Czas przyszły: prosty, złożony i wybór aspektu

Levels A2 to B1 12 lesson plans Exercises that check themselves

Czas przyszły ma po polsku dwie postaci. Czasowniki dokonane tworzą czas przyszły prosty (zrobię, pójdę), a niedokonane czas przyszły złożony z będę (będę robić albo będę robił). Wybór zależy od tego, czy mówimy o wyniku, czy o procesie. Ta strona zbiera lekcje polskiego jako obcego z biblioteki edio, które uczą czasu przyszłego (liczba lekcji: 12, poziomy A2 to B1). Sprawdź ćwiczenia z lekcji, przejrzyj ich schematy i wybierz lekcję dla swojej grupy według poziomu. Lekcje są interaktywne, a odpowiedzi w ćwiczeniach sprawdza system.

Try the Czas przyszły exercises

One exercise from each of 6 lessons. These are the same exercises your students do in edio.

Czas przyszły explained

O przyszłości mówimy na dwa sposoby, zależnie od aspektu. Czasownik dokonany odmienia się jak w czasie teraźniejszym, ale znaczy przyszłość: piszę to teraz, napiszę to potem. Niedokonany łączy się z będę, będziesz, będzie: będę pisać. Będę nigdy nie łączy się z czasownikiem dokonanym, więc „będę napisać” to błąd.

Będę + bezokolicznik: będę biegać

Uczniowie zaczynają zwykle od przyszłych form być z bezokolicznikiem: będę, będziesz, będzie, będziemy, będziecie, będą + biegać. Bezokolicznik się nie zmienia. Tak mówimy o procesie, nawyku albo dłuższym planie: Przez miesiąc będę biegać trzy razy w tygodniu.

Być w czasie przyszłym + bezokolicznik

Kto?byćbezokolicznikprzykład
jabędębiegaćOd jutra będę biegać.
tybędziesztrenowaćBędziesz trenować ze mną?
on, ona, onobędziećwiczyćKuba będzie ćwiczyć w parku.
pan, panibędziespacerowaćPan będzie spacerować codziennie?
mybędziemybiegaćW niedzielę będziemy biegać razem.
wybędziecietrenowaćBędziecie trenować w klubie?
oni, onebędąćwiczyćDzieci będą ćwiczyć w szkole.
państwobędąkibicowaćCzy państwo będą kibicować na mecie?

Proces, nawyk, plan na dłużej

  • Przez miesiąc będę biegać trzy razy w tygodniu.nawyk: co tydzień
  • W środę będziesz biegać, a w czwartek będziesz odpoczywać.plan na tydzień
  • Zosia będzie kibicować na mecie, z Kluską.
  • Pani będzie ćwiczyć rano? – Nie, będę ćwiczyć wieczorem.
  • Od dziś nie będę jeździć windą.nie + będę + bezokolicznik

From the lesson Biegnę w listopadzie! (Polski A2.1)

Czas przyszły prosty: pójdę, kupię, zobaczę

Czasowniki dokonane mają końcówki czasu teraźniejszego: pójdę jak idę, kupię jak robię, spotkam się jak czytam. Mówią o jednej czynności z wynikiem: W sobotę pójdę na koncert. Nie opisują tego, co trwa w tej chwili.

Co robisz teraz? Co zrobisz potem?

teraz, w tej chwili: procespotem, jeden raz: wynik
teraz idę na lekcjęw sobotę pójdę na koncert
teraz jadę tramwajemw piątek pojadę do Gdańska
teraz widzę scenęwieczorem zobaczę koncert
teraz kupuję chlebjutro kupię bilet
teraz jem śniadaniepotem zjem coś z food trucka
teraz robię zdjęciew czwartek zrobię przebranie

Formy: jak czas teraźniejszy

osobapójść: -ę, -eszkupić: -ę, -iszspotkać się: -m, -sz
japójdękupięspotkam się
typójdzieszkupiszspotkasz się
on, ona, onopójdziekupispotka się
mypójdziemykupimyspotkamy się
wypójdzieciekupiciespotkacie się
oni, onepójdąkupiąspotkają się

From the lesson Klucze do miasta: Juwenalia (Polski A2.1)

Proces czy wynik: będę iść czy przejdę?

Ten sam plan można opisać jako proces albo jako wynik. Przez trzy tygodnie będę iść mówi, jak będzie, a Przejdę cały szlak – co zrobię. Na proces wskazuje przez z określeniem czasu, na wynik w: przejdę szlak w trzy tygodnie.

Proces czy wynik?

Proces: Jak to będzie? Co będę robić?

  • będę + iść, wchodzić, robić, spać
  • przez trzy tygodnie, cały dzień, codziennie
  • Będę iść przez trzy tygodnie.

Wynik: Co zrobię?

