więc warto o niej uprzedzić.
  • Policz klatki razem z grupą: animator porusza lalkę 24–25 razy na sekundę filmu. Poproś uczniów o obliczenie, ile ruchów to minuta, i o podanie wyniku formą dokonaną.
  • Przygotuj koło do pracy marzeń: przed losowaniem zapisz na tablicy od…, przez… i w…. Każda odpowiedź powinna zawierać przynajmniej jedno z tych określeń.

Liked it?

Teach the whole lesson in edio

24 exercises in 6 chapters, ready to teach. edio is an online platform for language schools and teachers: ready-made interactive lessons, live classes, homework and student progress in one place.

  1. Start a free trial

    7 days, no credit card.

  2. Open the lesson

    Find it in the library of 621 ready lessons. Teach it as it is, or copy any chapter into your own lessons.

  3. Teach it live or as homework

    Students work in their own accounts, in sync with you during the lesson, and the practice exercises check themselves.

Teach it free for 7 days

The whole course: Polski B1.1 · Historie w podróży

32 lekcje polskiego na poziomie B1, w całości po polsku, dla uczniów po kursach A2. Sześcioro współlokatorów z warszawskiej Pragi podróżuje po Polsce i rozmawia o pracy, kosmosie, internecie, filmach, ekologii, sporcie i tajemnicach przeszłości. Po kursie uczniowie opowiadają historie z dobrze dobranym aspektem, mówią, co myślą, wyobrażają sobie, co by było, gdyby…, przytaczają cudze słowa i prowadzą oficjalną rozmowę na „Pan” i „Pani”. Zamiast tłumaczeń są zdjęcia i definicje po polsku, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.See the course

  1. Unit 1 Podróżuj mądrze

    Green Velo, DiscoverEU, schronisko w Tatrach, pociągi wracają do Rypina; aspekt w opowieści, w planach i przy rezerwacji

    1. Lesson 12000 kilometrów na rowerze: Green VeloAspekt w czasie przeszłym: proces czy wynik?
    2. Lesson 2Bilet na Europę w wieku 18 latAspekt w czasie teraźniejszym i przyszłym
    3. Lesson 3Łóżko nad chmurami: schronisko w Pięciu StawachAspekt w prośbach i rezerwacjach
    4. Lesson 4Dobre wiadomości: podróże mądre i zielonePowtórka modułu Podróżuj mądrze: aspekt w trzech rolach

  2. Unit 2 Praca marzeń

    lalki z Se-ma-fora, studio gier, CV i rozmowa kwalifikacyjna; przez rok czy w rok, gdybym…, pytania na Pan / Pani

    1. Lesson 5 · you're hereLalki, które zdobyły OscaraAspekt i czas: przez rok czy w rok?
    2. Lesson 6Gdybym robiła gry…Tryb przypuszczający: gdybym…, zrobiłbym / zrobiłabym…
    3. Lesson 7Zdjęcie, umiejętności i klauzula RODOPan, Pani, Państwo w pytaniach
    4. Lesson 8Dobre wiadomości: nowa praca, nowa drogaPowtórka modułu Praca marzeń: czas, gdyby i formy grzecznościowe

  3. Unit 3 Kosmos i odkrycia

    Kopernik w Toruniu, polskie eksperymenty na orbicie, planety Wolszczana, astrofotografia; który we wszystkich przypadkach

    1. Lesson 9Człowiek, który poruszył ZiemięZaimek który w mianowniku: astronom, który…
    2. Lesson 10Eksperymenty, które poleciały na orbitęKtóry we wszystkich przypadkach: misja, w której…
    3. Lesson 11Planety wokół martwej gwiazdyKtóry w definicjach i daty na głos
    4. Lesson 12Dobre wiadomości: polskie oczy na niebiePowtórka: który, która, które i daty

  4. Unit 4 Życie online

    kto pisze Wikipedię, bezpieczne hasła, e-sport w Katowicach, pomoc w sieci; myślę, że…, żeby, nie sądzę, żeby…

