Sign up for freeSign up

Projekt: wieczór nieprzetłumaczalnych słów – powtórka frazeologizmów i stylów, wystąpienie o idiomie

Lekcja polskiego B2 dla obcokrajowców, która powtarza frazeologizmy i trzy style wypowiedzi, a potem prowadzi ucznia do własnego wystąpienia o idiomie z jego języka i polskim odpowiedniku.

Grammar
Powtórka działu Język i komunikacja: stała forma idiomów (w bawełnę, gruszki na wierzbie), związki z częściami ciała (złote ręce, nie stracił głowy) i trzy style (Dobry wieczór Państwu, dokonać rezerwacji).
Topic
Kawiarnia językowa w bibliotece urządza wieczór nieprzetłumaczalnych słów: czworo współlokatorów przedstawia idiomy z hiszpańskiego, ukraińskiego, angielskiego i portugalskiego oraz ich polskie odpowiedniki.
Activities
Plakat z programem i wstęp prowadzącej, nagranie próby wystąpienia, rozdział powtórkowy z pięcioma zadaniami, szablon własnego wystąpienia, wybór zdań do jego części i czat z prowadzącą.

What's inside

  1. Chapter 1Na start: słowa bez tłumaczenia

    • PictureUnlock
    • Otwórz pudełko i odpowiedz: idiomy i wystąpieniaOpen the boxUnlock
    • Posłuchaj i zapamiętaj nowe słowaVocabularyTry it
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoChoose by pictureUnlock

  2. Chapter 2Czytamy: program wieczoru

    • Przeczytaj program wieczoruReal-life documentTry it
    • Przeczytaj wstęp Zosi do wieczoruArticleUnlock
    • Przeczytaj program i wstęp. Wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Posortuj zdania: która to część programu i wstępu?Sort into columnsUnlock

  3. Chapter 3Słuchamy: próba Lucasa

    • Posłuchaj: Zosia i Lucas ćwiczą jego wystąpienieListeningTry it
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz odpowiedźQuizUnlock

  4. Chapter 4Powtórka: co już umiesz?

    • Czy pamiętasz? Wybierz odpowiedźQuizUnlock
    • Czy zdanie jest poprawne? Wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Posortuj zdania: jedzenie, części ciała czy styl oficjalny?Sort into columnsTry it
    • Uzupełnij wiadomość i e-mail Zosi: wpisz formę słowa z nawiasuFill in the gapsUnlock
    • Znajdź pary: pytanie i odpowiedźMemory gameUnlock

  5. Chapter 5Twój projekt: mój idiom

    • Przeciągnij słowa: szablon twojego wystąpieniaDrag and dropUnlock
    • Wybierz najlepsze zdanie do każdej części wystąpieniaQuizUnlock
    • Wybierz poprawne odpowiedzi: rozmowa z prowadzącąChatTry it

  6. Chapter 6Praca domowa

    • Napisz notatkę do wystąpienia: idiom z twojego językaWriting, checked by the teacherUnlock
    • Nagraj wystąpienie: idiom z twojego języka i jego polski odpowiednikSpeaking, checked by the teacherUnlock
    • Dopasuj słowa do definicjiMatchUnlock

22 exercises in 6 chapters. Start a 7-day free trial to open all of them, copy any part into your own lessons, and teach the lesson live.

Wystąpienie publiczne po polsku: słownictwo

10 words and phrases from the lesson, each with a picture and audio in edio.

+7 more with pictures and audio in the lessonMore words

  • wymowa
  • slajd
  • kalambury
  • anegdota
  • zapowiedzieć
  • zilustrować
  • przejęzyczyć się

Grammar: powtórka: związki frazeologiczne i trzy style

To lekcja powtórkowa bez schematu. Rozdział Powtórka: co już umiesz? łączy w nowych zdaniach o wieczorze idiomów punkty z lekcji 25–27. Każde zadanie miesza co najmniej dwa z nich, a błędne odpowiedzi to typowe pomyłki całego działu.

Stała forma idiomu i przypadek pierwszego wyrazu

Z lekcji 25 wraca zasada, że rzeczowników i przyimków w idiomie nie zmieniamy: nie będę owijać w bawełnę, nie w bawełnie. Pierwszy wyraz przyjmuje przypadek, którego chce zdanie: wystąpienie było bułką z masłem, nie obiecuj gruszek na wierzbie.

  • Dla Sofii to wystąpienie było bułką z masłem.
  • Masz trzy minuty, nie obiecuj gruszek na wierzbie!

