Sign up for freeSign up

Projekt: zielony skwer na rogu – powtórka form bezosobowych i wniosek o skwer

Lekcja polskiego B1 dla obcokrajowców z powtórką form bezosobowych i własnym wnioskiem do budżetu obywatelskiego, na wzór sąsiadów, którzy chcą zrobić zielony skwer na rogu ulicy.

Grammar
Bez nowej reguły: zabrano i nie postawiono z lekcji 5, tu się nie siedzi i trzeba zebrać podpisy z lekcji 6, można by posadzić i dobrze byłoby, gdyby… z lekcji 7, wymieszane w każdym zadaniu.
Topic
Zosia i pan Janusz z kamienicy na Pradze piszą wniosek do warszawskiego budżetu obywatelskiego: drzewa, rabata, łąka kwietna i ławki na pustym miejskim skwerze.
Activities
Wniosek sąsiadów do przeczytania i posortowania, rozmowa o kosztach i podpisach do wysłuchania, powtórka w pięciu zadaniach, szablon wniosku i czat z Tolą.

What's inside

  1. Chapter 1Na start: zielony róg ulicy

    • PictureUnlock
    • Zakręć kołem i odpowiedz: twoja okolicaSpin the wheelUnlock
    • Posłuchaj i zapamiętaj nowe słowaVocabularyTry it
    • Spójrz na zdjęcia i wybierz słowoChoose by pictureUnlock

  2. Chapter 2Czytamy: wniosek sąsiadów

    • Przeczytaj wniosek sąsiadów do budżetu obywatelskiegoReal-life documentTry it
    • Przeczytaj i wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Przeczytaj jeszcze raz i wybierz odpowiedźQuizUnlock
    • Posortuj zdania z wniosku: problem, rozwiązanie czy korzyść?Sort into columnsUnlock

  3. Chapter 3Słuchamy: ławki, koszty i podpisy

    • Posłuchaj: Zosia i pan Janusz wypełniają wniosekListeningTry it
    • Transcript, for the teacherUnlock
    • Posłuchaj i wybierz odpowiedźQuizUnlock

  4. Chapter 4Powtórka: co już umiesz?

    • Czy pamiętasz? Wybierz odpowiedźQuizUnlock
    • Czy zdanie jest poprawne? Wybierz: prawda czy fałszTrue or falseUnlock
    • Posortuj zdania: co zrobiono, jakie są zasady, co można by zrobić?Sort into columnsTry it
    • Uzupełnij wiadomość Zosi w czacie sąsiadówFill in the gapsUnlock
    • Znajdź pary: pytanie i odpowiedźMemory gameUnlock

  5. Chapter 5Twój projekt

    • Przeciągnij słowa: szablon twojego wnioskuDrag and dropUnlock
    • Wybierz najlepsze zdanie do każdej części wnioskuQuizUnlock
    • Wybierz poprawne odpowiedzi: podpis ToliChatTry it

  6. Chapter 6Praca domowa

    • Napisz wniosek do budżetu obywatelskiego dla swojej okolicyWriting, checked by the teacherUnlock
    • Nagraj prezentację swojego projektu dla sąsiadówSpeaking, checked by the teacherUnlock
    • Dopasuj słowa i definicjeMatchUnlock

22 exercises in 6 chapters. Start a 7-day free trial to open all of them, copy any part into your own lessons, and teach the lesson live.

Miasto i budżet obywatelski po polsku: słownictwo

12 words and phrases from the lesson, each with a picture and audio in edio.

+9 more with pictures and audio in the lessonMore words

  • głosowanie
  • rabata
  • donica
  • lista poparcia
  • kosztorys
  • nasadzenia
  • mała architektura
  • zabrać
  • proponować

Grammar: powtórka: formy na -no / -to, z się i można by

W tej lekcji nie ma schematu. Rozdział Powtórka: co już umiesz? łączy w każdym zadaniu trzy sposoby mówienia bez osoby z lekcji 5–7: formę na -no / -to, formę z się z zasadami oraz propozycje z by. Zdania opowiadają o skwerze i wniosku sąsiadów, a błędne wersje powtarzają pomyłki z modułu.

Zabrano, nie postawiono: co zrobiono?

Z lekcji 5 wraca forma na -no / -to bez był i z dopełniaczem po przeczeniu. W quizie uczeń odrzuca ją było zabrano, a w zdaniach do oceny nie postawiono nową i policzono przez pana Janusza, bo ta forma nie łączy się z przez.