    1. Lesson 13Kto pisze polską Wikipedię?Zdania z że i czy: myślę, że… nie wiem, czy…
    2. Lesson 14Żeby było bezpiecznieSpójnik żeby: cel, życzenie i prośba
    3. Lesson 15Czy e-sport to sport? Zapytaj KatowiceWyrażanie opinii: uważam, że… / nie sądzę, żeby…
    4. Lesson 16Dobre wiadomości: dobro w sieciPowtórka: że, czy, żeby i opinie

  5. Unit 5 Ekran i książka

    Szkoła Filmowa w Łodzi, Twój Vincent, Solaris Lema, polskie sukcesy na ekranie; mowa zależna i recenzja

    1. Lesson 17Gdzie uczą się wielcy reżyserzyAspekt w biografii: kręcił czy nakręcił?
    2. Lesson 18Film z obrazów olejnychMowa zależna: powiedziała, że…, zapytała, czy…, poprosiła, żeby…
    3. Lesson 19Solaris: ocean, który myśli?Autor pisze, że… Według autora…: mowa zależna w tekście
    4. Lesson 20Dobre wiadomości: polskie historie na ekraniePowtórka modułu Ekran i książka: aspekt i mowa zależna

  6. Unit 6 Zielone życie

    pięć pojemników na odpady, łąki kwietne, system kaucyjny, farmy wiatrowe na Bałtyku; rzeczowniki odczasownikowe: segregowanie, koszenie, oddawanie

    1. Lesson 21Żółty, niebieski, zielony, brązowy, czarnyRzeczownik odczasownikowy: segregowanie, zbieranie, mycie
    2. Lesson 22Mniej koszenia, więcej pszczółKoszenie, sadzenie, podlewanie i żeby
    3. Lesson 23Oddaj butelkę!Rzeczownik odczasownikowy w instrukcjach: oddawanie, oddanie
    4. Lesson 24Dobre wiadomości: każdego dnia bardziej zielonoPowtórka modułu Zielone życie: rzeczowniki odczasownikowe i żeby

  7. Unit 7 Sportowe chwile

    Euro 2012, skoki narciarskie, konferencja prasowa mistrzyni, szermierka na wózkach; wołacz, Szanowni Państwo, mowa zależna w relacji prasowej

    1. Lesson 25Euro 2012: dwóch gospodarzy, jedna imprezaZdania z „który” i aspekt w opowieści o przeszłości
    2. Lesson 26Panie Kamilu, jak się lata?Wołacz i formy grzecznościowe
    3. Lesson 27Konferencja prasowa z mistrzyniąPytania na Pan / Pani / Państwo i mowa zależna w relacji
    4. Lesson 28Dobre wiadomości: fair play i nowi bohaterowiePowtórka: który, aspekt, wołacz i mowa zależna

  8. Unit 8 Tajemnice i zaginione światy

    Biskupin, rękopis Wojnicza, skamieniałości z Krasiejowa, moneta znaleziona w Czersku; gdybyśmy…, możliwe, że…, naukowcy twierdzą, że…

    1. Lesson 29Wioska ukryta w jeziorzeZdania przydawkowe z „który” w historii odkrycia
    2. Lesson 30Gdybyśmy umieli to przeczytać…Tryb przypuszczający w liczbie mnogiej i zgadywanie
    3. Lesson 31Detektywi skamieniałości w KrasiejowieNaukowcy twierdzą, że… Nie wiadomo, czy…
    4. Lesson 32Dobre wiadomości: tajemnice przeszłościPowtórka: który, tryb przypuszczający i według