Ręce, głowa i język

Z lekcji 26 wracają związki z częściami ciała. Złote ręce nie zamieniają się w dłonie, osoba bezradna stoi w celowniku (Zosi ręce opadły), a po przeczeniu pojawia się dopełniacz: nie stracił głowy, nie trzymał języka za zębami.

  • Lucas przejęzyczył się, ale nie stracił głowy.
  • Kolega nie trzymał języka za zębami i zdradził niespodziankę.

Jeden tekst, jeden styl

Z lekcji 27 wracają trzy style. Wiadomość na czacie mieszkania jest potoczna, a e-mail do biblioteki oficjalny: wyrażam Pani wdzięczność, dokonać rezerwacji, spotkanie rozpocznie się. Wystąpienie przed obcymi zaczyna się neutralnie: Dobry wieczór Państwu!

  • Uprzejmie prosimy o wyciszenie telefonów.
  • Biblioteka wyraża wdzięczność wszystkim występującym.

Od kalki do polskiego odpowiednika

Projekt uczy, jak mówić o obcym idiomie: najpierw tłumaczenie słowo po słowie, potem znaczenie w przenośni i najbliższy polski odpowiednik. Samo dosłowne ręce wróżki byłoby kalką, przy której Polak pomyśli o bajce, a nie o kucharzu.

  • Dosłownie znaczy on: „ręce wróżki”.
  • Najbliższy polski odpowiednik to „mieć złote ręce”.

More lessons on this grammar: Związki frazeologiczne lessons and exercises · Formy pisemne lessons and exercises

Try the Frazeologizmy i style wypowiedzi exercises

Try them yourself: these are the same exercises your students do in edio.

More exercises

What's in the lesson

  • 12 auto-checked exercises
  • 2 games
  • 2 teacher-checked tasks
  • 1 real-life document
  • 1 article
  • 1 set of word cards
  • 1 audio clip
  • 1 picture
  • 1 transcript

The main objectives of this lesson are to:

  • przedstawić idiom ze swojego języka: tłumaczenie słowo po słowie, znaczenie w przenośni, krótki przykład i polski odpowiednik
  • podać polski odpowiednik w stałej, poprawnej formie: mieć złote ręce, nie złote dłonie; Nie obiecuj gruszek na wierzbie!
  • zacząć i zakończyć wystąpienie przed obcymi ludźmi: Dobry wieczór Państwu!, Dziękuję za uwagę. Chętnie odpowiem na Państwa pytania.
  • napisać krótką wiadomość potocznie, a e-mail oficjalnie: To był super wieczór! obok Uprzejmie proszę o informację, czy mogę dokonać rezerwacji czytelni.

To lekcja 28 kursu Polski B2.1 · Jak działa świat, projekt zamykający dział Język i komunikacja. Powtarza stałą formę idiomów z lekcji 25, związki z częściami ciała z lekcji 26 i trzy style z lekcji 27. Zadanie projektu jest celem całego działu: uczeń przedstawia idiom ze swojego języka i jego polski odpowiednik. Lekcja 29 otwiera dział Na krańcach świata liczebnikami w opowieści o Koronie Himalajów.

Na rozgrzewkę uczniowie otwierają pudełko z pytaniami o idiomy i wystąpienia, poznają dziesięć słów z obrazkami, od odpowiednika po przejęzyczyć się, i dobierają je do zdjęć. Czytają plakat z programem wieczoru i wstęp prowadzącej, oceniają zdania jako prawdziwe lub fałszywe i sortują zdania według części programu. Słuchają próby, na której Zosia poprawia Lucasa. Powtórka ma quiz, ocenę poprawności zdań, sortowanie, wiadomość i e-mail z lukami oraz memory. Potem uczeń buduje swoje wystąpienie z szablonu, wybiera zdania do jego części i rozmawia na czacie z prowadzącą, która zaprasza go na kolejny wieczór.

W pracy domowej nauczyciel ocenia notatkę do wystąpienia i jej nagraną wersję, oba zadania z krokami i wzorem uczestniczki z Ukrainy. Dopasowanie słów do definicji jest sprawdzane automatycznie.