  • jedna forma: pójdę, przejdę, wejdę, zobaczę, zrobię, skończę, wrócę
  • w trzy tygodnie, w jeden dzień, w końcu
  • Przejdę cały szlak w trzy tygodnie.

Formy: iść i przejść

Kto?proces: będę + iśćwynik: przejść
jabędę iśćprzejdę
tybędziesz iśćprzejdziesz
on, onabędzie iśćprzejdzie
mybędziemy iśćprzejdziemy
wybędziecie iśćprzejdziecie
oni, onebędą iśćprzejdą

From the lesson Przejdę cały szlak! (Polski A2.1)

Jeśli i kiedy: czas przyszły w obu częściach

Gdy zdanie dotyczy przyszłości, po jeśli i kiedy też stoi czas przyszły: Jeśli zdam, pojadę do Krakowa. Jeśli wyraża niepewność, kiedy mówi o czymś pewnym. Obie części zdania oddziela przecinek.

Zdanie z jeśli / kiedy

jeśli / kiedyzdam, skończę… (czas przyszły)pojadę, będę mówić… (czas przyszły)

Jeśli zdam egzamin, pojadę do Krakowa.

Kiedy skończę kurs, będę mówić lepiej.

Kiedy zdasz, zrobimy imprezę!

Jeśli czy kiedy?

słowoznaczenieprzykład
jeślinie wiem na pewno: może tak, może nieJeśli zdam, pojadę do Chicago.
kiedywiem na pewno: to będzieKiedy skończę kurs, napiszę do ciebie.

Uwaga!

Mówimy o przyszłości: po jeśli i kiedy jest czas przyszły, a w drugiej części też. Jedna rzecz, wynik → zdam, skończę, napiszę. Codziennie, długo → będę czytać, będę się uczyć. Zdanie z jeśli / kiedy może być pierwsze albo drugie. Zawsze jest przecinek.

From the lesson Zdam egzamin! (Polski A2.1)

Na pewno, pewnie, chyba, może

Przewidując przyszłość, pokazujemy, jak bardzo coś jest prawdopodobne: od na pewno (100%) przez pewnie i chyba po może (50%). Te słowa stoją zwykle przed czasownikiem, a przeczenie po nich: Chyba nie zgadnę, Może pojedziesz w podróż.

Jak bardzo wiesz?

SłowoJak bardzo wiesz?Przykład
na pewno100%: Wiem to. Jestem pewny / pewna.Dużo się uczysz. Na pewno zdasz egzamin!
pewnie80%: Jestem prawie pewny / pewna.Tom lubi pływać. Pewnie pojedzie nad morze.
chyba60%: Myślę, że tak, ale nie wiem.Niebo jest szare. Chyba będzie padać.
może50%: Nie wiem: tak albo nie.Może pojadę do Krakowa, a może nie.

Wróżby z wosku

  • Wosk ma kształt wozu. Może pojedziesz w podróż.
  • To gitara! Lucas pewnie kupi nową gitarę.
  • Chyba będziesz dużo czytać.proces: będziesz + bezokolicznik
  • Na pewno nie zgadniesz, co to jest!nie stoi po słowie: na pewno nie, chyba nie

Uwaga!

Na pewno, pewnie, chyba, może stoją zwykle przed czasownikiem: Chyba zgadnę. Potem jest czas przyszły: zgadnę, pojedziesz (jeden raz, wynik) albo będę + bezokolicznik (proces: będę czytać). Pewnie to nie na pewno: pewnie = prawie na pewno.

From the lesson Wosk, woda i klucz: andrzejki (Polski A2.2)

Będę pisać czy będę pisał? Obie formy

Czas przyszły złożony ma dwie równorzędne postaci: będę pisać oraz będę pisał lub będę pisała. Forma na -ł pokazuje rodzaj jak w czasie przeszłym: będziemy pisali, będziemy pisały. Obie tworzymy wyłącznie od czasowników niedokonanych.

Niedokonany: czas przyszły złożony

będę / będziesz / będzie / będziemy / będziecie / będąbezokolicznik albo forma na -ł

Od jutra będę się uczyć codziennie.

= Od jutra będę się uczył ♂ / będę się uczyła ♀ codziennie.

Arjun i Olena będą pisać = będą pisali testy.