Questions about this lesson

Kiedy „przez” łączy się z aspektem niedokonanym, a kiedy „w” z dokonanym?
Przez przy procesie, w przy gotowym wyniku. Pracowali nad filmem przez pięć lat opisuje, jak długo trwała praca, więc czasownik jest niedokonany. Zrobił lalkę w trzy dni mówi, ile czasu zajęło osiągnięcie wyniku, więc czasownik jest dokonany. Oba przyimki łączą się tu z biernikiem: przez godzinę, w godzinę.
„Przez rok” czy „w rok”?
Kręcili przez rok, ale nakręcili w rok. Pierwsze zdanie opisuje rok pracy, drugie mówi, że po roku film był gotowy. Błędne są połączenia nakręcili ten film przez rok i pracowali w pięć lat, bo przyimek nie pasuje do aspektu. Ta para dała nazwę rozdziałowi gramatycznemu w lekcji Lalki, które zdobyły Oscara na edio.ai.
Czy można powiedzieć „pracowałem pięć lat” bez „przez”?
Tak, przy procesie przyimek przez można opuścić. Pracowałem pięć lat i Pracowałem przez pięć lat znaczą to samo. Przyimka w nie wolno opuścić: poprawne jest tylko Zrobiłem to w pięć dni, a nie Zrobiłem to pięć dni. Tę różnicę pokazuje wskazówka w schemacie lekcji.
Od kiedy, do kiedy: jaki przypadek po „od” i „do”?
Po od i do zawsze stoi dopełniacz. Mówimy od rana do wieczora, od września, do 1987 roku, a nie od rano do wieczór. Gdy czynność trwa do dziś, po polsku używamy czasu teraźniejszego: Pracuję w studiu od września. Przy czynności zakończonej jest czas przeszły, zwykle niedokonany: Studio robiło serial od 1975 do 1987 roku.
„W dwa dni” czy „za dwa dni”?
W mierzy czas pracy, za wskazuje przyszłość. Animator zrobił scenę w dwa dni znaczy, że praca trwała dwa dni. Film będzie gotowy za dwa dni znaczy, że licząc od dziś, po dwóch dniach. Uczniowie mylą te przyimki, bo na przykład po angielsku oba zdania mają „in two days”. W lekcji Lalki, które zdobyły Oscara forma z za pojawia się w quizie jako błędna odpowiedź.
„Codziennie zrobił” czy „codziennie robił”?
Poprawnie: codziennie robił, bo codziennie opisuje zwyczaj. Czynność powtarzana wymaga niedokonanego: Animator codziennie robił 15 sekund filmu. Forma dokonana pasuje do wyniku z liczbą, który podsumowuje całość: Studio zrobiło 104 odcinki. Oba zdania mogą stać obok siebie w jednej opowieści.
Jak opowiedzieć po polsku o swojej pasji i pracy marzeń?
Powiedz, od kiedy, jak często i z jakim wynikiem. Na przykład: Gram na gitarze od trzech lat. Codziennie ćwiczę przez pół godziny. Pierwszej piosenki nauczyłem się w dwa tygodnie. Przydają się słowa pasja, umiejętności, cierpliwość i zwrot praca marzeń. W tej lekcji uczniowie mówią o tym przy kole z pytaniami i w nagraniu do domu.
Jak uczyć aspektu z określeniami czasu na poziomie B1?
Zestawiaj pary zdań, które różnią się tylko przyimkiem i aspektem. Robił lalkę przez tydzień i Zrobił lalkę w tydzień pokazują, że ten sam czas można opisać jako proces albo jako wynik. Dobrze działa temat pracy rzemieślniczej, w której liczy się i trwanie, i efekt. W lekcji Lalki, które zdobyły Oscara takie pary wypełniają tabelę z kolumnami: proces i rezultat.
Jaka praca domowa pasuje do tematu pracy marzeń?
Post na forum o pracy, której uczeń chciałby spróbować. Pytania prowadzą przez umiejętności potrzebne w tym zawodzie i przez to, czego uczeń już się nauczył, więc naturalnie pojawiają się zwroty typu przez trzy miesiące i w jeden weekend. W tej lekcji post i nagranie o pasji ocenia nauczyciel.
Czy są interaktywne ćwiczenia z aspektu czasownika?
Tak, na przykład z wyborem między przez a w. W lekcji Lalki, które zdobyły Oscara uczniowie wybierają przyimek, wpisują formę czasownika, wypełniają tabelę i odpowiadają na pytania o czas. Na tej stronie można wypróbować trzy części lekcji: rozmowę Sofii i Lucasa o filmie, zdania z aspektem do uzupełnienia i czat z Teklą o pracy marzeń.
Unlock full lesson

Teach this lesson with your students

Book a demoStart free trial

No credit card required