Grammar:
powtórka · związki frazeologiczne: stała forma · części ciała: złote ręce, nie stracił głowy · trzy style: potoczny, neutralny, oficjalny
Topic:
język · związki frazeologiczne · kawiarnia językowa · wystąpienie · tłumaczenie · projekt

Teaching tips

  • Zrób z klasy kawiarnię językową: ustaw krzesła w krąg, a każdy uczeń ma trzy minuty na swój idiom. Słuchacze zadają po jednym pytaniu i dziękują mówcy w stylu neutralnym.
  • Zorganizuj kalambury z idiomami: jedna osoba pokazuje bez słów ręce opadają albo trzymać język za zębami, a reszta zgaduje związek w pełnym zdaniu, z odmienionym czasownikiem.
  • Porównaj odpowiedniki z grupą: najbliższy polski idiom rzadko znaczy dokładnie to samo co obcy. Zapytaj, czym różnią się obrazy i sytuacje, w których ich używamy.
  • Przed nagraniem zrób próbę w parach, jak Zosia z Lucasem: partner pilnuje czasu i zatrzymuje mówcę przy każdym siema czy złotych dłoniach.

Liked it?

Teach the whole lesson in edio

22 exercises in 6 chapters, ready to teach. edio is an online platform for language schools and teachers: ready-made interactive lessons, live classes, homework and student progress in one place.

  1. Start a free trial

    7 days, no credit card.

  2. Open the lesson

    Find it in the library of 621 ready lessons. Teach it as it is, or copy any chapter into your own lessons.

  3. Teach it live or as homework

    Students work in their own accounts, in sync with you during the lesson, and the practice exercises check themselves.

Teach it free for 7 days

The whole course: Polski B2.1 · Jak działa świat

32 lekcje polskiego na poziomie B2, część pierwsza, dla uczniów po kursach B1, tylko po polsku. Sześcioro współlokatorów z kamienicy na warszawskiej Pradze poznaje prawdziwe historie: od czeskiego słowa „robot” i polskiego modelu językowego Bielik po żubry z Białowieży, Pyrkon i Koronę Himalajów Kukuczki. Po kursie uczniowie argumentują w debacie, objaśniają odkrycia naukowe laikom, piszą wyważoną recenzję, reklamację i list motywacyjny. Nowe słowa mają obrazki i definicje po polsku, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.See the course

  1. Unit 1 AI i przyszłość pracy

    skąd się wzięło słowo „robot”, kariera w AI, polski model Bielik, formy na -ąc i -wszy, debata

    1. Lesson 1Robota: skąd się wzięło słowo „robot”Imiesłów przysłówkowy współczesny: forma na -ąc
    2. Lesson 2Ukończywszy studia: z Kluczborka do OpenAIImiesłów przysłówkowy uprzedni: forma na -wszy i -łszy
    3. Lesson 3Bielik: AI, która mówi po polskuStałe zwroty z imiesłowem przysłówkowym w dyskusji
    4. Lesson 4Projekt: mój głos w debacie o AIPowtórka: imiesłowy przysłówkowe i zwroty do dyskusji

  2. Unit 2 Przełomy w medycynie

    witaminy Funka, przeszczep serca w Zabrzu, grupy krwi, zdania typu „to, czego”, liczebniki zbiorowe, nauka prostymi słowami

    1. Lesson 5Polak, który nazwał witaminęZaimek względny co po to, coś, wszystko i nic
    2. Lesson 6Dwoje, troje, pięcioro: serce w ZabrzuLiczebniki zbiorowe: dwoje, troje, pięcioro
    3. Lesson 7A, B, AB, 0: Polak i grupy krwiLiczebniki zbiorowe w przypadkach: dwojga, dwojgu, z dwojgiem
    4. Lesson 8Projekt: nauka w trzy minutyPowtórka: zdania z „to, co” i liczebniki zbiorowe

  3. Unit 3 Ludzie w ruchu

    pociągi nad torami, Karta Dużej Rodziny, tramwaje z Bydgoszczy, konstrukcja im…, tym…, obaj i oboje, bywać i miewać

    1. Lesson 9Pociągi, które unoszą się nad torami?Im…, tym… i coraz + stopień wyższy
    2. Lesson 10Dwoje dorosłych, troje dzieci, jedna podróżObaj, obie, oboje: dwie osoby razem
    3. Lesson 11Tramwaje z BydgoszczyCzasowniki wielokrotne: bywać, miewać, widywać
    4. Lesson 12Projekt: lepszy dojazd na PragęPowtórka: stopień wyższy, obaj, obie, oboje i czasowniki wielokrotne

  4. Unit 4 Powroty dzikiej przyrody

    żubry, wilki i sokoły, młode zwierzęta na -ę, bywają widywane, natomiast i zaś, film przyrodniczy