  • Kiedyś stała tam ławka, ale ją zabrano.
  • Nowej ławki nie postawiono.
  • W kosztorysie podano ceny ławek i drzew.

Tu się nie siedzi: opis i zasady

Z lekcji 6 wraca forma z się, zawsze w trzeciej osobie liczby pojedynczej, oraz można, trzeba i nie wolno z bezokolicznikiem. Opisują, jak jest dziś na skwerze i jakie zasady ma budżet obywatelski.

  • Teraz tam się nie siedzi, tylko szybko się przechodzi.
  • Projekt zgłasza się przez internet albo w urzędzie dzielnicy.
  • Trzeba zebrać co najmniej pięć podpisów.

Można by, warto by: propozycje

Z lekcji 7 wracają propozycje bez osoby i ich pisownia (można by osobno, należałoby razem) oraz dobrze byłoby, gdyby… z formą przeszłą. Sortowanie każe odróżnić zasadę trzeba zebrać od propozycji trzeba by posadzić.

  • Można by posadzić trzy młode drzewa.
  • Należałoby zebrać więcej podpisów.
  • Dobrze byłoby, gdyby cała kamienica zagłosowała!

More lessons on this grammar: Strona bierna lessons and exercises · Czasowniki modalne lessons and exercises · Tryb przypuszczający lessons and exercises

Try the Formy bezosobowe exercises

Try them yourself: these are the same exercises your students do in edio.

More exercises

What's in the lesson

  • 13 auto-checked exercises
  • 2 games
  • 2 teacher-checked tasks
  • 1 real-life document
  • 1 set of word cards
  • 1 audio clip
  • 1 picture
  • 1 transcript

The main objectives of this lesson are to:

  • opisać, jak jest teraz, formą na -no / -to i z się: Kilka lat temu zabrano stąd starą ławkę., Tu się nie odpoczywa, tylko szybko się przechodzi.
  • zaproponować zmianę w okolicy: Można by posadzić trzy młode drzewa., Warto by postawić trzy ławki.
  • wyjaśnić zasady budżetu obywatelskiego: Projekt zgłasza się przez internet albo w urzędzie dzielnicy., Głosować można w każdym wieku.
  • napisać wniosek z częściami Jak jest teraz?, Opis projektu, Dlaczego ten projekt? i Kosztorys
  • poprosić sąsiadów o podpis i głos: Dobrze byłoby, gdyby cała kamienica zagłosowała!

To lekcja 8 kursu Polski B1.2 · Zmieniamy świat, projekt zamykający moduł Miasta jutra. Powtarza formy z lekcji 5–7: zbudowano i zabrano, tu się nie siedzi z można i trzeba oraz propozycje z by. Wniosek do budżetu obywatelskiego potrzebuje wszystkich trzech: opisu tego, co zrobiono, zasad i propozycji zmian. Lekcja 9 otwiera moduł Jedzenie przyszłości i wprowadza imiesłowy na -ący.

Na start uczniowie kręcą kołem z pytaniami o swoją okolicę, poznają dwanaście słów z obrazkami, od skweru po proponować, i rozpoznają sześć z nich na zdjęciach. Czytają wniosek sąsiadów z zadaniem prawda/fałsz i quizem, a jego zdania sortują na problem, rozwiązanie i korzyść. Słuchają, jak Zosia i pan Janusz liczą koszty i podpisy. Powtórka ma quiz, ocenę poprawności zdań, sortowanie, wiadomość Zosi z lukami i memory. W części Twój projekt uczeń uzupełnia szablon, wybiera zdania do części wniosku i sam odpowiada na czacie Toli, która ma podpisać listę poparcia.

Praca domowa ma trzy zadania. Wniosek dla własnej okolicy i nagrana prezentacja dla sąsiadów trafiają do nauczyciela, a dopasowanie słów do definicji jest sprawdzane automatycznie.