Będę + forma na -ł: pisać

Osoba♂ / grupa z mężczyzną♀ / grupa kobiet
jabędę pisałbędę pisała
tybędziesz pisałbędziesz pisała
on / onabędzie pisałbędzie pisała
mybędziemy pisalibędziemy pisały
wybędziecie pisalibędziecie pisały
oni / onebędą pisalibędą pisały

From the lesson Uczę się całe życie: czas przyszły (Polski B1 · Egzamin)

Questions about czas przyszły

Jak tworzy się czas przyszły w języku polskim?
Na dwa sposoby, zależnie od aspektu czasownika. Czasownik dokonany odmieniamy jak w czasie teraźniejszym: zrobię, zrobisz, zrobi. To czas przyszły prosty. Do niedokonanego dodajemy przyszłe formy być: będę robić albo będę robił, będę robiła. To czas przyszły złożony. Samo być ma w przyszłości formy proste: będę, będziesz, będzie, będziemy, będziecie, będą.
Co to jest czas przyszły złożony?
Czas przyszły złożony to będę i czasownik niedokonany. Ma dwie postaci: z bezokolicznikiem (będę czytać) i z formą na -ł, taką jak w czasie przeszłym (będę czytał, będę czytała, będą czytali). Obie znaczą to samo: czynność, która będzie trwała albo się powtarzała, bez nacisku na wynik. Na przykład: Przez całe wakacje będę pracować w kawiarni.
Co to jest czas przyszły prosty?
Czas przyszły prosty tworzą czasowniki dokonane. Ma jedną formę, bez będę, i końcówki takie jak w czasie teraźniejszym: napiszę, napiszesz, napisze, napiszemy, napiszecie, napiszą. Mówi o jednej czynności, która przyniesie wynik: Jutro kupię bilety. Niektóre formy trzeba zapamiętać, bo temat się w nich zmienia: pójdę, wezmę, zacznę, znajdę.
Będę robić czy zrobię?
Będę robić to proces, zrobię to wynik. Wieczorem będę pisać wiadomości mówi, czym ktoś będzie zajęty. Wieczorem napiszę do Zosi zapowiada jedną konkretną wiadomość. Na proces wskazują codziennie, często i przez z określeniem czasu, a na wynik w końcu, jak tylko i w z określeniem czasu. Bez takich sygnałów często pasują obie formy.
Będę pisać czy będę pisał: która forma jest poprawna?
Obie formy są poprawne i równorzędne. Będę pisać nie zależy od rodzaju, dlatego uczniowie zwykle zaczynają od niej. Będę pisał i będę pisała pokazują płeć mówiącego, a będą pisali i będą pisały skład grupy. Gdy po czasowniku stoi kolejny bezokolicznik, lepiej brzmi forma na -ł: będę musiał wyjść, a nie „będę musieć wyjść”.
Czy można powiedzieć „będę zrobić”?
Nie, po będę stoi tylko czasownik niedokonany. Poprawnie jest zrobię (wynik) albo będę robić (proces). Ten sam błąd kryje się w „będę pójść”, „będę napisać” i „kiedy będę zdać”, a także w formie na -ł: „będę zrobił”. Pomaga pytanie kontrolne: chodzi o to, co zrobię, czy o to, co będę robić?
Czy czas teraźniejszy może oznaczać przyszłość?
Tak, gdy mówimy o ustalonym planie. Jutro idę do lekarza i W sobotę jadę do Gdańska to naturalne zdania, a określenie czasu pokazuje, że chodzi o przyszłość. W drugą stronę to nie działa: forma dokonana, taka jak pojadę, nie opisze tego, co dzieje się teraz. W pociągu mówimy więc Teraz jadę do Berlina.
Jak uczyć obcokrajowców czasu przyszłego?
Zacznij od będę z bezokolicznikiem, a potem pokaż formy dokonane. W kursie Polski A2.1 · Wtedy i teraz uczniowie najpierw mówią o nawykach z będę biegać (lekcja 19), potem poznają pójdę, kupię, zobaczę (lekcja 23) i porównują proces z wynikiem (lekcja 30). Lekcja 31 dodaje zdania z jeśli i kiedy. W kursie Polski B1 · Egzamin certyfikatowy pełna tabela pokazuje formę będę pisał, będę pisała.
Jakie zabawy pomagają ćwiczyć czas przyszły?
Wróżby, plany i przepowiednie. Uczniowie mogą wróżyć sobie z kart albo z kształtów wosku, jak w andrzejki: Pewnie pojedziesz w podróż. Sprawdza się też planowanie wspólnego weekendu, w którym każdy dorzuca jedno zdanie z będę albo z formą dokonaną, i postanowienia noworoczne. W każdej lekcji z listy jest czat do uzupełnienia i koło z pytaniami.
Czy są ćwiczenia online z czasu przyszłego?
Tak, część zadań wypróbujesz od razu tutaj. Każda lekcja z listy ma ich więcej: wybór formy, luki, sortowanie i tabele odmiany. Ćwiczenia są sprawdzane automatycznie, a zadania pisemne i nagrania z pracy domowej sprawdza nauczyciel. W 7-dniowym okresie próbnym masz dostęp do wszystkich lekcji z biblioteki.

Teach Polish with ready-made lessons

No credit card required