    1. Lesson 13Żubry z BiałowieżyMłode zwierzęta na -ę: żubrzę, żubrzęta, troje żubrząt
    2. Lesson 14Wilki bywają widywaneBywają widywane, widuje się je: strona bierna i forma z się
    3. Lesson 15Sokoły na wieżowcachKontrast: natomiast, zaś, z kolei, podczas gdy
    4. Lesson 16Projekt: nasz film przyrodniczyPowtórka: młode zwierzęta, strona bierna z bywać i kontrast

  5. Unit 5 Polska popkultura w świecie

    Pyrkon, film „IO”, płyta Hani Rani, ktoś czy ktokolwiek, co prawda…, ale, recenzja z dwóch stron

    1. Lesson 17Pyrkon: tu spotykają się fani fantastykiZaimki nieokreślone z -ś i -kolwiek
    2. Lesson 18Osioł w CannesPrzyznanie racji i kontrast: co prawda…, ale…
    3. Lesson 19Fortepian z GdańskaWyrażenia porządkujące argumenty w recenzji
    4. Lesson 20Projekt: polski weekend kulturyPowtórka: ktoś i ktokolwiek, co prawda…, ale…, z jednej strony

  6. Unit 6 Pieniądze i mądre wybory

    historia złotego, wiejska kasa Stefczyka, prawa konsumenta, słowa o czasie i skutku, reklamacja

    1. Lesson 21Dlaczego pieniądz jest złoty?Przysłówki czasu w stylu oficjalnym
    2. Lesson 22Kasa we wsi, 1890Spójniki i wyrażenia, które wprowadzają skutek
    3. Lesson 23Wadliwe słuchawki? Reklamacja!List formalny: formuły i styl nominalny
    4. Lesson 24Projekt: poradnik konsumentaPowtórka: słowa czasu, słowa skutku i list formalny

  7. Unit 7 Język i komunikacja

    polskie idiomy, język migowy PJM, Mikołaj Rej, styl potoczny, neutralny i oficjalny, idiomy z innych języków

    1. Lesson 25Nie mój cyrk, nie moje małpyZwiązki frazeologiczne: znaczenie, stała forma i przypadki w środku
    2. Lesson 26Ręce, które mówią: PJMZwiązki frazeologiczne z częściami ciała: język, ręce, głowa
    3. Lesson 27Polacy nie gęsi!Trzy style: potoczny, neutralny i oficjalny
    4. Lesson 28 · you're hereProjekt: wieczór nieprzetłumaczalnych słówPowtórka: związki frazeologiczne i trzy style

  8. Unit 8 Na krańcach świata

    Kukuczka i Korona Himalajów, Przepaść Hranicka, stacja polarna Hornsund, liczebniki w opowieści, list motywacyjny

    1. Lesson 29Korona Himalajów: KukuczkaLiczebniki w opowieści: porządkowe i główne w przypadkach
    2. Lesson 30Jak głęboka jest otchłań?Czasowniki ruchu z przedrostkami w wodzie i w przenośni
    3. Lesson 31Zima w HornsundzieList motywacyjny: formuły listu formalnego i cechy kandydata
    4. Lesson 32Projekt: opowieść z krańca świataPowtórka: liczebniki, czasowniki z przedrostkami i list formalny