Grammar:
powtórka · formy na -no / -to · formy z się i zasady: można, nie wolno, trzeba · można by, warto by, należałoby
Topic:
budżet obywatelski · Warszawa · skwer · zieleń miejska · sąsiedzi · projekt

Teaching tips

  • Zacznij od miejsca za oknem: zapytaj, jaki skwer, plac albo trawnik w okolicy szkoły jest pusty i zaniedbany. Ten sam przykład wróci w szablonie i w pracy domowej.
  • Przelicz kosztorys razem z uczniami: podaj ceny z polecenia pracy domowej (ławka, drzewo, rabata za m²) i niech grupa sprawdzi, czy suma we wniosku sąsiadów naprawdę daje 32 000 zł.
  • Pokaż różnicę między trzeba a trzeba by przed sortowaniem: Trzeba zebrać pięć podpisów to zasada, a Trzeba by posadzić więcej kwiatów to propozycja. Bez tego kolumny łatwo się mylą.
  • Zdania do oceny zamień w listę kontrolną: po zadaniu prawda/fałsz uczniowie zapisują trzy pytania do własnego wniosku: czy przy -no nie ma był? czy po nie stoi dopełniacz? czy by jest dobrze zapisane?
  • Zorganizuj zbiórkę podpisów na niby: po czacie z Tolą każdy uczeń przedstawia swój projekt w minutę, a grupa podpisuje listę tylko wtedy, gdy usłyszy propozycję z można by albo warto by.

Liked it?

Teach the whole lesson in edio

22 exercises in 6 chapters, ready to teach. edio is an online platform for language schools and teachers: ready-made interactive lessons, live classes, homework and student progress in one place.

  1. Start a free trial

    7 days, no credit card.

  2. Open the lesson

    Find it in the library of 621 ready lessons. Teach it as it is, or copy any chapter into your own lessons.

  3. Teach it live or as homework

    Students work in their own accounts, in sync with you during the lesson, and the practice exercises check themselves.

Teach it free for 7 days

The whole course: Polski B1.2 · Zmieniamy świat

32 lekcje polskiego B1, tylko po polsku, dalszy ciąg kursu Polski B1.1 · Historie w podróży z tymi samymi bohaterami. Współlokatorzy z kamienicy na Pradze poznają założycieli firm, artystów, wolontariuszy i podróżników. Po kursie uczniowie opowiadają historię firmy, proponują zmiany w swojej okolicy, opisują plakat albo rzeźbę, wiedzą, jak zachować się w gościach, i zgłaszają się na wolontariat. Każdy moduł zamyka projekt, słowa objaśniają zdjęcia i polskie definicje, a ćwiczenia są sprawdzane automatycznie.See the course

  1. Unit 1 Historie start-upów

    ElevenLabs, Wedel i Brainly; strona bierna z zostać i być, przez + biernik; prezentacja start-upu w 60 sekund

    1. Lesson 1Lektor, który zainspirował start-upStrona bierna z „zostać” w czasie przeszłym
    2. Lesson 2Wedel: słodka historia od 1851 rokuStrona bierna: być czy zostać?
    3. Lesson 3Brainly: od Zadane.pl do całego świataStrona bierna z „przez” i w czasie przyszłym
    4. Lesson 4Projekt: start-up w 60 sekundPowtórka strony biernej: zostać, być, przez i przyszłość

  2. Unit 2 Miasta jutra

    EC1 w Łodzi, Zakrzówek, krakowskie Planty; formy na -no / -to, z się i można by; wniosek o zielony skwer

    1. Lesson 5Elektrownia pełna nauki: EC1 w ŁodziFormy bezosobowe na -no, -to
    2. Lesson 6Kąpiel w starym kamieniołomie: ZakrzówekFormy z „się” oraz można, wolno, trzeba
    3. Lesson 7Tam, gdzie stały mury: krakowskie PlantyTryb przypuszczający w propozycjach: można by, trzeba by
    4. Lesson 8 · you're hereProjekt: zielony skwer na roguPowtórka: formy na -no / -to, z się i można by

  3. Unit 3 Jedzenie przyszłości

    sady pod Grójcem, kiszonki, bank nasion w Radzikowie; imiesłowy kwitnący i ukiszony; menu bez marnowania w barze mlecznym

    1. Lesson 9Największy sad EuropyImiesłów przymiotnikowy czynny: -ący, -ąca, -ące
    2. Lesson 10Magia kiszonekImiesłów przymiotnikowy bierny: -ny, -ony, -ty
    3. Lesson 11Nasiona na rok 2100Fraza z imiesłowem czy zdanie z „który”
    4. Lesson 12Projekt: kuchnia bez marnowaniaPowtórka: imiesłowy i zdania z „który”

  4. Unit 4 Pamięć i nauka

    Centrum Nauki Kopernik, Dyktando, uniwersytety trzeciego wieku; czasowniki z narzędnikiem, dopełniaczem i przyimkiem; własny plan nauki

    1. Lesson 13Dotknij wszystkiego! Centrum Nauki KopernikCzasowniki z narzędnikiem: kim? czym?
    2. Lesson 14Ó czy u? Wielkie dyktandoCzasowniki z dopełniaczem: czego?
    3. Lesson 15Studenci po siedemdziesiątceCzasowniki z przyimkiem: na, do, o, z
    4. Lesson 16Projekt: mój plan naukiPowtórka: czym? czego? czy z przyimkiem?

  5. Unit 5 Zwyczaje i dobre maniery

    kwiaty w prezencie, mikołajki, przejście na ty; wypada i nie wypada, zdrobnienia; obiad u babci Hani

    1. Lesson 17Tylko nieparzyste: kwiaty w prezencieWypada, nie wypada, należy, nie należy + bezokolicznik
    2. Lesson 18Słodycze w bucikach: MikołajkiZdrobnienia: -ek, -ik, -ka, -uszko i imiona
    3. Lesson 19Mówmy sobie po imieniu!Z formy pan / pani na ty: czasownik, zaimki, wołacz
    4. Lesson 20Projekt: gość w polskim domuPowtórka: wypada, zdrobnienia i przejście na ty

  6. Unit 6 Sztuka i design

    Polska Szkoła Plakatu, Agora Magdaleny Abakanowicz, fotel 366; opis obrazu, forma na -ąc, materiały; wystawa i audioprzewodnik

    1. Lesson 21Plakaty, które stały się sztukąOpis obrazka: przyimki, przypadki i „widać”
    2. Lesson 22Tłum z żelaza: Agora w ChicagoImiesłów przysłówkowy współczesny: forma na -ąc
    3. Lesson 23Fotel z mieszkania babci: model 366Z czego to jest? Z / ze, przymiotniki i imiesłowy
    4. Lesson 24Projekt: nasza wystawaPowtórka: opis obrazka, forma na -ąc i materiały

  7. Unit 7 Wolontariusze

    WOŚP, Sprzątanie świata, spacery z psami ze schroniska; około i procenty, niech każdy…, zależy mi; zgłoszenie na wolontariat

    1. Lesson 25Czerwone serduszko na każdej kurtce: WOŚPLiczby w raportach: około, ponad, ułamki i procenty
    2. Lesson 26Sprzątanie świata: dbamy o planetęApele: niech + forma „on” albo „oni” i bezokolicznik na tablicach
    3. Lesson 27Sobotnie spacery z psami ze schroniskaCelownik w zwrotach: zależy mi, brakuje mi, chce mi się
    4. Lesson 28Projekt: zgłoszenie na wolontariatPowtórka modułu: liczby w raportach, apele i celownik

  8. Unit 8 Przygoda i wyzwanie

    Wanda Rutkiewicz, Andrzej Bargiel, Marek Kamiński; zanim, mimo że, dzięki i z powodu; wyprawa przedstawiona sponsorowi

    1. Lesson 29Pierwsza Europejka na EvereścieZdania czasowe: zanim, gdy tylko, dopóki nie, aż
    2. Lesson 30Na nartach z K2Zdania przyzwalające: chociaż, mimo że, mimo + dopełniacz
    3. Lesson 31Oba bieguny w jeden rokPrzyczyna: dzięki, przez, z powodu, ponieważ, bo, dlatego
    4. Lesson 32Projekt: wyprawa marzeńPowtórka modułu: zdania czasowe, przyzwalające i przyczynowe