Questions about this lesson

Jak powtórzyć związki frazeologiczne na poziomie B2?
W nowych zdaniach, w których idiom trzeba odmienić. Uczeń nie powtarza wtedy tabeli, tylko decyduje, czy zmienić czasownik, przypadek pierwszego wyrazu, czy nic. Dobrze działa ocena poprawności zdań i sortowanie idiomów według tematu, np. jedzenie i części ciała. W lekcji Projekt: wieczór nieprzetłumaczalnych słów na edio.ai powtórka ma pięć różnych zadań w jednym rozdziale.
Jak przedstawić idiom z innego języka po polsku?
W czterech krokach: dosłownie, w przenośni, przykład, odpowiednik. Najpierw mówimy idiom w oryginale i tłumaczymy go słowo po słowie, potem wyjaśniamy prawdziwe znaczenie i ilustrujemy je krótką anegdotą. Na końcu podajemy najbliższy polski związek w poprawnej formie: Dosłownie znaczy on „zjedzony chleb”, a po polsku powiemy „bułka z masłem”.
Co to jest odpowiednik idiomu?
To idiom o podobnym znaczeniu, ale często z innym obrazem. Hiszpańskie wyrażenie, które dosłownie znaczy „zjedzony chleb”, ma polski odpowiednik bułka z masłem, bo obie wersje mówią o czymś łatwym. Gdy odpowiednika nie ma, lepiej opisać znaczenie prostymi słowami, niż tworzyć kalkę. W tej lekcji czworo współlokatorów szuka polskich odpowiedników dla idiomów ze swoich języków.
Jakie błędy pojawiają się we frazeologizmach?
Typowe błędy to zmieniony rzeczownik, liczba albo przyimek. Uczniowie mówią złote dłonie zamiast złote ręce, głowa na szyi zamiast na karku, w bawełnie zamiast w bawełnę. Drugi rodzaj błędu to biernik po przeczeniu: nie stracił głowę zamiast nie stracił głowy. W powtórce tej lekcji połowa zdań do oceny ma jeden typowy błąd z całego działu.
Czym jest kalka językowa?
To wyrażenie przełożone z obcego języka wyraz po wyrazie. Czasem się przyjmuje, jak angielskie Not my circus, not my monkeys, kalka polskiego powiedzenia o cyrku, ale zwykle brzmi dziwnie: Polak nie zrozumie, o czym mowa w „rękach wróżki”. Dlatego przy obcym idiomie warto od razu podać polski odpowiednik, tu mieć złote ręce.
Jak zacząć wystąpienie przed publicznością po polsku?
Neutralnie: od powitania całej sali i przedstawienia się. Dobry wieczór Państwu! Nazywam się… i pochodzę z… pasuje do biblioteki, konferencji i szkoły. Potoczne Siema, ludzie! zostawiamy dla przyjaciół, a uroczyste Szanowni Państwo pasuje do oficjalnych przemówień. Na końcu mówimy Dziękuję za uwagę i zapraszamy do pytań: Chętnie odpowiem na Państwa pytania.
Co znaczy „przejęzyczyć się”?
Powiedzieć przez pomyłkę inne słowo, niż się chciało. To zdarza się szczególnie przy tremie: Przejęzyczyłem się, chodziło mi o złote ręce, nie dłonie. Czasownik jest dokonany, a niedokonana para to przejęzyczać się. W tej lekcji to jedno z dziesięciu nowych słów, obok wystąpienia, slajdu, anegdoty i odpowiednika.
Jak zorganizować wieczór idiomów w szkole językowej?
Daj każdemu trzy minuty, jeden idiom i jeden slajd. Prowadzący wita gości, zapowiada kolejnych mówców i pilnuje czasu, a po każdym wystąpieniu jest chwila na pytania z sali. Na koniec dobrze sprawdzają się kalambury z polskimi związkami. Plakat i wstęp prowadzącej w tej lekcji pokazują, jak taki wieczór zapowiedzieć i otworzyć.
Jaką pracę domową zadać po projekcie o frazeologizmach?
Notatkę do wystąpienia i nagranie tego samego tekstu. W notatce uczeń porządkuje kroki: powitanie, idiom, znaczenie, przykład, odpowiednik i podziękowanie, a w nagraniu ćwiczy płynne mówienie do słuchaczy. Oba zadania mają wzór uczestniczki z Ukrainy i ocenia je nauczyciel. Trzecie zadanie, łączenie słów z definicjami, jest sprawdzane automatycznie.
Czy wystąpienie o idiomie można przygotować na zajęciach indywidualnych?
Tak, lektor gra wtedy prowadzącego i publiczność. Zapowiada ucznia, słucha i zadaje pytania z sali, a na koniec wskazuje jedno miejsce do poprawy. Na edio.ai czat z prowadzącą uczeń przechodzi samodzielnie, wybierając odpowiedzi, a notatka i nagranie z pracy domowej trafiają potem do lektora.
Czy są interaktywne ćwiczenia z frazeologizmów i stylów?
Tak, także takie, które mieszają kilka tematów naraz. Na tej stronie bez konta można wypróbować cztery części lekcji: plakat z programem wieczoru; nagranie, na którym Zosia i Lucas ćwiczą jego wystąpienie; sortowanie zdań na idiomy z jedzeniem, idiomy z częściami ciała i styl oficjalny; czat z prowadzącą. Wstęp Zosi, reszta powtórki i praca domowa są w pełnej lekcji.
Unlock full lesson

Teach this lesson with your students

Book a demoStart free trial

No credit card required