Questions about this lesson

Jak powtórzyć formy bezosobowe na poziomie B1?
W jednym piśmie, które opisuje przeszłość, zasady i propozycje. Wniosek o nowy skwer mówi, co kiedyś zrobiono (zabrano ławkę), jak jest dziś (tu się nie siedzi) i co można zmienić (można by posadzić drzewa). Każde zadanie powinno mieszać te formy, żeby uczeń za każdym razem wybierał. Tak zbudowana jest lekcja Projekt: zielony skwer na rogu na edio.ai.
Jakie są formy bezosobowe w języku polskim?
Najważniejsze to formy na -no, -to i formy z się. Zbudowano i zabrano mówią o przeszłości, a pływa się i mówi się o tym, co robią ludzie w ogóle. Bez podmiotu działają też można, trzeba i wolno z bezokolicznikiem, a z by tworzą propozycje: można by, trzeba by. Żadna z tych konstrukcji nie wskazuje, kto działa.
Strona bierna czy forma na -no, -to: co wybrać we wniosku?
Obie są poprawne; forma na -no, -to jest krótsza. Kilka lat temu zabrano ławkę i Ławka została zabrana kilka lat temu znaczą to samo. Strony biernej potrzebujemy, gdy ważny jest wykonawca (przez dzielnicę) albo przyszłość (skwer zostanie otwarty). Forma na -no / -to mówi tylko o przeszłości i nie łączy się z przez.
„Nowej ławki nie postawiono” czy „nową ławkę nie postawiono”?
Poprawnie: nowej ławki nie postawiono. Po formie na -no / -to stoi biernik (postawiono nową ławkę), ale po przeczeniu zmienia się on w dopełniacz, jak po każdym czasowniku przechodnim. Ta pułapka wraca w quizie, w zdaniach do oceny i w czacie lekcji Projekt: zielony skwer na rogu.
Dlaczego „policzono przez pana Janusza” to błąd?
Forma na -no, -to nie łączy się z przez. Mówi tylko, co zrobiono, i celowo nie wskazuje wykonawcy. Gdy chcemy go podać, wybieramy stronę czynną (pan Janusz policzył koszty) albo bierną (koszty zostały policzone przez pana Janusza). W powtórce uczeń ocenia takie zdanie jako niepoprawne, choć zgadza się z historią.
Jak napisać wniosek do urzędu po polsku?
W stałych częściach: miejsce, sytuacja, propozycja, uzasadnienie, koszty. W opisie sytuacji przydają się formy na -no / -to (nic nowego nie postawiono), a w propozycji proponuję…, można by… i warto by…. Zdania są krótkie i rzeczowe, bez opowiadania o sobie. Na edio.ai uczniowie piszą w ten sposób wniosek o zieleń dla swojej okolicy.
Co znaczą słowa „skwer”, „rabata” i „kosztorys”?
Skwer to mały zielony plac w mieście. Rabata to długi, wąski pas kwiatów przy ścieżce albo chodniku, a kosztorys to plan wydatków z cenami. W rozmowie o zieleni miejskiej przydają się też nasadzenia (nowe drzewa i krzewy), donica i mała architektura, czyli ławki, kosze i stojaki na rowery.
Jak przygotować uczniów do napisania wniosku po polsku?
Najpierw gotowy wniosek, potem szablon, na końcu własny tekst. Uczniowie czytają wniosek sąsiadów i sortują jego zdania na problem, rozwiązanie i korzyść. Potem uzupełniają szablon o placu przy szkole i wybierają najlepsze zdanie do każdej części. Dopiero wtedy piszą o miejscu ze swojej okolicy.
Jaka gra pomaga powtórzyć formy bezosobowe?
Memory z pytaniami i odpowiedziami o jednym miejscu. Uczeń łączy Co zrobiono ze starą ławką na skwerze? z Kilka lat temu ją zabrano., a Co warto by postawić na skwerze? z Trzy ławki i kosz na śmieci. Każda para wymaga innej formy. Na zajęciach to samo memory można zagrać w parach na kartkach.
Jaką pracę domową zadać po powtórce form bezosobowych?
Wniosek o zmianę w okolicy ucznia, napisany i przedstawiony. Uczeń wybiera miejsce miasta otwarte dla wszystkich, opisuje je dwoma zdaniami z -no / -to albo z się, proponuje zmiany z można by i warto by i liczy koszty z podanych cen. Potem nagrywa prezentację dla sąsiadów. Oba zadania ocenia nauczyciel, a dopasowanie definicji jest sprawdzane automatycznie.
Czy są interaktywne ćwiczenia z form bezosobowych?
Tak, sortowanie zdań według formy dobrze działa online. Na tej stronie działają cztery części lekcji Projekt: zielony skwer na rogu: wniosek sąsiadów do przeczytania, rozmowa Zosi i pana Janusza o kosztach i podpisach, sortowanie zdań na to, co zrobiono, zasady i propozycje, oraz czat z Tolą. Pozostałe zadania powtórki i praca domowa są w pełnej lekcji.
Unlock full lesson

Teach this lesson with your students

Book a demoStart free trial

No credit card required